પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભા ચૂંટણી 2026: ત્રિપાંખિયા જંગ અને ગઠબંધનના કોયડા વચ્ચે રાજકીય પારો ગરમાયો
પશ્ચિમ બંગાળની 18મી વિધાનસભા માટે ચૂંટણીના શંખનાદની તૈયારીઓ શરૂ થઈ ગઈ છે. રાજ્યની તમામ 294 બેઠકો પર માર્ચ-એપ્રિલ 2026માં મતદાન થવાની શક્યતા છે. વર્તમાન વિધાનસભાની મુદત 7 મે 2026ના રોજ પૂરી થઈ રહી છે, તે પહેલા રાજ્યના રાજકારણમાં ગઠબંધન અને વ્યૂહરચનાઓનો દોર તેજ બન્યો છે.
સત્તાના મુખ્ય દાવેદાર: TMC અને BJP વચ્ચે સીધી ટક્કર
ગઈકાલની 2021ની ચૂંટણીમાં મમતા બેનર્જીના નેતૃત્વમાં અખિલ ભારતીય તૃણમૂલ કોંગ્રેસે (TMC) 215 બેઠકો જીતીને પ્રચંડ બહુમતી મેળવી હતી. 2026ની ચૂંટણીમાં પણ મમતા બેનર્જી પોતાની સત્તા બચાવવા મેદાનમાં હશે, જ્યારે ભારતીય જનતા પાર્ટી (BJP), સુવેન્દુ અધિકારીના નેતૃત્વમાં આકરો પડકાર આપવાની તૈયારી કરી રહી છે. ભાજપ 2021માં 77 બેઠકો જીતીને મુખ્ય વિરોધ પક્ષ તરીકે ઉભરી આવ્યો હતો.
કોંગ્રેસની મુંઝવણ: ત્રણ વિકલ્પોમાં અટવાયેલી પાર્ટી
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પશ્ચિમ બંગાળ કોંગ્રેસ હાલમાં ત્રણ વ્યૂહાત્મક વિકલ્પો વચ્ચે ફસાયેલી છે:
- TMC સાથે ગઠબંધન: કોંગ્રેસનો એક વર્ગ ભાજપને રોકવા માટે મમતા બેનર્જી સાથે હાથ મિલાવવા માંગે છે. જોકે, દિલ્હીમાં ‘આપ’ સાથે કોંગ્રેસના વ્યવહારને જોતા મમતા બેનર્જી કોંગ્રેસની વિશ્વસનીયતા પર શંકા કરી રહ્યા છે અને એકલા હાથે ચૂંટણી લડવાના સંકેત આપી ચૂક્યા છે.
- વામ મોરચા (Left Front) સાથે તાલમેલ: પૂર્વ પ્રદેશ અધ્યક્ષ અધીર રંજન ચૌધરી હજુ પણ ડાબેરી પક્ષો સાથે ગઠબંધન કરવાની તરફેણમાં છે, જોકે 2021માં આ ગઠબંધનને એક પણ બેઠક મળી ન હતી.
- ‘એકલા ચલો’ની વ્યૂહરચના: નવા પ્રદેશ અધ્યક્ષ શુભંકર સરકારનું માનવું છે કે કોંગ્રેસે પોતાની ખોવાયેલી જમીન પાછી મેળવવા માટે એકલા લડવું જોઈએ. બંગાળ કોંગ્રેસે હાઈકમાન્ડને પ્રસ્તાવ આપ્યો છે કે જો વામ મોરચા સાથે ગઠબંધન થાય તો પણ તે 50-50 ના ફોર્મ્યુલા પર હોવું જોઈએ, નહીં કે જૂના 2:1 ના ગુણોત્તર પર.
વામ મોરચા અને અન્ય પક્ષોની સ્થિતિ
2021ની ચૂંટણીમાં શૂન્ય પર ફેંકાઈ ગયા બાદ, મોહમ્મદ સલીમના નેતૃત્વમાં CPI(M) અને વામ મોરચો પોતાની જમીન પાછી શોધી રહ્યા છે. ડાબેરી પક્ષો હવે ચૂંટણી ગઠબંધનને બદલે પાયાના સ્તરે સંગઠનને મજબૂત કરવા અને ગ્રામીણ સમુદાયોને એકજૂથ કરવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહ્યા છે. આ ઉપરાંત, હુમાયુ કબીરની જનતા ઉન્નયન પાર્ટી અને અસદુદ્દીન ઓવૈસીની AIMIM વચ્ચેનું સંભવિત ગઠબંધન પણ લઘુમતીઓના વોટ બેંકમાં ગાબડું પાડી શકે છે.
ચૂંટણીના આંકડા અને પડકારો
- બહુમતીનો આંકડો: 148 બેઠકો.
- વર્તમાન સ્થિતિ: TMC પાસે 225 બેઠકો (પેટાચૂંટણીઓ પછી) અને ભાજપ પાસે 65 બેઠકો છે.
- કોંગ્રેસની સ્થિતિ: 2021માં એક પણ બેઠક ન જીતનાર કોંગ્રેસ પાસે હાલમાં માત્ર એક લોકસભા બેઠક (માલદા દક્ષિણ) છે.
2026ની ચૂંટણી માત્ર મમતા બેનર્જી માટે પોતાની હેટ્રિક બચાવવાનો પડકાર નથી, પરંતુ કોંગ્રેસ અને ડાબેરી પક્ષો માટે પોતાના અસ્તિત્વની લડાઈ પણ છે. જ્યાં ભાજપ “બંગાળ વિજય” નો રોડમેપ તૈયાર કરી રહ્યું છે, ત્યાં કોંગ્રેસનો નિર્ણય કે તે કોની સાથે જશે, તે રાજ્યના ચૂંટણી સમીકરણોને સંપૂર્ણપણે બદલી શકે છે.
