અરવલ્લી સહિત રાજ્યભરમાં મમતા-ગૌરવી કાર્યક્રમોનો વ્યાપક અમલ, સ્વસ્થ પેઢી નિર્માણ તરફ મજબૂત પગલું
ગુજરાત સરકારના આરોગ્ય અને પરિવાર કલ્યાણ વિભાગ દ્વારા મહિલાઓ અને બાળકોના સ્વાસ્થ્યને સુધારવા માટે દર બુધવારે ‘મમતા દિવસ’ અને ‘ગૌરવી દિવસ’ની ઉજવણી કરવામાં આવે છે. આ કાર્યક્રમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય સગર્ભા માતાઓ, નવજાત શિશુઓ અને કિશોરીઓને ઘરઆંગણે ગુણવત્તાયુક્ત આરોગ્ય સેવાઓ પૂરી પાડવાનો છે. આંગણવાડી કેન્દ્રો અને સબ-સેન્ટરો ખાતે યોજાતા આ કાર્યક્રમો દ્વારા ગ્રામીણ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં પોષણ અને સ્વાસ્થ્ય અંગે જાગૃતિ લાવવામાં આવે છે.
મમતા દિવસ: “સ્વસ્થ માતા – સ્વસ્થ બાળક”નું લક્ષ્ય
મમતા દિવસ દરમિયાન સગર્ભા મહિલાઓની નિયમિત તપાસ (ANC) કરવામાં આવે છે અને બાળકોને જરૂરી રસીઓ આપવામાં આવે છે. આ દિવસે ૦ થી ૫ વર્ષના બાળકોનું વજન માપી તેમના વિકાસનું નિરીક્ષણ કરવામાં આવે છે, જેથી કુપોષણને અટકાવી શકાય. માતાઓને પોષણયુક્ત આહાર અને શિશુની સંભાળ અંગે નિ:શુલ્ક સલાહ આપવામાં આવે છે. આ પ્રક્રિયાથી રાજ્યમાં માતા અને બાળકના મૃત્યુદરમાં ઘટાડો થયો છે અને બાળકોની રોગપ્રતિકારક શક્તિમાં વધારો થયો છે.
ગૌરવી દિવસ: કિશોરીઓના સ્વાસ્થ્ય અને સશક્તિકરણનો સંગમ
રાષ્ટ્રીય કિશોર સ્વાસ્થ્ય કાર્યક્રમ અંતર્ગત ઉજવાતો ‘ગૌરવી દિવસ’ ખાસ કરીને ૧૦ થી ૧૯ વર્ષની તરુણીઓ માટે છે. આ દિવસે બપોરે ૩ થી ૫ વાગ્યા દરમિયાન કિશોરીઓને માસિક ધર્મ દરમિયાન સ્વચ્છતા (Menstrual Hygiene), એનિમિયા નિવારણ અને પોષણ અંગે માર્ગદર્શન આપવામાં આવે છે. તેમને આયર્ન-ફોલિક એસિડની ગોળીઓ અને સેનિટરી નેપકિન્સનું વિતરણ કરવામાં આવે છે. આ કાર્યક્રમ દ્વારા કિશોરીઓમાં લગ્નની યોગ્ય વય અને સ્વાસ્થ્ય પ્રત્યે જાગૃતિ લાવી તેમનો આત્મવિશ્વાસ વધારવામાં આવે છે.
અરવલ્લી જિલ્લામાં જનજાતિ વિસ્તારો સુધી પહોંચતી સેવાઓ
અરવલ્લી જિલ્લામાં આશા અને આંગણવાડી કાર્યકરો દ્વારા મમતા અને ગૌરવી દિવસની સેવાઓ છેવાડાના ગામો સુધી પહોંચાડવામાં આવે છે. જનજાતિ અને અંતરિયાળ વિસ્તારોમાં પણ સગર્ભા મહિલાઓ અને કિશોરીઓને સમયસર તપાસ અને સપ્લિમેન્ટ્સ મળી રહે તેવું સુદ્રઢ આયોજન કરવામાં આવ્યું છે. આ ઉપરાંત, સરકારની અન્ય યોજનાઓ જેવી કે ખિલખિલાટ, વ્હાલી દીકરી અને નમો શ્રી યોજના પણ માતૃત્વ સુરક્ષા અને બાળ આરોગ્યને મજબૂત બનાવવામાં મહત્વનો ફાળો આપી રહી છે.
