કોલંબિયા પર ટ્રમ્પના બદલાયેલા સૂર: સૈન્ય હુમલાની ધમકી આપ્યા બાદ રાષ્ટ્રપતિ ગુસ્તાવો પેટ્રોને વ્હાઇટ હાઉસનું આમંત્રણ
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કોલંબિયાના તેમના સમકક્ષ ગુસ્તાવો પેટ્રો પ્રત્યેના પોતાના કડક વલણમાં અચાનક મોટો ફેરફાર કર્યો છે. છેલ્લા કેટલાક દિવસોથી બંને નેતાઓ વચ્ચે ચાલી રહેલી તીખી નિવેદનબાજી અને સૈન્ય કાર્યવાહીની ધમકીઓ બાદ, હવે ટ્રમ્પે પેટ્રોને વ્હાઇટ હાઉસ આવવાનું સત્તાવાર આમંત્રણ આપ્યું છે.
ફોન કોલથી બરફ ઓગળ્યો
બુધવારે સોશિયલ મીડિયા પર એક પોસ્ટ દ્વારા ટ્રમ્પે જણાવ્યું કે તેમની રાષ્ટ્રપતિ પેટ્રો સાથે “સૌહાર્દપૂર્ણ” અને “સન્માનજનક” ફોન પર વાતચીત થઈ છે. ટ્રમ્પે કહ્યું, “મને તેમનો ફોન અને વાત કરવાની રીત ગમી. હું નજીકના ભવિષ્યમાં વ્હાઇટ હાઉસમાં તેમને મળવાની આશા રાખું છું.”
કોલંબિયાના રાષ્ટ્રપતિ પેટ્રોએ પણ આ વાતચીતની પુષ્ટિ કરતા જણાવ્યું કે બંને નેતાઓ વચ્ચે અંદાજે એક કલાક સુધી ચર્ચા થઈ હતી. પેટ્રોના જણાવ્યા અનુસાર, તેમણે ટ્રમ્પને ડ્રગ્સની દાણચોરીની વાસ્તવિક સ્થિતિ અને તેમની વચ્ચેના મતભેદો સમજાવવા માટે ફોન કર્યો હતો. તેમણે જનમેદનીને સંબોધતા કહ્યું કે કેટલાક દક્ષિણપંથી રાજકારણીઓએ ટ્રમ્પને તેમના વિશે ખોટી માહિતી આપીને ગેરમાર્ગે દોર્યા હતા, જેના કારણે આ રાજદ્વારી સંકટ ઊભું થયું હતું.
તણાવ અને સૈન્ય ધમકીની પૃષ્ઠભૂમિ
આ રાજદ્વારી ફેરફાર એટલા માટે આશ્ચર્યજનક છે કારણ કે થોડા દિવસો પહેલા જ ટ્રમ્પે કોલંબિયાને “ખૂબ જ બીમાર” દેશ ગણાવ્યો હતો અને પેટ્રો પર કોકેઈન બનાવવા અને તેને અમેરિકામાં વેચવાનો આરોપ લગાવ્યો હતો. જ્યારે ટ્રમ્પને પૂછવામાં આવ્યું કે શું વેનેઝુએલાની જેમ કોલંબિયામાં પણ અમેરિકી હસ્તક્ષેપ શક્ય છે, ત્યારે તેમણે કહ્યું હતું કે, “તે મને ગમશે.”
તેના જવાબમાં રાષ્ટ્રપતિ પેટ્રોએ આકરી પ્રતિક્રિયા આપતા કહ્યું હતું કે દેશની સાર્વભૌમત્વની રક્ષા માટે તેઓ ફરીથી “હથિયાર ઉપાડવા તૈયાર છે.” તેમણે ટ્રમ્પની ધમકીઓને લેટિન અમેરિકન સાર્વભૌમત્વનું ઉલ્લંઘન ગણાવ્યું હતું.
“નિષ્ફળ” રાષ્ટ્રનો દરજ્જો અને સહાય પર સંકટ
સંબંધોમાં આ ખટાશની શરૂઆત સપ્ટેમ્બર 2025માં થઈ હતી, જ્યારે ટ્રમ્પે કોલંબિયાને છેલ્લા 30 વર્ષમાં પ્રથમ વખત “દેખીતી રીતે નિષ્ફળ” (failed demonstrably) જાહેર કર્યું હતું. આ હોદ્દાને કારણે કોલંબિયા પર અમેરિકી સહાય અટકવાનું જોખમ તોળાઈ રહ્યું હતું, જોકે ટ્રમ્પે પાછળથી અમેરિકી રાષ્ટ્રીય હિતોને ટાંકીને સહાય ચાલુ રાખવા માટે છૂટ (waiver) આપી દીધી હતી.
સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, પેટ્રોની સરકાર દ્વારા બળજબરીથી કોકા નાબૂદી (forced coca eradication) નો વિરોધ અને સશસ્ત્ર જૂથો સાથે શાંતિ વાટાઘાટો કરવાની નીતિઓએ અમેરિકાને નારાજ કર્યું હતું. 2022 થી 2024 વચ્ચે કોકા નાબૂદીમાં 83% નો ઘટાડો નોંધાયો હતો.
વ્યૂહાત્મક ભાગીદારીનું મહત્વ
નિષ્ણાતોનું કહેવું છે કે કોલંબિયા દાયકાઓથી અમેરિકાનો સૌથી મોટો પ્રાદેશિક સાથી રહ્યો છે. નશીલા દ્રવ્યો વિરુદ્ધના યુદ્ધમાં કોલંબિયા માત્ર ગુપ્ત માહિતીનો મુખ્ય સ્ત્રોત જ નથી, પરંતુ તે બહુરાષ્ટ્રીય દરિયાઈ અભિયાનોનું નેતૃત્વ પણ કરે છે. ભલે બંને નેતાઓ વચ્ચે વ્યક્તિગત મતભેદો રહ્યા હોય, પરંતુ સુરક્ષા સંસ્થાઓ વચ્ચે સહયોગ ચાલુ રહ્યો છે.
ટ્રમ્પનો આ યુ-ટર્ન કોલંબિયામાં મે 2026માં યોજાનારી રાષ્ટ્રપતિની ચૂંટણી પહેલા ખૂબ જ મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. વ્હાઇટ હાઉસમાં થનારી આગામી બેઠક પરથી નક્કી થશે કે શું બંને દેશો તેમના દાયકાઓ જૂના સુરક્ષા સંબંધોને ફરીથી પાટા પર લાવી શકશે કે પછી રાજકીય ધ્રુવીકરણ વધુ ઊંડું બનશે.
