ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે કહ્યું, ‘જરૂર પડશે તો એલોન મસ્ક સાથે વાત કરી સમસ્યા સુધારીશ’
રશિયા અને યુક્રેન વચ્ચે ચાલી રહેલા ભીષણ યુદ્ધની વચ્ચે યુક્રેનિયન સેના માટે અત્યંત મહત્વપૂર્ણ ગણાતી ‘સ્ટારલિંક’ (Starlink) સેટેલાઇટ કોમ્યુનિકેશન સેવાને લઈને નવો વિવાદ ઉભો થયો છે. યુક્રેનમાં સ્પેસએક્સ (SpaceX) ની આ સેટેલાઇટ આધારિત ઇન્ટરનેટ સેવાની ગતિ (Speed) પર પ્રતિબંધો યથાવત હોવાના અહેવાલો સામે આવ્યા બાદ અમેરિકી પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ મામલે મોટું નિવેદન આપ્યું છે.
વ્હાઇટ હાઉસ ખાતે પત્રકારો સાથે વાતચીત કરતી વખતે ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે જો યુક્રેનને તેની સ્ટારલિંક સેવાના ઉપયોગ અંગે કોઈ સમસ્યા કે મુશ્કેલી રહેશે, તો તેઓ આ મુદ્દાના ઉકેલ માટે સ્પેસએક્સના વડા એલોન મસ્ક સાથે રૂબરૂ વાત કરશે.
ટ્રમ્પનો દાવો વિરુદ્ધ યુક્રેનિયન સૈન્ય અધિકારીઓના અહેવાલ
તાજેતરમાં જ પ્રમુખ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એવો દાવો કર્યો હતો કે યુક્રેનમાં સ્ટારલિંક સેવા સંપૂર્ણપણે પુનઃસ્થાપિત કરી દેવામાં આવી છે. જોકે, રોઇટર્સના અહેવાલ મુજબ, યુક્રેનના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ શુક્રવારે ખુલાસો કર્યો હતો કે સ્ટારલિંક સેવા પર લાદવામાં આવેલા સ્પીડ લિમિટેશનના પ્રતિબંધો હજુ પણ યથાવત છે.
આ સ્થિતિએ યુએસ વહિવટીતંત્ર અને કીવ (યુક્રેન સરકાર) વચ્ચે સેવાની વાસ્તવિક સ્થિતિ અંગે મોટી વિસંગતતા સ્પષ્ટ કરી દીધી છે. ટ્રમ્પે ઉમેર્યું હતું કે તેમણે આ વિશિષ્ટ ટેકનિકલ પ્રશ્ન પર હજુ સુધી એલોન મસ્ક સાથે સીધી ચર્ચા નથી કરી, પરંતુ જો પરિસ્થિતિ બગડશે તો તેઓ પોતે મધ્યસ્થી કરીને આ સમસ્યા ઠીક કરશે.
એલોન મસ્કના સમર્થનમાં આવ્યા ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ
સ્ટારલિંકના વિવાદ વચ્ચે, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ સ્પેસએક્સ અને ટેસ્લાના સ્થાપક એલોન મસ્કનો મજબૂત બચાવ કર્યો હતો. તેમણે મસ્કની કાર્યશૈલી પર સંપૂર્ણ વિશ્વાસ વ્યક્ત કરતા જણાવ્યું હતું કે, “એલોન ક્યારેય કંઈ ખોટું કે ગેરકાયદેસર નહીં કરે. હું તેમને ખૂબ સારી રીતે ઓળખું છું, તેઓ એક અત્યંત નિષ્પક્ષ વ્યક્તિ છે.”
જોકે, આ વિવાદે વૈશ્વિક સ્તરે ફરી એકવાર એ ગંભીર સવાલ ઉભો કર્યો છે કે કોઈ દેશના સૈન્ય અને યુદ્ધ ક્ષેત્રમાં ઉપયોગમાં લેવાતી સંવેદનશીલ સંદેશાવ્યવહાર પ્રણાલીઓ પર કોઈ એક ખાનગી કંપની કે વ્યક્તિગત અબજોપતિનું કેટલું નિયંત્રણ હોવું જોઈએ. ઉલ્લેખનીય છે કે, સ્પેસએક્સની સામાન્ય સેવા ‘સ્ટારલિંક’ છે, જ્યારે સૈન્ય જરૂરિયાતો માટે વિશેષ રૂપે ‘સ્ટારશિલ્ડ’ (StarShield) સિસ્ટમ વિકસાવવામાં આવી છે.
રશિયન ફ્રન્ટ લાઇન પાછળ ડ્રોન ઓપરેશન્સ અને એર ડિફેન્સ પર માતબર અસર
યુક્રેનિયન લશ્કરી સત્તાવાળાઓના જણાવ્યા અનુસાર, લશ્કરી ઉપયોગ માટેની સ્ટારશિલ્ડ અને સ્ટારલિંક સિસ્ટમ પરના ગતિ પ્રતિબંધોને કારણે રશિયન લશ્કરી મોરચાની પાછળ કાર્યરત યુક્રેનના અદ્યતન ડ્રોન ઓપરેશન્સમાં ગંભીર વિઘ્નો ઊભા થયા છે.
આ ઉપરાંત, રશિયા દ્વારા કરવામાં આવતા હવાઈ હુમલાઓ અને મિસાઈલ એટેકનો સામનો કરવા માટે ઉપયોગમાં લેવાતી યુક્રેનની રડાર અને એર ડિફેન્સ પ્રણાલીઓની કામગીરી પર પણ નકારાત્મક અસર પડી છે. રશિયન સૈન્ય સામે લડવા માટે યુક્રેન સેટેલાઇટ ઇન્ટરનેટ પર ભારે નિર્ભર છે, તેથી આ કનેક્ટિવિટી વિવાદે યુક્રેન, અમેરિકા અને એલોન મસ્ક વચ્ચે રાજદ્વારી તણાવ વધારી દીધો છે.
ટ્રમ્પ અને મસ્ક વચ્ચેના ભૂતકાળના સંબંધો
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ અને એલોન મસ્ક વચ્ચેના સંબંધોમાં અગાઉ પણ ઉતાર-ચઢાવ જોવા મળ્યા છે. ભૂતકાળમાં જ્યારે મસ્કે સરકારી ખર્ચમાં કાપ મૂકવાના ઉદ્દેશ્યથી ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ ગવર્નમેન્ટ એફિશિયન્સી (DOGE) નું નેતૃત્વ કર્યું હતું, ત્યારે બંને નેતાઓ વચ્ચે જાહેર મંચો પર કેટલાક અભિપ્રાયભેદ સર્જાયા હતા.
આ જોકે, તાજેતરના મહિનાઓમાં બંને વચ્ચેના સંબંધોમાં નોંધપાત્ર સુધારો થયો છે, અને સપ્ટેમ્બરમાં મસ્કે વ્હાઇટ હાઉસના ખાસ સ્ટેટ ડિનરમાં પણ હાજરી આપી હતી. હવે યુક્રેનના આ મહત્વપૂર્ણ સેટેલાઇટ વિવાદમાં ટ્રમ્પની મધ્યસ્થી કેવી અસર લાવે છે તેના પર સમગ્ર વિશ્વની નજર મંડાયેલી છે.
