“Gen Z આપણા પોતાના છે, વિરોધ કરવાથી તેઓ દેશદ્રોહી નથી બની જતા”: RSS વડા મોહન ભાગવતનું મોટું નિવેદન
આજના યુવાનો અને દેશની રાજનીતિ વચ્ચે વધી રહેલા અંતર વચ્ચે રાષ્ટ્રીય સ્વયંસેવક સંઘ (RSS) ના સરસંઘચાલક મોહન ભાગવતે એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ અને સકારાત્મક નિવેદન આપ્યું છે. મુંબઈમાં યોજાયેલા એક ખાસ કાર્યક્રમ દરમિયાન તેમણે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું હતું કે, જો આજની નવી પેઢી એટલે કે ‘Gen Z’ (જનરેશન ઝેડ) કોઈ મુદ્દા પર વિરોધ કે આંદોલન કરે છે, તો તેઓ રાષ્ટ્રવિરોધી નથી બની જતા, પરંતુ તેઓ “આપણા પોતાના લોકો” છે.
ભાગવતનું આ નિવેદન તાજેતરમાં દિલ્હીના જંતર-મંતર પર NEET પેપર લીક વિરોધ પ્રદર્શન દરમિયાન વિદ્યાર્થીઓ પર થયેલા પોલીસ કાર્યવાહીની પૃષ્ઠભૂમિમાં આવ્યું છે, જેને દેશભરમાં ભારે ચર્ચા જગાડી છે.
“જૂની પેઢી પ્રશ્નો નહોતી કરતી, પણ Gen Z ને તાર્કિક જવાબો જોઈએ છે”
પોતાના સંબોધનમાં પેઢીગત ફેરફારો (Generational Shift) નો ઉલ્લેખ કરતા મોહન ભાગવતે કહ્યું કે આજના યુવાનોને જૂની નજરે ન મૂલવવા જોઈએ.
“જ્યારે આપણે તેમની ઉંમરના હતા, ત્યારે આપણે આપણા વડીલોનું ચૂપચાપ સાંભળતા હતા અને ક્યારેય સામો પ્રશ્ન કરતા નહોતા. પરંતુ હવે સમય બદલાયો છે. આજના Gen Z યુવાનો દરેક વાત પાછળ તાર્કિક (Logical) જવાબો માંગે છે અને તે ખોટું નથી.”
તેમણે ઉમેર્યું હતું કે, “મને નથી લાગતું કે Gen Z દિશાહીન છે. નવી પેઢી – Gen Z અને Gen Alpha – આપણી હાલની પેઢી કરતાં વધુ પ્રામાણિક છે. દેશભક્તિ અને સમાજસેવાની જો સાચી અને સ્પષ્ટ અપીલ કરવામાં આવે, તો આ પેઢી તેની સાથે ખૂબ જ પ્રામાણિકતાથી જોડાય છે.”
વિદ્યાર્થીઓ પર લાઠીચાર્જ અને પેલેટ ગન સામે સવાલ
૨૦ જુલાઈના રોજ NEET પરીક્ષામાં ગડબડ સામે અવાજ ઉઠાવી રહેલા વિદ્યાર્થીઓ પર પોલીસે કરેલા બળપ્રયોગ અંગે RSS વડાએ ચિંતા વ્યક્ત કરી હતી. તેમણે ખુલ્લેઆમ સવાલ ઉઠાવ્યો કે શાંતિપૂર્ણ વિરોધ કરી રહેલા યુવાનો પર આવા કડક પગલાં કેમ લેવા પડ્યા?
“મને નથી સમજાતું કે પોલીસે લાઠીચાર્જ કરવો કે પેલેટ ગનનો ઉપયોગ કરવો કેમ જરૂરી બન્યો. આપણે વિરોધ પાછળના મૂળ કારણોનો ઊંડાણપૂર્વક અભ્યાસ કરવાની જરૂર છે. યુવાનોનો અવાજ દબાવવાને બદલે તેમની વાત સમજવી વધુ મહત્વની છે,” તેમ તેમણે ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું.
