રુસ-યુક્રેન યુદ્ધ વચ્ચે ભારતની મોટી પહેલ, ઝેલેન્સ્કીએ ખુલ્લેઆમ કરી ભારતીય સૂચનોની પ્રશંસા
યુક્રેનના રાષ્ટ્રપતિ વોલોડીમિર ઝેલેન્સ્કી આજકાલ ભારતના એક રાજદ્વારી (ડિપ્લોમેટિક) પગલાથી ખૂબ જ ખુશ નજરે પડી રહ્યા છે. ન્યુયોર્કમાં આયોજિત ‘ઇન્ટરનેશનલ ક્રિમિયા પ્લેટફોર્મ’ના છઠ્ઠા શિખર સંમેલન દરમિયાન ઝેલેન્સ્કીએ ખુલ્લેઆમ એ વાતની પ્રશંસા કરી કે ભારતે કાળા સમુદ્ર (બ્લેક સી) પર લાગેલી નાકાબંધીને હટાવવા માટે નક્કર અને લેખિત સૂચનો આપ્યા છે. ચાલો જાણીએ કે આખો મામલો શું છે અને તેનાથી વૈશ્વિક રાજનીતિ પર શું અસર પડી શકે છે.
શું છે આખો મામલો અને ભારતનો પ્રસ્તાવ?
રશિયા-યુક્રેન યુદ્ધની શરૂઆતથી જ બ્લેક સી પર નાકાબંધી લાગુ છે, જેના કારણે યુક્રેનમાંથી અનાજ, ખાતર અને અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓની નિકાસ પર ગંભીર અસર પડી છે. આ સંકટના ઉકેલ માટે ભારત, ઇજિપ્ત અને તુર્કીએ સંયુક્ત રીતે વ્યવહારુ વિકલ્પો અને ઉકેલો સૂચવ્યા છે.
રાષ્ટ્રપતિ ઝેલેન્સ્કીએ પોતાના ભાષણમાં સ્પષ્ટ કર્યું કે ભારત અને અન્ય દેશો દ્વારા આપવામાં આવેલા આ સૂચનો હવે લેખિત સ્વરૂપમાં તેમની પાસે ઉપલબ્ધ છે. તેમણે કહ્યું:
“આપણે તે રસ્તા સાથે સહમત છીએ જે સુરક્ષા લાવી શકે છે, અને હવે આપણે આના પર રુસની પ્રતિક્રિયાની રાહ જોઈ રહ્યા છીએ.”
ઝેલેન્સ્કીએ એ પણ સ્પષ્ટ કર્યું કે જો રુસ તણાવ ઓછો કરવાની દિશામાં સકારાત્મક પગલાં ભરે છે, તો યુક્રેન કાળા સમુદ્રમાં ખાદ્ય સુરક્ષા અને જહાજોની સુરક્ષિત અવરજવરને પુનઃસ્થાપિત કરવા માટે સંપૂર્ણપણે તૈયાર છે.
ભારતની કૂટનીતિ અને સંતુલનની નીતિ
ભારતની કૂટનીતિ અને સંતુલનની નીતિઆ આખો ઘટનાક્રમ ભારતની તે કૂટનીતિ સફળતા દર્શાવે છે જેના હેઠળ નવી દિલ્હી રુસ અને યુક્રેન બંને સાથે સતત વાતચીત કરી રહી છે. ભારતે શરૂઆતથી જ યુદ્ધના મેદાનમાં ઉકેલ શોધવાને બદલે કૂટનીતિ અને વાતચીતના રસ્તા પર ભાર મૂક્યો છે.
આ મહિનાની શરૂઆતમાં વિદેશ મંત્રી એસ. જયશંકરે પણ સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે ભારત બંને પક્ષોના સંપર્કમાં છે અને એવા સૂચનો આપી રહ્યું છે જેથી આ યુદ્ધ વહેલી તકે ખતમ થઈ શકે. ભારતના આ સંતુલિત અને શાંતિપૂર્ણ પ્રયાસોને હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ માન્યતા અને પ્રશંસા મળી રહી છે, જેનું તાજું ઉદાહરણ ઝેલેન્સ્કીનું આ નિવેદન છે.
રશિયા પર સાધ્યું નિશાન
પોતાના સંબોધન દરમિયાન, ઝેલેન્સ્કીએ રશિયા અને રાષ્ટ્રપતિ પુતિનની નીતિઓની પણ આકરી ટીકા કરી હતી. તેમણે કહ્યું કે જો રશિયાએ 2014માં ક્રિમીઆ પર કબજો ન કર્યો હોત અને તેને વિશાળ સૈન્ય મથકમાં ફેરવ્યું ન હોત, તો આજે બ્લેક સીમાં અનાજ, ડીઝલ અને તેલનો વેપાર પહેલાની જેમ સામાન્ય રીતે ચાલતો હોત. તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે વૈશ્વિક શાંતિ અને ખાદ્ય સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવા માટે, રશિયાએ આંતરરાષ્ટ્રીય નિયમો અને અન્યના અધિકારોનું સન્માન કરવું જોઈએ.
