મેઘતાંડવ વચ્ચે પણ અમદાવાદની BRTS ચાલુ રહી, જાણીને તમે પણ કરશો સલામ!
અમદાવાદ શહેરમાં છેલ્લા બે દિવસ દરમિયાન કુદરતનું રૌદ્ર સ્વરૂપ જોવા મળ્યું હતું. અવિરત અને અતિભારે મુશળધાર વરસાદના કારણે શહેરના મોટાભાગના નીચાણવાળા વિસ્તારો અને મુખ્ય માર્ગો જળમગ્ન થઈ ગયા હતા. સામાન્ય જનજીવન સંપૂર્ણપણે અસ્તવ્યસ્ત થઈ ગયું હતું અને વાહનવ્યવહાર ઠપ થઈ જવાની સ્થિતિ સર્જાઈ હતી. આવી ભારે વિષમ અને કટોકટીપૂર્ણ પરિસ્થિતિમાં પણ અમદાવાદ જનમાર્ગ લિમિટેડ (AJL) દ્વારા સંચાલિત BRTS અને AMTSની બસ સેવાઓએ શહેરની સાચા અર્થમાં ‘લાઇફલાઇન’ તરીકેની પોતાની ભૂમિકા અદા કરી હતી. મુસાફરોની સુરક્ષાને પ્રથમ પ્રાથમિકતા આપીને તમામ વિઘ્નો વચ્ચે પણ બસ સેવાઓ નિરંતર ચાલુ રાખવામાં આવી હતી.
BRTSની બસો દરરોજ સવારે નિયત સમય મુજબ ૬:૦૦ વાગ્યાથી શરૂ કરીને રાત્રે ૧૧:૦૦ વાગ્યા સુધી સતત માર્ગો પર દોડતી રહી હતી. સામાન્ય રીતે આવા ભારે વરસાદમાં જાહેર પરિવહન ખોરવાઈ જતું હોય છે, પરંતુ એચ.આર. અને ફિલ્ડ ટીમોના આગોતરા આયોજનના કારણે મુસાફરોને બિનજરૂરી રઝળપાટમાંથી મુક્તિ મળી હતી. શહેરના ખૂણે-ખૂણેથી પોતાના ગંતવ્ય સ્થાને પહોંચવા માગતા નાગરિકો માટે આ બસ સેવા આશાનું એકમાત્ર કિરણ સાબિત થઈ હતી.
ગ્રાઉન્ડ ઝીરો પર ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફ અને રિયલ ટાઇમ મોનિટરિંગ
સમગ્ર વરસાદી સંકટ દરમિયાન અમદાવાદ જનમાર્ગ લિમિટેડની ફિલ્ડ ટીમો ચોવીસે કલાક ગ્રાઉન્ડ ઝીરો પર તૈનાત રહી હતી. કંટ્રોલ રૂમ અને ફિલ્ડ સ્ટાફ વચ્ચેનું ઉત્કૃષ્ટ સંકલન આ સમગ્ર કામગીરીની કરોડરજ્જુ બન્યું હતું. રૂટ પર સતત વાહન ચલાવી રહેલા અનુભવી ડ્રાઇવરો અને ફિલ્ડ સ્ટાફ દ્વારા રસ્તાઓ પર ભરાયેલા પાણી, ટ્રાફિકની સ્થિતિ અને જોખમી પોઇન્ટ્સ અંગેની રિયલ ટાઇમ માહિતી કમાન્ડ એન્ડ કન્ટ્રોલ સેન્ટરને ક્ષણે-ક્ષણ મોકલવામાં આવી રહી હતી.