શિક્ષણ ક્ષેત્રે વ્યાપક સુધારા અને ૬% બજેટની માંગ
દેશની શિક્ષણ પ્રણાલીમાં રહેલી ખામીઓ પર બોલતા મોહન ભાગવતે કહ્યું કે માત્ર એક કે બે નાના સુધારાથી કામ નહીં ચાલે, પરંતુ શિક્ષણ માળખાને મૂળમાંથી બદલવું પડશે.
શિક્ષણ એ ધંધો નથી: ભાગવતે સ્પષ્ટ કર્યું કે શિક્ષણનું વ્યાપારીકરણ બંધ થવું જોઈએ. દેશના દરેક નાગરિકને ગુણવત્તાયુક્ત શિક્ષણ મળવું એ તેનો હક છે.
ફી માળખામાં નિયંત્રણ: ઉચ્ચ શિક્ષણ અને શાળાઓની અનિયંત્રિત ફી પર લગામ લગાવવા માટે સખત નીતિ બનાવવાની જરૂરિયાત પર ભાર મૂક્યો.
બજેટમાં વધારો: તેમણે ભારતના કુલ જીડીપી/બજેટમાંથી શિક્ષણ પાછળનો હિસ્સો વધારીને ૬ ટકા કરવાની લાંબા સમયની માંગને પોતાનું સંપૂર્ણ સમર્થન આપ્યું હતું.
શિક્ષકોની તાલીમ અને જાહેર ભાગીદારી: શાળાના વિકાસથી લઈને શિક્ષણના સ્તર સુધી સમાજની ભાગીદારી જરૂરી છે. આ સાથે શિક્ષકોની આધુનિક તાલીમ પર વિશેષ ધ્યાન આપવાની હિમાયત કરી હતી.
#WATCH | Mumbai, Maharashtra: On recent students’ protest and protesters called ‘anti-nationals’, RSS chief Mohan Bhagwat says, “If Gen Z is protesting, they are not anti-nationals. They are our own people, our next generation…I do not believe Gen Z is like that…I think the… pic.twitter.com/Bxkg4uLS2Z
— ANI (@ANI) August 6, 2026
પાકિસ્તાન અને ચીન સાથેના સંબંધો પર કૂટનીતિક દૃષ્ટિકોણ
આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો અને પાડોશી દેશો સાથેના તણાવ અંગે વાત કરતા RSS વડાએ એક અલગ જ પરિપ્રેક્ષ્ય રજૂ કર્યો હતો. તેમણે કહ્યું કે સરહદી કે રાજકીય વિવાદોના કારણે બે દેશો વચ્ચેના સંબંધો કાયમી ધોરણે ખતમ ન થવા જોઈએ.
“સંઘર્ષના સમયે આપણે ચોક્કસપણે પોતાની સરકારની સાથે મજબૂતીથી ઊભા રહેવું જોઈએ. પરંતુ એવું પણ નથી કે પાકિસ્તાન અને ચીન જેવા દેશો પૂરા દિલથી કે કાયમ માટે આપણા ‘પૂર્ણ દુશ્મન’ છે. રાજકારણ અને રાજ્યની નીતિઓ પોતાની ભૂમિકા ભજવતી હોય છે.”
તેમણે ઉમેર્યું કે કોઈ મુદ્દા પર વિવાદ થાય ત્યારે સંબંધો અસ્થાયી રૂપે (Temporarily) રોકાઈ શકે છે, પરંતુ તેને સંપૂર્ણપણે તોડી શકાતા નથી. સંઘર્ષની વચ્ચે પણ માનવતાનો દ્રષ્ટિકોણ જળવાઈ રહેવો જોઈએ, કારણ કે આખરે માનવતા રાજકીય વિભાજનથી ઘણી ઉપર છે.
