ઉત્તર ભારતમાં ભીષણ ઠંડીનો કહેર: ધુમ્મસ અને શીતલહેરથી રફ્તાર થંભી, હવે વરસાદ અને હિમવર્ષાનો વારો
ઉત્તર ભારતમાં કડકડતી ઠંડી અને ભીષણ શીતલહેરે જનજીવનને સંપૂર્ણપણે અસ્તવ્યસ્ત કરી દીધું છે. દિલ્હી-NCR, ઉત્તર પ્રદેશ, પંજાબ, હરિયાણા અને બિહાર સહિત અનેક રાજ્યો હાલમાં ગાઢ ધુમ્મસની ઝપેટમાં છે, જેના કારણે અનેક સ્થળોએ દ્રશ્યતા (visibility) શૂન્યથી 50 મીટરની વચ્ચે રહી ગઈ છે. હવામાન વિભાગ (IMD) એ ચેતવણી આપી છે કે આગામી 48 કલાક દરમિયાન શીતલહેરનો પ્રકોપ વધુ વધી શકે છે.
દિલ્હી-NCRમાં રેકોર્ડ તોડતી ઠંડી અને ધુમ્મસની અસર
દેશની રાજધાનીમાં લઘુત્તમ તાપમાન ગગડીને 3°C થી 4°C ની વચ્ચે પહોંચી ગયું છે, જે સામાન્ય કરતા લગભગ 4.4°C ઓછું છે. ધુમ્મસના કારણે દિલ્હીના ઈન્દિરા ગાંધી આંતરરાષ્ટ્રીય એરપોર્ટ પર ડઝનબંધ ફ્લાઈટ્સ પ્રભાવિત થઈ છે, જ્યારે નેશનલ હાઈવે પર વાહનો અત્યંત ધીમી ગતિએ ચાલતા જોવા મળી રહ્યા છે.
ભારતીય રેલ્વે પર પણ તેની ઊંડી અસર પડી છે. ગાઢ ધુમ્મસને કારણે વંદે ભારત જેવી પ્રીમિયમ ટ્રેનો રદ કરવામાં આવી છે અથવા કલાકો મોડી ચાલી રહી છે. લાંબા અંતરની ઘણી ટ્રેનો તેમના નિર્ધારિત સમય કરતા 5 થી 10 કલાક મોડી ચાલી રહી છે. દિલ્હીની સરકારી શાળાઓમાં 15 જાન્યુઆરી સુધી શિયાળુ વેકેશન જાહેર કરવામાં આવ્યું હતું, અને હવે તેને લંબાવવા અંગે વાલીઓમાં મુંઝવણની સ્થિતિ સર્જાઈ છે.
હવામાનમાં નવો વળાંક: વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સની દસ્તક
હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા અનુસાર, 16 જાન્યુઆરીથી એક સક્રિય વેસ્ટર્ન ડિસ્ટર્બન્સ (પશ્ચિમી વિક્ષેપ) ઉત્તર ભારતમાં પ્રવેશ કરશે. તેની અસરોને કારણે હવામાનનો મિજાજ સંપૂર્ણપણે બદલાવા જઈ રહ્યો છે:
- પહાડી વિસ્તારોમાં ભારે હિમવર્ષા: હિમાચલ પ્રદેશ, જમ્મુ-કાશ્મીર અને ઉત્તરાખંડના ઊંચાઈવાળા વિસ્તારોમાં ભારે હિમવર્ષાની શક્યતા છે.
- મેદાની વિસ્તારોમાં વરસાદ: પંજાબ, હરિયાણા અને દિલ્હી-NCRમાં 18 થી 22 જાન્યુઆરી દરમિયાન ગાજવીજ સાથે હળવો વરસાદ કે ઝાપટાં પડવાનું અનુમાન છે.
જોકે, આ વરસાદ પછી તાપમાનમાં મામૂલી વધારો થઈ શકે છે, પરંતુ વાતાવરણમાં ભેજ વધવાને કારણે ધુમ્મસ વધુ ગાઢ બનવાની આશંકા છે.
આરોગ્ય અને કૃષિ પર અસર
ભીષણ ઠંડીને કારણે હાયપોથર્મિયા અને ફ્રોસ્ટબાઈટ જેવી સ્વાસ્થ્ય સમસ્યાઓનું જોખમ વધી ગયું છે. આરોગ્ય નિષ્ણાતોએ સલાહ આપી છે કે લોકો શરીરને ગરમ રાખવા માટે ઉની કપડાંના અનેક પડ (layers) પહેરે અને માથું, હાથ અને પગ ઢાંકીને રાખે.
કૃષિ ક્ષેત્રમાં, રાજસ્થાનના અનેક ભાગોમાં હિમ (frost) પડવાની શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે, જે પાક માટે ચિંતાનો વિષય છે. ઐતિહાસિક આંકડાઓ મુજબ, આવી શીતલહેરની સ્થિતિ પાકની ઉત્પાદકતાને અસર કરી શકે છે, જેવું કે 2002-03 દરમિયાન જોવા મળ્યું હતું જ્યારે કેરી અને લીચીના બગીચાઓને ભારે નુકસાન થયું હતું.
મુખ્ય અપડેટ્સ એક નજરમાં:
-
લઘુત્તમ તાપમાન: દિલ્હી (3°C), હિંસાર (0.5°C).
-
એલર્ટ: દિલ્હી-યુપી સહિત 5 રાજ્યો માટે ધુમ્મસ અને શીતલહેરનું રેડ એલર્ટ.
-
રાહતની આશા: 17 જાન્યુઆરીથી તાપમાનમાં 3 થી 5 ડિગ્રીનો મામૂલી વધારો શક્ય છે, પરંતુ વરસાદ ફરીથી ઠંડી વધારી શકે છે.
નાગરિકોને સલાહ આપવામાં આવે છે કે તેઓ મુસાફરી કરતા પહેલા ટ્રેનો અને ફ્લાઈટ્સની સ્થિતિ તપાસી લે અને ઠંડીથી બચવા માટે યોગ્ય સાવચેતી રાખે.

