સંસદનું બજેટ સત્ર 2026: રાષ્ટ્રપતિ મુર્મૂનો ‘વિકસિત ભારત’નો રોડમેપ અને વિપક્ષનો ભારે હોબાળો
સંસદનું બજેટ સત્ર બુધવાર, 28 જાન્યુઆરી 2026 ના રોજ રાષ્ટ્રપતિ દ્રૌપદી મુર્મૂના સંબોધન સાથે શરૂ થયું હતું. રાષ્ટ્રપતિએ તેમના સંબોધનમાં સરકારની સિદ્ધિઓની વિગતો આપી અને 2047 સુધીમાં ‘વિકસિત ભારત’ ના નિર્માણના સંકલ્પને દોહરાવ્યો હતો. જોકે, નવા ગ્રામીણ રોજગાર કાયદાને લઈને વિપક્ષે ગૃહમાં ભારે વિરોધ પ્રદર્શન કર્યું હતું.
રાષ્ટ્રપતિનું સંબોધન: ‘સાચો સામાજિક ન્યાય’ અને મોટી સિદ્ધિઓ
રાષ્ટ્રપતિ મુર્મૂએ જાહેરાત કરી હતી કે વર્તમાન સરકાર “સાચા સામાજિક ન્યાય” માટે પ્રતિબદ્ધ છે, જેનો અર્થ છે કે દરેક નાગરિકને કોઈપણ ભેદભાવ વિના તેનો હક મળે. તેમણે વિકાસના નીચે મુજબના મુખ્ય આંકડા રજૂ કર્યા:
- ગરીબી નાબૂદી: છેલ્લા 10 વર્ષમાં 25 કરોડ ભારતીયો ગરીબીમાંથી બહાર આવ્યા છે.
- સામાજિક સુરક્ષા: દેશના અંદાજે 95 કરોડ નાગરિકોને હવે સામાજિક સુરક્ષા યોજનાઓનો લાભ મળી રહ્યો છે.
- સશક્તિકરણ: ‘લખપતિ દીદી’ ની સંખ્યા 2 કરોડને વટાવી ગઈ છે, જેને 3 કરોડ સુધી લઈ જવાનો લક્ષ્યાંક છે.
પાયાની સુવિધાઓ અને રાષ્ટ્રીય સુરક્ષા
રાષ્ટ્રપતિએ ભારતીય રેલ્વે અને સંરક્ષણ ક્ષેત્રે થયેલી પ્રગતિની પ્રશંસા કરી:
- રેલ્વે: દેશમાં હવે 150 થી વધુ વંદે ભારત ટ્રેનો કાર્યરત છે અને રેલ્વે 100% વીજળીકરણની નજીક છે. ચેનાબ બ્રિજ અને પાંબન બ્રિજ જેવા વિક્રમી નિર્માણોનો પણ ઉલ્લેખ કરવામાં આવ્યો હતો.સુરક્ષા: ‘ઓપરેશન સિંદૂર’ દ્વારા ભારતીય સેનાના પરાક્રમને
- રેખાંકિત કરવામાં આવ્યું હતું. તેમણે જણાવ્યું કે માઓવાદી આતંક હવે 126 જિલ્લાઓથી ઘટીને માત્ર 8 જિલ્લાઓ સુધી મર્યાદિત રહ્યો છે.
- ટેકનોલોજી: રાષ્ટ્રપતિએ ‘ડીપ ફેક’ અને AI (આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ) ના દુરુપયોગને લોકશાહી માટે મોટો પડકાર ગણાવ્યો અને આ અંગે ચર્ચા કરવા આહવાન કર્યું.
નવો કાયદો અને વિપક્ષનો ‘વાપસ લો’ નો નારો
જ્યારે રાષ્ટ્રપતિએ VB-G RAM G (વિકસિત ભારત – ગેરંટી ફોર રોજગાર એન્ડ આજીવિકા મિશન – ગ્રામીણ) કાયદાનો ઉલ્લેખ કર્યો ત્યારે ગૃહમાં તણાવ વધી ગયો હતો. આ કાયદો MGNREGA ના સ્થાને લાવવામાં આવ્યો છે, જેમાં 125 દિવસના રોજગારની ગેરંટી આપવામાં આવી છે. વિપક્ષી સાંસદોએ “વાપસ લો” (પાછો ખેંચો) ના નારા લગાવ્યા અને આ ફેરફારનો વિરોધ કર્યો. કોંગ્રેસના નેતાઓએ રાષ્ટ્રપતિના ભાષણને “રસહીન” (insipid) અને “પોલા વચનોનું પોટલું” ગણાવ્યું હતું.
બજેટ 2026 નું સમયપત્રક
નાણામંત્રી નિર્મલા સીતારમણ સતત 9મું બજેટ રજૂ કરીને ઇતિહાસ રચશે. સત્રનું આયોજન નીચે મુજબ છે:
| તારીખ | કાર્યક્રમ |
| 29 જાન્યુઆરી | આર્થિક સર્વેક્ષણ (Economic Survey) સંસદમાં રજૂ કરવામાં આવશે. |
| 1 ફેબ્રુઆરી (રવિવાર) | સવારે 11 વાગ્યે કેન્દ્રીય બજેટ રજૂ થશે. ભારતીય ઇતિહાસમાં પ્રથમવાર બજેટ રવિવારે રજૂ થઈ રહ્યું છે. |
| સત્રનો સમયગાળો | પ્રથમ તબક્કો 13 ફેબ્રુઆરી સુધી ચાલશે અને બીજો તબક્કો 9 માર્ચથી 2 એપ્રિલ સુધી યોજાશે. |
દુખદ ઘટના: અજિત પવારનું નિધન
રાષ્ટ્રપતિ અને લોકસભા અધ્યક્ષ ઓમ બિરલાએ મહારાષ્ટ્રના નાયબ મુખ્યમંત્રી અજિત પવારના અકાળે અવસાન બદલ શોક વ્યક્ત કર્યો હતો. પવારનું મંગળવારે બારામતીમાં વિમાન અકસ્માતમાં મૃત્યુ થયું હતું. તેમના સન્માનમાં લોકસભાની કાર્યવાહી ગુરુવાર સુધી મુલતવી રાખવામાં આવી હતી.
