EV માલિકો માટે મોટો ઘટસ્ફોટ! આ રીતે ચાર્જ કરશો તો ક્યારેય બેટરી ડાઉન નહીં થાય!
આજના સમયમાં ભારતમાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનો (EV) નો ક્રેઝ ખૂબ જ ઝડપથી વધી રહ્યો છે. પેટ્રોલ અને ડીઝલના આકાશને આંબતા ભાવથી છુટકારો મેળવવા અને આપણા વાતાવરણને પ્રદૂષણમુક્ત રાખવા માટે હવે મોટાભાગના લોકો ઈલેક્ટ્રિક કાર અને સ્કૂટર તરફ વળી રહ્યા છે. નિષ્ણાતોના મતે, આવનારા સમયમાં આપણને રસ્તાઓ પર સૌથી વધુ EV ગાડીઓ જ દોડતી જોવા મળશે.
પરંતુ, આ બધાની વચ્ચે એક મોટો સવાલ એ પણ છે કે પેટ્રોલ-ડીઝલની ગાડીઓની સરખામણીમાં ઇલેક્ટ્રિક વાહનો હજુ પણ ઘણા મોંઘા આવે છે, અને આ મોંઘા હોવાનું સૌથી મોટું કારણ છે તેમાં વપરાતી બેટરી. ઘણા લોકો નવો શોખ કે બચત કરવાના હેતુથી EV ખરીદી તો લે છે, પરંતુ તેની યોગ્ય જાળવણી કઈ રીતે કરવી તેની પૂરી માહિતી હોતી નથી. પરિણામ એ આવે છે કે વાહનની બેટરીની હેલ્થ અને ડ્રાઇવિંગ રેન્જ સમય પહેલા જ ખૂબ જ ઓછી થઈ જાય છે.
જો તમે પણ ઈચ્છો છો કે તમારા લાખો રૂપિયા ખર્ચીને ખરીદેલું ઈલેક્ટ્રિક વાહન અને તેની બેટરી વર્ષો-વર્ષ સુધી કોઈપણ મુશ્કેલી વગર ઉત્તમ પર્ફોર્મન્સ આપતી રહે, તો ચાર્જિંગ કરતી વખતે થતી કેટલીક સામાન્ય ભૂલોથી બચવું ખૂબ જ જરૂરી છે. ચાલો જાણીએ એવી કઈ ભૂલો છે જે ધીમે-ધીમે આપણી ગાડીની બેટરીને નબળી બનાવી રહી છે.
૧. બેટરીને હંમેશાં ૧૦0% ફુલ ચાર્જ કરવાની આદત
આપણામાંથી મોટાભાગના લોકોની એક સામાન્ય ટેવ હોય છે કે આપણે સ્માર્ટફોનની જેમ જ ઈલેક્ટ્રિક વાહનને પણ દરરોજ રાત્રે કે સમય મળે ત્યારે ૧૦૦% સુધી પૂરેપૂરું ચાર્જ કરી દઈએ છીએ. પરંતુ તમને જાણીને આશ્ચર્ય થશે કે EV ની બેટરી માટે દરરોજ તેને ૧૦૦% સુધી ફુલ ચાર્જ કરવી નુકસાનકારક સાબિત થઈ શકે છે.
જ્યારે તમે બેટરીને સતત ૧૦૦% સુધી ભરી દો છો, ત્યારે તેના અંદરના સેલ્સ પર ખૂબ જ વધારે દબાણ (ડ્રાઇવિંગ પ્રેશર) પડે છે. બેટરીની લાંબી આયુષ્ય (Life) માટે હંમેશાં તેને ૮૦% થી ૮૫% સુધી જ ચાર્જ કરવી સૌથી શ્રેષ્ઠ માનવામાં આવે છે. હા, જો તમારે કોઈ લાંબી સફર પર જવાનું હોય કે દૂરના પ્રવાસે જવાનું હોય, તો જ ગાડીને પૂરેપૂરી ૧૦૦% ચાર્જ કરો. આ એક નાની આદતમાં ફેરફાર કરીને તમે તમારી ગાડીની બેટરીનું આયુષ્ય ઘણે અંશે લંબાવી શકો છો.
૨. બેટરીનું લેવલ તદ્દન શૂન્ય (0%) સુધી ડાઉન થવા દેવું
જે રીતે બેટરીને ૧૦૦% ફુલ ચાર્જ કરવી ખોટી આદત છે, બરાબર તે જ રીતે વાહનની બેટરીને વારંવાર ૦% સુધી એકદમ ખાલી થઈ જવા દેવી પણ ખૂબ જ હાનિકારક છે. જ્યારે બેટરીનું ચાર્જિંગ લેવલ એકદમ નીચેના સ્તરે પહોંચી જાય છે, ત્યારે બેટરીના કેમિકલ સેલ્સ પોતાની ક્ષમતા અને પાવર હોલ્ડ કરવાની તાકાત ખૂબ જ ઝડપથી ગુમાવવા લાગે છે.
તમારી કાર કે સ્કૂટરની બેટરીને ક્યારેય પણ ૧૫ થી ૨૦ ટકાથી નીચે ન જવા દેવી જોઈએ. સામાન્ય રીતે જ્યારે બેટરીનું સ્તર ૨૦% ની આસપાસ પહોંચી જાય, ત્યારે તેને તરત જ ચાર્જિંગ પર લગાવી દેવી સમજદારી ગણાય છે. આમ કરવાથી બેટરીનું આંતરિક માળખું (Internal Structure) સુરક્ષિત રહે છે અને તેની પાવર ડિલિવરી હંમેશાં એક સરખી જળવાઈ રહે છે.
૩. વારંવાર ફાસ્ટ ચાર્જિંગનો આડેધડ ઉપયોગ કરવો
આજની ભાગદોડ ભરેલી જિંદગીમાં એવું જોવા મળે છે કે લોકો સફર દરમિયાન સમય બચાવવા માટે રસ્તા પર ઉપલબ્ધ ડીસી ફાસ્ટ ચાર્જરનો (DC Fast Charger) આશરો લેવાનું વધારે પસંદ કરે છે. પરંતુ યાદ રાખો કે ફાસ્ટ ચાર્જરનો ખૂબ જ વધારે અને સતત ઉપયોગ કરવો એ બેટરી માટે સૌથી મોટો ખતરો કે દુશ્મન સાબિત થઈ શકે છે.
ફાસ્ટ ચાર્જર દ્વારા બેટરીમાં અચાનક જ ખૂબ જ ભારે માત્રામાં હાઈ-વોલ્ટેજ કરંટ અને ગરમી (Heat) પ્રવેશ કરે છે. આ અતિશય ગરમી અને હાઈ-વોલ્ટેજ પ્રેશર બેટરીના સેલ્સને ઝડપથી ડૅમેજ કરે છે.
રોજિંદી જરૂરિયાત માટે: હંમેશાં ઘરમાં મળતા સામાન્ય સ્લો એસી ચાર્જરનો (Slow AC Charger) જ ઉપયોગ કરો.
ફાસ્ટ ચાર્જિંગ ક્યારે વાપરવું?: ડીસી ફાસ્ટ ચાર્જિંગનો ઉપયોગ માત્ર ત્યારે જ કરો જ્યારે તમે કોઈ લાંબા પ્રવાસે હોવ અને રસ્તામાં તાત્કાલિક ચાર્જિંગની ખૂબ જ અનિવાર્ય જરૂરિયાત ઊભી થઈ હોય.
