આજથી દેશના તમામ ટોલ પ્લાઝા ૧૦૦% કેશલેસ; Fastag અને UPI જ એકમાત્ર વિકલ્પ
ભારતીય રાષ્ટ્રીય રાજમાર્ગ પ્રાધિકરણ (NHAI) દ્વારા દેશભરના હાઈવે પર મુસાફરીને વધુ સરળ, ઝડપી અને પારદર્શક બનાવવા માટે આજથી એટલે કે ૧ એપ્રિલ, ૨૦૨૬ થી ટોલ વસૂલાતની પદ્ધતિમાં ક્રાંતિકારી ફેરફાર કર્યો છે. હવેથી કોઈ પણ ટોલ પ્લાઝા પર રોકડ સ્વીકારવામાં આવશે નહીં. જો તમારી પાસે ફાસ્ટેગ (Fastag) નથી અથવા તેમાં બેલેન્સ નથી, તો તમારે મુશ્કેલીનો સામનો કરવો પડી શકે છે.
શા માટે લેવાયો આ નિર્ણય?
NHAI ના અધિકારીઓના જણાવ્યા અનુસાર, ટોલ પ્લાઝા પર રોકડ વ્યવહારોને કારણે વાહનોની લાંબી કતારો લાગે છે, જેનાથી ઈંધણ અને સમય બંનેનો બગાડ થાય છે. સંપૂર્ણ ડિજિટલ સિસ્ટમ લાગુ થવાથી વાહનો સેકન્ડોમાં ટોલ પસાર કરી શકશે. આ ઉપરાંત, આ સિસ્ટમથી ટોલ વસૂલાતમાં પારદર્શિતા વધશે અને માનવીય ભૂલો કે વિવાદોની શક્યતા ઘટી જશે.
જો ફાસ્ટેગમાં બેલેન્સ ન હોય તો શું?
ઘણા મુસાફરોને મનમાં પ્રશ્ન છે કે જો છેલ્લી ઘડીએ ફાસ્ટેગ કામ ન કરે તો શું કરવું? NHAI એ આ માટે બેકઅપ પ્લાન તૈયાર રાખ્યો છે:
-
UPI પેમેન્ટ: દરેક ટોલ બૂથ પર QR કોડ પ્રદર્શિત કરવામાં આવશે. મુસાફરો પોતાના મોબાઈલમાંથી સ્કેન કરીને UPI દ્વારા ત્વરિત ચુકવણી કરી શકશે.
-
દંડની જોગવાઈ: જો કોઈ વાહન ફાસ્ટેગ વગર અથવા બ્લેકલિસ્ટ થયેલા ટેગ સાથે ‘ફાસ્ટેગ લેન’ માં પ્રવેશશે, તો તેણે નિયમ મુજબ નિર્ધારિત ટોલ કરતા બમણો દંડ ભરવો પડી શકે છે.
મુસાફરો માટે ખાસ ચેતવણી
આજથી અમલમાં આવેલા આ નિયમને કારણે શરૂઆતના દિવસોમાં એવા લોકોને તકલીફ પડી શકે છે જેઓ હજુ પણ ડિજિટલ પેમેન્ટથી ટેવાયેલા નથી. ૧. ટેગ ચેક કરો: મુસાફરી શરૂ કરતા પહેલા ખાતરી કરો કે તમારું ફાસ્ટેગ એક્ટિવ છે અને બેંક એકાઉન્ટ સાથે યોગ્ય રીતે જોડાયેલું છે. ૨. બેલેન્સ જાળવો: હાઈવે પર ચઢતા પહેલા પૂરતું રિચાર્જ કરાવી લેવું હિતાવહ છે. ૩. UPI એપ તૈયાર રાખો: બેકઅપ તરીકે તમારા સ્માર્ટફોનમાં PhonePe, GPay કે અન્ય UPI એપ સક્રિય રાખો.
૧ એપ્રિલની અન્ય અસરો
નોંધનીય છે કે આજે માત્ર ટોલના નિયમો જ નહીં, પણ UPI પેમેન્ટમાં ‘ટુ-ફેક્ટર ઓથેન્ટિકેશન’ પણ અમલમાં આવ્યું છે. એટલે કે જો તમે ટોલ પર UPI થી પેમેન્ટ કરશો, તો તમારે પિનની સાથે ફિંગરપ્રિન્ટ કે OTP ની પ્રોસેસ પણ કરવી પડી શકે છે. આથી, ટોલ પર પહોંચતા પહેલા જ પેમેન્ટ એપ તૈયાર રાખવી જોઈએ જેથી ટ્રાફિક જામ ન થાય.
૧ એપ્રિલ ૨૦૨૬ નો આ નિર્ણય ભારતને ‘કેશલેસ ઇકોનોમી’ તરફ લઈ જવાનું વધુ એક મોટું કદમ છે. હાઈવે પર મુસાફરી હવે ‘સ્માર્ટ’ બનવા જઈ રહી છે, બસ જરૂર છે મુસાફરોની થોડી સાવચેતી અને ડિજિટલ સજ્જતાની.