આ લાઇવ ડેટા અને માહિતીના આધારે કમાન્ડ સેન્ટર દ્વારા ત્વરિત નિર્ણયો લેવામાં આવ્યા હતા. જે વિસ્તારોમાં પાણીનું સ્તર ભયજનક રીતે વધી ગયું હતું, તેની વિગતો તાત્કાલિક સંબંધિત ઝોનલ ટીમોને પહોંચાડવામાં આવી હતી. પરિણામે, ઝોનલ ટીમો સમયસર ઘટનાસ્થળે પહોંચી શકી હતી અને પાણીના નિકાલ માટેની કામગીરી તેમજ વાહનોના રૂટ ડાયવર્ઝનનું આયોજન ખૂબ જ સરળતાથી અને ઝડપથી પાર પાડી શકાયું હતું.
મહત્વપૂર્ણ ટ્રાન્ઝિટ પોઇન્ટ્સ જેવા કે સરદાર વલ્લભભાઈ પટેલ ઇન્ટરનેશનલ એરપોર્ટ, કાલુપુર રેલવે સ્ટેશન, ગીતામંદિર GSRTC બસ સ્ટેન્ડ અને રાણીપ બસ ટર્મિનસ ખાતેથી વિશેષ આયોજન કરીને બસ સેવાઓ સતત ચાલુ રખાઈ હતી, જેથી બહારગામથી આવતા કે જતા મુસાફરો અટવાઈ ન પડે.
સુરક્ષાને પ્રાથમિકતા: રૂટ મર્યાદિત કરવાનો પ્રશંસનીય નિર્ણય
જાહેર પરિવહનમાં સમયપાલન મહત્વનું છે, પરંતુ મુસાફરોનો જીવ તેનાથી પણ વધુ મૂલ્યવાન છે. આ સિદ્ધાંતને સ્વીકારીને કન્ટ્રોલ સેન્ટર દ્વારા નિર્ણય લેવામાં આવ્યો હતો કે જ્યાં પાણી ભરાવાને કારણે માર્ગો અત્યંત જોખમી બન્યા હોય, ત્યાં બસ સંચાલન અસ્થાયી રૂપે મર્યાદિત કે સ્થગિત કરી દેવું. કોઈ પણ સંજોગોમાં બસને ઊંડા પાણીમાં ઉતારીને મુસાફરો કે વાહનને જોખમમાં મૂકવામાં આવ્યા ન હતા.
આવા સચેત અને જવાબદારીપૂર્વકના નિર્ણયના કારણે અનેક મોટી દુર્ઘટનાઓ ટળી હતી. લોકો થોડી વાર માટે અસુવિધા અનુભવી રહ્યા હતા, પરંતુ તેમની સલામતી સુનિશ્ચિત થઈ રહી હતી. મુસાફરોને સ્થિતિની ગંભીરતા સમજાવીને સુરક્ષિત સ્થળે ઉતારવામાં આવ્યા હતા અથવા વૈકલ્પિક સલામત રૂટ પરથી પસાર કરવામાં આવ્યા હતા.
BRTS કોરિડોર થયો સામાન્ય જનતા માટે ખુલ્લો અને સ્ટેશનો બન્યા આશ્રયસ્થાન
આ આપત્તિના સમયે અમદાવાદ જનમાર્ગ લિમિટેડે એક અત્યંત માનવીય અને વ્યવહારુ નિર્ણય લીધો હતો. જે વિસ્તારોમાં મુખ્ય રસ્તાઓ પર બે થી ત્રણ ફૂટ પાણી ભરાઈ ગયા હતા, ત્યાં BRTSના ખાસ ડેડિકેટેડ કોરિડોરને સામાન્ય મિશ્ર વાહનવ્યવહાર (ખાનગી વાહનો, એમ્બ્યુલન્સ અને દ્વિચક્રી વાહનો) માટે ખુલ્લો મૂકી દેવામાં આવ્યો હતો. આ નિર્ણયના કારણે હજારો સામાન્ય નાગરિકો પાણીમાં ફસાઈ જવાથી બચી ગયા હતા અને ટ્રાફિક જામની વિકટ સમસ્યામાંથી મુક્તિ મેળવીને પોતાના ઘરે સલામત પહોંચી શક્યા હતા.
