બાંગ્લાદેશમાં ન્યાયની આશા? હિન્દુ યુવકના હત્યારાઓની ધરપકડ, પણ સુરક્ષા પર હજુ પણ મોટા સવાલો
બાંગ્લાદેશના મેમનસિંહ જિલ્લામાં ઈશનિંદાના કથિત આરોપોને લઈને એક 27 વર્ષીય હિન્દુ યુવક, દીપુ ચંદ્ર દાસની ભીડ દ્વારા માર મારીને હત્યા કરવામાં આવી છે. પોલીસના જણાવ્યા અનુસાર, ભાલુકા ઉપજિલ્લામાં ઉશ્કેરાયેલા ટોળાએ દીપુને નિર્દયતાથી માર માર્યો, તેના મૃતદેહને ઝાડ સાથે બાંધ્યો અને ઢાકા-મેમનસિંહ હાઈવે પર આગ ચાંપી દીધી. આ ઘટના દેશમાં વિદ્યાર્થી નેતા શરીફ ઉસ્માન હાદીના મૃત્યુ બાદ ફાટી નીકળેલી અશાંતિ વચ્ચે બની છે.
હાદીનું મોત અને ભડકેલી હિંસા
જુલાઈ વિદ્રોહના મુખ્ય ચહેરા રહેલા શરીફ ઉસ્માન હાદીને ઢાકામા અજ્ઞાત હુમલાખોરોએ માથામાં ગોળી મારી હતી, ત્યારબાદ સિંગાપોરની હોસ્પિટલમાં તેમનું અવસાન થયું. હાદીના મોતના સમાચાર ફેલાતા જ પ્રદર્શનકારીઓએ ઢાકામાં અગ્રણી અખબારોની ઓફિસોમાં તોડફોડ કરી અને આગ લગાવી દીધી. આ ઉપરાંત, ધાનમંડી 32 સ્થિત બંગબંધુ શેખ મુજીબુર રહેમાનના ઐતિહાસિક સંગ્રહાલયને પણ સળગાવી દેવામાં આવ્યું હતું.
યુનુસ પ્રશાસનની પ્રતિક્રિયા અને ધરપકડ
બાંગ્લાદેશના ચીફ એડવાઈઝર મોહમ્મદ યુનુસે રાષ્ટ્રજોગ સંબોધનમાં મેમનસિંહની ઘટનાની સખત નિંદા કરી અને તેને એક “ક્રૂર અપરાધ” ગણાવ્યો. તેમણે સ્પષ્ટ કર્યું કે “નવા બાંગ્લાદેશ” માં આવી હિંસા માટે કોઈ સ્થાન નથી અને આમાં સામેલ કોઈપણ વ્યક્તિને છોડવામાં આવશે નહીં. રેપિડ એક્શન બટાલિયન (RAB) એ ત્વરિત કાર્યવાહી કરતા આ લિંચિંગના કેસમાં સાત શંકાસ્પદોની ધરપકડ કરી છે, જેમાં એમડી લિમોન સરકાર (19) અને એમડી તારિક હુસૈન (19) નો સમાવેશ થાય છે.
માનવાધિકારનું સંકટ અને અરાજકતા
વિવિધ સ્ત્રોતો અનુસાર, શેખ હસીનાના રાજીનામા બાદથી બાંગ્લાદેશમાં માનવાધિકારનું ગંભીર સંકટ સર્જાયું છે. ‘ગ્લોબલ સેન્ટર ફોર ડેમોક્રેટિક ગવર્નન્સ’ (GCDG) નો રિપોર્ટ આ સ્થિતિને “અરાજકતાનું એક વર્ષ” ગણાવે છે. આંકડા મુજબ, ઓગસ્ટ 2024 થી જૂન 2025 વચ્ચે ધાર્મિક લઘુમતીઓ (હિન્દુ, અહમદી અને ખ્રિસ્તી) વિરુદ્ધ 2,442 થી વધુ હિંસક ઘટનાઓ નોંધાઈ છે, જેમાં હત્યા, આગજની અને મંદિરોમાં તોડફોડ સામેલ છે.
દેશમાં કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ અત્યંત કથળી છે:
- છેલ્લા એક વર્ષમાં 637 થી વધુ લિંચિંગની (ભીડ દ્વારા હત્યા) ઘટનાઓ બની છે.
- પત્રકારો પર હુમલા વધ્યા છે અને ઓછામાં ઓછા 266 પત્રકારો વિરુદ્ધ ફોજદારી ગુના નોંધાયા છે.
- ગોપાલગંજ નરસંહાર જેવી ઘટનાઓ સામે આવી છે જ્યાં સુરક્ષા દળોના ગોળીબારમાં 5 લોકોના મોત થયા હતા.
આંતરરાષ્ટ્રીય ચિંતા
સંયુક્ત રાષ્ટ્રના માનવાધિકાર પ્રમુખ વોલ્કર તુર્કે હાદીની હત્યા અને ત્યારબાદની હિંસા પર ઊંડી ચિંતા વ્યક્ત કરી છે. તેમણે બાંગ્લાદેશી સત્તાવાળાઓને નિષ્પક્ષ તપાસ કરવા અને ફેબ્રુઆરી 2026 ની ચૂંટણીઓ પહેલા લોકશાહીની રક્ષા કરવા હાકલ કરી છે. હાલમાં, ઢાકાના સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં શાંતિ જાળવવા માટે ‘બોર્ડર ગાર્ડ બાંગ્લાદેશ’ (BGB) તૈનાત કરવામાં આવ્યું છે.
વચગાળાની સરકારે શાંતિની અપીલ તો કરી છે, પરંતુ માનવાધિકાર સંગઠનોનો આરોપ છે કે સરકાર હિંસા રોકવામાં મોટાભાગે નિષ્ફળ રહી છે અને ગુનેગારો કાયદાકીય કાર્યવાહી વગર છૂટી રહ્યા છે.
