કુંડામાં ઉગતા લીંબુથી ખેડૂતોની આવકમાં વધારો, બાગાયત તરફ વળતો છપરા વિસ્તાર
છપરા વિસ્તારમાં હવે ખેડૂતો માત્ર પરંપરાગત રોકડ પાક સુધી સીમિત રહ્યા નથી. વધતી આવક અને ઓછા ખર્ચના કારણે ઘણા ખેડૂતોએ બગીચાની ખેતી તરફ ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું છે. ખાસ કરીને હાઈબ્રિડ જાતના છોડ વાવવાથી ઓછા વિસ્તારમાં પણ વધારે ઉત્પાદન મળી રહ્યું છે. કેટલાક ખેડૂતો છત પર અને કુંડામાં પણ ફળદ્રુપ ખેતી કરી રહ્યા છે. આ બદલાવ ખેડૂતો માટે આવકનો નવો માર્ગ ખોલી રહ્યો છે.
હાઈબ્રિડ કાગજી લીંબુ ખેતીનો વધતો પ્રચાર
હાલમાં છપરા જિલ્લામાં હાઈબ્રિડ કાગજી લીંબુની ખેતી ખાસ ચર્ચામાં છે. આ છોડ ઓછી જમીનમાં સરળતાથી ઉગાડી શકાય છે અને છત પરના ગમલામાં પણ સારું ફળ આપે છે. ખેડૂતો પોતાના ઘરની છત પર લીંબુ ઉગાડી રહ્યા છે અને તેનો પાક ગુણવત્તાવાળો મળી રહ્યો છે. વધુ જમીનમાં આ ખેતી કરવાથી ખેડૂતોને લખપતિ બનવામાં સમય લાગતો નથી, એવું અનુભવ પરથી જાણવા મળે છે.
હજરિયા કાગજી લીંબુ જાતની વિશેષતાઓ
હજરિયા કાગજી લીંબુની જાત સારણ વિસ્તારની જમીન માટે સૌથી અનુકૂળ માનવામાં આવે છે. આ જાતના છોડમાં પાંદડાની સરખામણીએ વધુ ફળ આવે છે અને વર્ષે 2 થી 3 વખત ઉત્પાદન મળે છે. ખેતી માટે ખર્ચ ખૂબ ઓછો છે અને છોડ માત્ર 20 થી 25 રૂપિયામાં ઉપલબ્ધ છે. વાવણી સમયે હલકું જૈવિક ખાતર પૂરતું રહે છે અને તે જ વર્ષે ફળ આવવાનું શરૂ થાય છે.
ઓછી ખર્ચે વધારે આવકનો અનુભવ
ખેડૂત રોહિત કુમારે જણાવ્યું કે, ઓછા ખર્ચે વધુ કમાણી કરવા માટે આ ખેતી ખૂબ અસરકારક છે. રસાયણોનો ઉપયોગ ઓછો થતો હોવાથી ખેતી પણ સુરક્ષિત બને છે. વર્ષમાં 2 થી 3 વખત ફળ મળતું હોવાથી આવક સતત રહે છે. નવેમ્બર-ડિસેમ્બર દરમિયાન કટિંગ કરવાથી નવી ડાળીઓ આવે છે અને ફરી ફળ આપવાનું શરૂ થાય છે.
છત પર પણ શક્ય છે વ્યાવસાયિક ખેતી
આ હાઈબ્રિડ લીંબુનો છોડ કદમાં નાનો હોય છે, જેથી તેને છત પરના ગમલામાં પણ સરળતાથી ઉગાડી શકાય છે. છપરા શહેરના કેટલાક ડોક્ટરો અને અધિકારીઓએ પણ પોતાના ઘરની છત પર આ છોડ ઉગાડ્યા છે. એક કઠ્ઠા જમીનમાં 40 થી 50 છોડ લગાવી શકાય છે. યોગ્ય સંભાળ સાથે વર્ષે અંદાજે 5 લાખ સુધીની આવક શક્ય હોવાનું જણાવવામાં આવે છે.
એક વૃક્ષથી હજારથી વધુ ફળ
રોહિતે જણાવ્યું કે તેમણે ટ્રાયલ માટે 2 થી 3 છોડ લગાવ્યા હતા, જેમાંથી હવે નિયમિત ફળ મળવા લાગ્યા છે. જિલ્લામાં ઘણા ખેડૂતો આ બાગાયત અપનાવીને સારી આવક મેળવી રહ્યા છે. એક લીંબુ સરળતાથી ₹2માં વેચાઈ જાય છે. એક વૃક્ષ પર 1,000થી વધુ ફળ આવતાં હોવાથી કુલ આવક નોંધપાત્ર બને છે.