આ ઉપરાંત, માર્ગ પરથી પસાર થઈ રહેલા રાહદારીઓ અને ટુ-વ્હીલર ચાલકો માટે BRTSના કવર્ડ સ્ટેશનો કટોકટીના સમયે કુદરતી આશ્રયસ્થાન સાબિત થયા હતા. મુશળધાર વરસાદ અને વાવાઝોડા જેવા પવનથી બચવા માટે સેંકડો નાગરિકોએ સ્ટેશન પરિસરમાં આશરો લીધો હતો. સ્ટેશન સ્ટાફે પણ માનવતા દાખવીને તમામ લોકોને આશરો આપ્યો હતો અને સલામતી પૂરી પાડી હતી.
સુરક્ષા કર્મચારીની સતર્કતાથી ટળી મોટી દુર્ઘટના
આ સમગ્ર કામગીરી દરમિયાન એક એવી ઘટના બની જે તાલીમ અને સતર્કતાનું ઉત્કૃષ્ટ ઉદાહરણ પૂરું પાડે છે. સતત અવિરત વરસાદના કારણે એક BRTS સ્ટેશન નજીક ભેજ અને શોર્ટ સરકિટને કારણે ઇલેક્ટ્રિક સ્પાર્કિંગની ઘટના ઘટી હતી. પાણી અને વીજળીનું આ સંયોજન અત્યંત ઘાતક સાબિત થઈ શક્યું હોત.
પરંતુ, સ્થળ પર ફરજ બજાવી રહેલા સિક્યોરિટી ગાર્ડે સહેજ પણ ગભરાયા વગર અદ્ભુત ધૈર્ય અને સમયસૂચકતા દર્શાવી હતી. તેને અગાઉ આપવામાં આવેલી ‘ફાયર એન્ડ સેફ્ટી’ તાલીમનો ઉપયોગ કરીને ત્વરિત ફાયર એક્સ્ટિંગ્વિશર (અગ્નિશામક બોટલ) વડે આગ પર કાબૂ મેળવી લીધો હતો. આ સતર્કતાના કારણે એક મોટી આગની અકસ્માત ઘટના બનતી અટકી ગઈ હતી અને સ્ટેશન પર હાજર મુસાફરોના જીવ બચી ગયા હતા.
નિષ્ઠા, પ્રતિબદ્ધતા અને ભવિષ્યનો સંકલ્પ
અમદાવાદ જનમાર્ગ લિમિટેડ દ્વારા સ્પષ્ટપણે જણાવવામાં આવ્યું છે કે BRTS અને AMTS બંને સંસ્થાઓ શહેરના નાગરિકોને એક સુસજ્જ, સુરક્ષિત અને આરામદાયક જાહેર પરિવહન સેવા પૂરી પાડવા માટે સદૈવ કટિબદ્ધ છે. વિષમ હવામાન કે આપત્તિના સમયે મુસાફરોની સુરક્ષા જ સૌથી મોટો ધ્યેય હોય છે.
વરસાદી પરિસ્થિતિ દરમિયાન જો અમુક રૂટ પર બસ સેવા વિલંબિત થઈ હોય કે મર્યાદિત રાખવી પડી હોય, તો તે માત્ર ને માત્ર નાગરિકોના અમૂલ્ય જીવનની સુરક્ષા માટે લેવાયેલો એક તાર્કિક અને જવાબદાર નિર્ણય હતો. અજાણ્યા કે જોખમી જળમગ્ન રસ્તાઓ પર સાહસ કરીને મુસાફરોના જીવને જોખમમાં મૂકવા કરતાં સુરક્ષાને પ્રથમ સ્થાન આપવું એ જ સાચું વ્યવસ્થાપન છે. ભવિષ્યમાં પણ ગમે તેવી પ્રાકૃતિક આપત્તિ કે પડકારજનક સ્થિતિ આવે, અમદાવાદ જનમાર્ગ લિમિટેડ પોતાની વિશ્વસનીયતા, ઉત્તરદાયિત્વ અને સલામત પરિવહનની પરંપરાને અખંડ રાખશે.
