રાસાયણિક ખાતરનો ત્યાગ કરી દેશી ગાય આધારિત ખેતીથી વર્ષે લાખોની કમાણીનું પ્રેરણાદાયી ઉદાહરણ
આધુનિક યુગમાં વધતા રાસાયણિક ખાતરોના જોખમ વચ્ચે પાટણ જિલ્લાના હારીજ તાલુકાના ચાબખા ગામના ખેડૂત જયંતિભાઈ પ્રજાપતિએ પ્રાકૃતિક ખેતી દ્વારા નવી રાહ ચીંધી છે. છેલ્લા ૭ વર્ષથી તેઓ રાસાયણિક દવાઓનો ત્યાગ કરી દેશી ગાય આધારિત ખેતી કરી રહ્યા છે, જે આજે તેમને વાર્ષિક રૂ. ૭ લાખની આવક કરાવી રહી છે.
વિવિધ પાકો અને દેશી ગાયનો આધાર
જયંતિભાઈએ પોતાની ખેતીમાં વૈવિધ્યતા લાવીને બાગાયત અને કૃષિ પાકોનું સુંદર સંયોજન કર્યું છે:
-
મુખ્ય પાકો: ઘઉં, ચણા, અડદ અને તુવેર જેવા કઠોળ.
-
બાગાયતી ખેતી: આંબા, જામફળ, ખારેક અને લીંબુ જેવા ફળોના વૃક્ષો.
-
ગાય આધારિત ખેતી: તેઓ ખેતી માટે જરૂરી ખાતર અને દવાઓ બજારમાંથી ખરીદવાને બદલે દેશી ગાયના છાણ અને ગૌમૂત્રમાંથી જ તૈયાર કરે છે. સરકાર તરફથી મળતી ગાય નિભાવ સહાય તેમના માટે આશીર્વાદરૂપ બની છે.
પ્રાકૃતિક ખેતીના ફાયદા અને પદ્ધતિ
પ્રાકૃતિક ખેતી અપનાવવાથી ખેતીના અર્થતંત્રમાં થયેલા ધરખમ ફેરફારો:
૧. ખર્ચમાં ઘટાડો: જીવામૃત અને ઘનજીવામૃત જેવા કુદરતી ખાતરોના ઉપયોગથી મોંઘા યુરિયા અને ડીએપીનો ખર્ચ શૂન્ય થઈ ગયો છે.
૨. જમીનની ફળદ્રુપતા: અળસિયાનું પ્રમાણ વધવાથી જમીનની ઉર્વરાશક્તિ સુધરી છે અને પાક વધુ ગુણવત્તાવાળો બન્યો છે.
૩. સ્વાસ્થ્યપ્રદ ઉત્પાદન: રાસાયણિક મુક્ત શાકભાજી અને અનાજ મળતા લોકોના સ્વાસ્થ્ય પર થતી નકારાત્મક અસરો અટકી છે.
જયંતિભાઈ જણાવે છે કે પ્રાકૃતિક ખેતી માત્ર આવક વધારવાનું સાધન નથી, પણ પર્યાવરણ અને માનવ સ્વાસ્થ્યને બચાવવાનું પવિત્ર કાર્ય છે. તેમણે અન્ય ખેડૂતોને પણ આત્મનિર્ભર બનવા અને આ પદ્ધતિ અપનાવવા અનુરોધ કર્યો છે.
