પગારદાર વર્ગની લોટરી: મેટ્રો શહેરોની જેમ અન્ય શહેરોમાં પણ મળશે 50% HRA ની છૂટ!
ભાડાના મકાનમાં રહેતા કરોડો મધ્યમ વર્ગીય પરિવારો માટે આગામી બજેટ ખુશીઓના સમાચાર લઈને આવી શકે છે. ભારત સરકાર આ વખતે બજેટમાં એવી જોગવાઈઓ કરી શકે છે જેનાથી ભાડૂતોના ખિસ્સા પરનો બોજ ઓછો થશે અને તેમને ટેક્સમાં મોટી રાહત મળશે.
HRA (હાઉસ રેન્ટ એલાઉન્સ) ના નિયમોમાં ફેરફાર
નોકરીયાત વર્ગ માટે ટેક્સ બચાવવાનું સૌથી મોટું સાધન HRA છે. હાલમાં, મેટ્રો શહેરો (દિલ્હી, મુંબઈ, કોલકાતા, ચેન્નાઈ) માં રહેતા લોકો પગારના 50% સુધી HRA ક્લેમ કરી શકે છે, જ્યારે નોન-મેટ્રો શહેરો માટે આ મર્યાદા 40% છે.
-
નવી અપેક્ષા: બેંગલુરુ, હૈદરાબાદ અને અમદાવાદ જેવા શહેરોમાં પણ ઘરના ભાડાં આસમાને પહોંચ્યા છે. સરકાર આ શહેરોને પણ ‘મેટ્રો’ કેટેગરીમાં લાવીને 50% HRA ની છૂટ આપી શકે છે. આનાથી ટેક્સમાં સીધો મોટો ફાયદો થશે.
સેક્શન 80GG હેઠળ કપાતની મર્યાદામાં વધારો
જે લોકો નોકરીયાત નથી અથવા જેમને કંપની તરફથી HRA મળતું નથી, તેઓ ઈન્કમ ટેક્સની કલમ 80GG હેઠળ ભાડા પર ટેક્સમાં છૂટ મેળવે છે.
-
વર્તમાન સ્થિતિ: હાલમાં આ મર્યાદા માત્ર ₹5,000 પ્રતિ માસ (વાર્ષિક ₹60,000) છે. આજના જમાનામાં ₹5,000 માં સારું ઘર મળવું મુશ્કેલ છે.
-
સરકારનો પ્લાન: બજેટમાં આ મર્યાદા વધારીને ₹10,000 થી ₹15,000 પ્રતિ માસ કરવામાં આવે તેવી શક્યતા છે. આ પગલું ફ્રીલાન્સર્સ અને નાના વેપારીઓ માટે આશીર્વાદ સમાન સાબિત થશે.
મોડેલ ટેનન્સી એક્ટ (Model Tenancy Act) નું કડક અમલીકરણ
સરકાર ભાડૂતો અને મકાનમાલિકો વચ્ચેના વિવાદો ઘટાડવા માટે મોડેલ ટેનન્સી એક્ટને વધુ પ્રોત્સાહન આપી શકે છે.
-
સુરક્ષા થાપણ (Security Deposit): આ એક્ટ હેઠળ, મકાનમાલિક રહેણાંક મકાન માટે વધુમાં વધુ 2 મહિનાનું ભાડું જ સિક્યુરિટી ડિપોઝિટ તરીકે માંગી શકે છે. બજેટમાં રાજ્યોને આ કાયદો કડક રીતે લાગુ કરવા માટે પ્રોત્સાહન (Incentives) અપાઈ શકે છે.
સસ્તું ભાડાનું આવાસ (Affordable Rental Housing Complexes – ARHC)
પીએમ આવાસ યોજના હેઠળ, સરકાર મોટા શહેરોમાં પ્રવાસી મજૂરો અને શહેરી ગરીબો માટે સસ્તા ભાડાના મકાનો બનાવવાની યોજના પર ભાર મૂકી રહી છે.
-
સરકાર ખાનગી બિલ્ડરોને ટેક્સમાં છૂટ આપી શકે છે જેથી તેઓ ‘રેન્ટલ પ્રોપર્ટીઝ’ વધુ બનાવે. જો બજારમાં ભાડાના મકાનોની સંખ્યા વધશે, તો કુદરતી રીતે ભાડાના દરોમાં ઘટાડો કે સ્થિરતા આવશે.
સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનમાં સંભવિત વધારો
નવી ટેક્સ વ્યવસ્થા (New Tax Regime) ને વધુ આકર્ષક બનાવવા માટે સરકાર સ્ટાન્ડર્ડ ડિડક્શનની મર્યાદા વધારી શકે છે. જો આ મર્યાદા વધશે, તો ભાડાના મકાનમાં રહેતા લોકો પાસે ખર્ચ કરવા માટે વધુ ડિસ્પોઝેબલ ઇનકમ (Disposable Income) બચશે.
નિષ્કર્ષ
વધતી જતી મોંઘવારી અને શહેરોમાં ઘરના ઉંચા ભાડાને જોતા, સરકાર મધ્યમ વર્ગને સાચવી લેવાના મૂડમાં છે. જો HRA ના નિયમોમાં ફેરફાર અને 80GG ની મર્યાદા વધે છે, તો ભાડૂતો માટે આ બજેટ ખરેખર એક મોટી ભેટ સાબિત થશે.

