૧ ઓગસ્ટથી તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગના નિયમો બદલાશે: જાણો નવી ટોકન સિસ્ટમની સંપૂર્ણ માહિતી

હવે કાઉન્ટર પર લાંબી લાઈનોમાં ઊભા રહેવાની જરૂર નથી! તત્કાલ બુકિંગ માટે લાગુ થઈ નવી ટોકન યોજના

ભારતીય રેલવે દ્વારા મુસાફરોની સુવિધા અને રિઝર્વેશન કાઉન્ટરો પર થતી અસહ્ય ભીડને નિયંત્રિત કરવા માટે એક મહત્વપૂર્ણ અને ક્રાંતિકારી નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. ૧ ઓગસ્ટથી તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગ માટે ‘નવી ટોકન સિસ્ટમ’ અમલમાં મૂકવામાં આવી રહી છે, જેનાથી કલાકો સુધી લાંબી કતારોમાં ઊભા રહેવાની ઝંઝટમાંથી મુસાફરોને મોટી મુક્તિ મળશે.

દેશભરમાં દરરોજ લાખો લોકો એક સ્થળેથી બીજા સ્થળે જવા માટે ભારતીય રેલવેની સેવાઓનો ઉપયોગ કરે છે. અચાનક મુસાફરી કરવાનું આયોજન કરનારા મુસાફરો માટે ‘તત્કાલ ટિકિટ’ એકમાત્ર આશરો હોય છે. પરંતુ તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગ દરમિયાન દેશના વિવિધ રેલવે રિઝર્વેશન કેન્દ્રો (PRS) પર સવાર-સવારથી જ મુસાફરોની ભારે ભીડ અને અસ્તવ્યસ્ત વાતાવરણ જોવા મળતું હોય છે.

આ સમસ્યાનો કાયમી ઉકેલ લાવવા અને બુકિંગ પ્રક્રિયાને વધુ પારદર્શક તથા સરળ બનાવવા માટે ભારતીય રેલવેએ ૧ ઓગસ્ટથી તત્કાલ ટિકિટ બુકિંગ માટે એક નવી ‘ટોકન સિસ્ટમ’ લાગુ કરવાનો નિર્ણય કર્યો છે.

હવે કેવી રીતે થશે તત્કાલ ટિકિટનું બુકિંગ?

નવી અમલમાં આવેલી વ્યવસ્થા મુજબ, મુસાફરોએ હવે સવારે કાઉન્ટર ખુલવાના સમય પહેલાં જઈને કલાકો સુધી એકબીજાની પાછળ લાઈનમાં ઊભા રહેવું પડશે નહીં.

તેના બદલે, રેલવે કાઉન્ટર પરથી નિર્ધારિત સમયે મુસાફરોને પહેલાં ક્રમ અનુસાર એક ટોકન આપવામાં આવશે. ટોકન મળી ગયા બાદ મુસાફરો લાઈનમાંથી મુક્ત થઈ શકશે. ત્યારબાદ ટોકન પર દર્શાવેલા ચોક્કસ સમયગાળા અને ક્રમ મુજબ મુસાફરે કાઉન્ટર પર જઈને પોતાની તત્કાલ ટિકિટ બુક કરાવવાની રહેશે. આ પ્રક્રિયાથી કાઉન્ટર પર થતી બિનજરૂરી ભાગદોડ અને ઘર્ષણ અટકશે.

કયા સમયે મળશે એસી અને નોન-એસી તત્કાલના ટોકન?

પશ્ચિમ મધ્ય રેલવે વિભાગ દ્વારા આ નવી યોજનાનું સફળ અમલીકરણ કરવામાં આવ્યું છે. રેલવે સુધારા મુજબ ટોકન વિતરણનો સમય નીચે મુજબ નક્કી કરવામાં આવ્યો છે:

૧. એસી (AC) તત્કાલ ટિકિટ: એસી ક્વાટાની તત્કાલ ટિકિટ માટે સવારે ૮:૩૦ વાગ્યાથી ૯:૦૦ વાગ્યા દરમિયાન કાઉન્ટર પરથી ટોકન મેળવી શકાશે.

