કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ માટે મોટા સમાચાર: આઠમા પગાર પંચ પહેલા ફિટમેન્ટ ફેક્ટર વધારવાની માંગ, જાણો તમારા પગારમાં કેટલો થશે વધારો.
કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે આગામી સમય ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ સાબિત થવા જઈ રહ્યો છે. સાતમા પગાર પંચ (7th Pay Commission) ના અમલીકરણને લાંબો સમય વીતી ગયો છે, ત્યારે હવે આઠમા પગાર પંચ (8th Pay Commission) ને લઈને હલચલ તેજ થઈ ગઈ છે. તાજેતરમાં કર્મચારી સંગઠનો દ્વારા સરકારને એક સત્તાવાર ‘ડિમાન્ડ લેટર’ (માંગણી પત્ર) સોંપવામાં આવ્યો છે, જેમાં પગારમાં મોટો ઉછાળો લાવવા માટે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (Fitment Factor) વધારવાની ભારપૂર્વક અપીલ કરવામાં આવી છે.
શું છે કર્મચારીઓની મુખ્ય માંગણી?
કર્મચારી સંગઠનોએ સરકાર સમક્ષ રજૂ કરેલા પત્રમાં મુખ્યત્વે ત્રણ બાબતો પર ભાર મૂક્યો છે:
-
આઠમા પગાર પંચની રચના: કર્મચારીઓ ઈચ્છે છે કે સરકાર વહેલી તકે નવા પગાર પંચ માટે સમિતિની રચના કરે જેથી ૨૦૨૬ થી નવો પગાર લાગુ કરી શકાય.
-
ફિટમેન્ટ ફેક્ટરમાં વધારો: અત્યારે કર્મચારીઓનું પગાર ધોરણ ૨.૫૭ ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટર પર આધારિત છે. કર્મચારીઓની માંગ છે કે તેને વધારીને ૩.૬૮ કરવામાં આવે.
-
ન્યૂનતમ પગારમાં વધારો: જો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર વધે, તો લઘુત્તમ મૂળ પગાર ₹૧૮,૦૦૦ થી વધીને સીધો ₹૨૬,૦૦૦ થઈ શકે છે.
ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (Fitment Factor) શું છે અને તે કેમ મહત્વનું છે?
ફિટમેન્ટ ફેક્ટર એ એક એવો ગુણાંક (Multiplier) છે જેનો ઉપયોગ કર્મચારીઓના મૂળ પગાર અને કુલ પગાર નક્કી કરવા માટે થાય છે.
-
વર્તમાન સ્થિતિ: હાલમાં ૨.૫૭ ના ફેક્ટર મુજબ, જો કોઈનો બેઝિક પગાર ₹૧૮,૦૦૦ છે, તો તેની ગણતરી આ મુજબ થાય છે: $18,000 \times 2.57 = ₹46,260$ (વત્તા અન્ય ભથ્થાં).
-
માંગણી મુજબ: જો સરકાર ૩.૬૮ નું ફેક્ટર લાગુ કરે, તો ગણતરી આ રીતે થશે: $26,000 \times 3.68 = ₹95,680$.
આમ, ફિટમેન્ટ ફેક્ટરમાં ફેરફાર સીધી રીતે કર્મચારીના ખિસ્સામાં આવતા પગારને અસર કરે છે. કર્મચારીઓનું કહેવું છે કે વધતી જતી મોંઘવારી સામે વર્તમાન પગાર ધોરણ અપૂરતું છે.
સરકાર પર આર્થિક બોજો અને પડકારો
સરકાર માટે આ નિર્ણય લેવો એટલો સરળ નથી. ૮મા પગાર પંચના અમલીકરણથી સરકારી તિજોરી પર કરોડો રૂપિયાનો વધારાનો બોજો પડશે.
-
કર્મચારીઓ અને પેન્શનરોની સંખ્યા: દેશમાં આશરે ૪૮ લાખ કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને ૬૭ લાખથી વધુ પેન્શનરો છે.
-
મોંઘવારી ભથ્થું (DA): હાલમાં DA ૫૦% ને પાર કરી ચૂક્યું છે. નિયમ મુજબ જ્યારે DA ૫૦% એ પહોંચે ત્યારે પગાર પંચની સમીક્ષા અનિવાર્ય બને છે.
ક્યારે લાગુ થઈ શકે છે 8મું પગાર પંચ?
સામાન્ય રીતે દર ૧૦ વર્ષે નવું પગાર પંચ લાગુ કરવામાં આવે છે.
-
૭મું પગાર પંચ ૧ જાન્યુઆરી, ૨૦૧૬ થી લાગુ થયું હતું.
-
તે મુજબ, ૮મું પગાર પંચ ૧ જાન્યુઆરી, ૨૦૨૬ થી લાગુ થવાની પૂરેપૂરી શક્યતા છે.
સરકાર બજેટ ૨૦૨૬ માં આ અંગે મોટી જાહેરાત કરી શકે છે અથવા તેના માટે અલગ સમિતિની જાહેરાત કરી શકે છે. કર્મચારી સંગઠનોનો તર્ક છે કે જો અત્યારે સમિતિ બને, તો જ ૨૦૨૬ સુધીમાં રિપોર્ટ તૈયાર થઈ શકે.
નિષ્કર્ષ
કર્મચારીઓનો ડિમાન્ડ લેટર હવે સરકારના ટેબલ પર છે. ફિટમેન્ટ ફેક્ટર વધશે કે નહીં તે અંગે હજુ સત્તાવાર પુષ્ટિ મળી નથી, પરંતુ કર્મચારીઓમાં આશાનો સંચાર થયો છે. જો સરકાર મધ્યમ માર્ગ કાઢીને ફિટમેન્ટ ફેક્ટર ૩.૦૦ સુધી પણ લઈ જાય, તો પણ પગારમાં નોંધપાત્ર વધારો થશે.