૨. નોન-એસી (Non-AC) તત્કાલ ટિકિટ: સ્લીપર અને નોન-એસી ક્વાટા માટે સવારે ૯:૦૦ વાગ્યાથી ૯:૩૦ વાગ્યા વચ્ચે ટોકનનું વિતરણ કરવામાં આવશે.

શરૂઆતમાં કેટલાં ટોકન આપવામાં આવશે?

યોજનાના પ્રારંભિક તબક્કામાં દરેક રેલવે રિઝર્વેશન સેન્ટર પર એસી (AC) તત્કાલ બુકિંગ માટે ૧૦ ટોકન અને નોન-એસી (Non-AC) તત્કાલ બુકિંગ માટે ૧૫ ટોકન આપવામાં આવશે.

જોકે, રેલવે પ્રશાસને સ્પષ્ટ કર્યું છે કે મુસાફરોની ભીડ, તહેવારોની સિઝન અને ટ્રેનોમાં માંગને ધ્યાનમાં રાખીને દરેક સેન્ટરના સુપરવાઈઝર પાસે આ ટોકનની સંખ્યામાં વધારો કે ઘટાડો કરવાનો પૂરતો અધિકાર રહેશે.

જો ટોકન ધારક તમામ મુસાફરોનું બુકિંગ પૂરું થયા પછી પણ તે રૂટની ટ્રેનમાં તત્કાલ બેઠકો ઉપલબ્ધ હશે, તો બાકી રહેલા અન્ય મુસાફરોને ‘પહેલા આવો, પહેલા મેળવો’ (First Come, First Served) ના ધોરણે જ ટિકિટ આપવામાં આવશે.

ટિકિટ બુકિંગ માટે કયા દસ્તાવેજો અને તૈયારી જરૂરી?

રિઝર્વેશન કાઉન્ટર પર વિલંબ વગર ઝડપથી કામગીરી થાય તે માટે રેલવેએ મુસાફરો માટે વિશેષ માર્ગદર્શિકા પણ જાહેર કરી છે:

• ઓળખપત્ર: તત્કાલ ટિકિટ લેવા આવનાર મુસાફરે પોતાનું અથવા મુસાફરી કરનાર વ્યક્તિનું માન્ય ફોટો ઓળખપત્ર (જેમ કે આધાર કાર્ડ, પાન કાર્ડ કે મતદાર ઓળખપત્ર) સાથે રાખવું અનિવાર્ય રહેશે.

• અગાઉથી ફોર્મ ભરી રાખવું: મુસાફરોએ ટ્રેન નંબર, મુસાફરીની તારીખ, મુસાફરોનું પૂરું નામ, ઉંમર અને સરનામું ફોર્મમાં અગાઉથી સ્પષ્ટ અક્ષરોમાં લખીને તૈયાર રાખવું પડશે, જેથી કાઉન્ટર પર ક્લાર્ક ઝડપથી ડેટા એન્ટ્રી કરી શકે.

મુસાફરોને શું થશે મોટો ફાયદો?

આ નવી ટોકન પદ્ધતિથી મુસાફરોને અનેક પ્રત્યક્ષ ફાયદા થશે:

• સમયની બચત: કલાકો સુધી તડકામાં કે ભીડમાં ઊભા રહેવાને બદલે ટોકન લઈ સમયસર કાઉન્ટરે પહોંચી શકાશે.

• પારદર્શિતા અને શિસ્ત: કતારમાં વચ્ચે ઘૂસી જવાની કે ધક્કામુક્કી થવાની દૂષિત પ્રવૃત્તિઓ સંપૂર્ણ અટકશે.

• રિઝર્વેશન સેન્ટર પર સ્વચ્છતા: કેન્દ્રો પર બિનજરૂરી ભીડ ઘટવાથી માનસિક તણાવમુક્ત વાતાવરણ ઊભું થશે.

રેલવે પ્રશાસનનો દાવો છે કે જો આ પાયલોટ પ્રોજેક્ટ સફળ રહેશે, તો દેશના તમામ નાના-મોટા સ્ટેશનો પર તેને પૂર્ણપણે લાગુ કરવામાં આવશે.