મોહિત ચૌહાણના કરિયરના એ 8 ‘માસ્ટરપીસ’ ગીતો, જેણે સંગીતની વ્યાખ્યા બદલી નાખી
બોલિવૂડમાં દરેક યુગમાં અનેક ગાયકો આવે છે, પોતાની ચમક વિખેરે છે અને ચાલ્યા જાય છે. પરંતુ કેટલાક અવાજ એવા હોય છે જે સમયની સીમાઓને ઓળંગીને અમર થઈ જાય છે. મોહિત ચૌહાણ એક એવા જ અવાજનું નામ છે. હિમાચલ પ્રદેશની ખીણોમાંથી નીકળેલો આ ગાયક જ્યારે ગાય છે, ત્યારે એવું લાગે છે કે જાણે કાનમાં ઠંડી હવાના લહેરખી સાથે સાકર ભળી રહી હોય. તેમના ગીતોમાં માત્ર ધૂન જ નથી હોતી, પણ એક વાર્તા અને ઊંડો અહેસાસ હોય છે.
શરૂઆતમાં ‘સિલ્ક રૂટ’ બેન્ડ દ્વારા ‘ડૂબા-ડૂબા રહેતા હૂં’ થી પોતાની ઓળખ બનાવનાર મોહિતે જ્યારે બોલિવૂડમાં પ્રવેશ કર્યો, ત્યારે તેમણે સફળતાની નવી વ્યાખ્યા લખી. તેમના ગાયેલા ગીતોએ માત્ર ચાર્ટબસ્ટર લિસ્ટ પર જ કબજો નથી કર્યો, પરંતુ મોહિત ચૌહાણના ઘરે એવોર્ડ્સની લાઈન લગાવી દીધી. ચાલો, તેમના જાદુઈ અવાજના એ 8 રત્નો વિશે જાણીએ જેમણે તેમને સંગીતની દુનિયાના ‘રોકસ્ટાર’ બનાવી દીધા.
૧. મસક્કલી (ફિલ્મ: દિલ્હી-6)
જ્યારે એ.આર. રહેમાનનું સંગીત હોય અને મોહિત ચૌહાણનો બેપરવા અવાજ, ત્યારે જાદુ થવો નક્કી છે. ‘મસક્કલી’ ગીત મોહિતના કરિયરનો સૌથી મોટો ટર્નિંગ પોઈન્ટ માનવામાં આવે છે. આ ગીતમાં જે તાજગી અને મસ્તી હતી, તેણે આખા દેશને ઝૂમવા પર મજબૂર કરી દીધો.
-
એવોર્ડની સફર: આ ગીત માટે મોહિત ચૌહાણને તેમનો પ્રથમ ‘ફિલ્મફેર બેસ્ટ મેલ પ્લેબેક સિંગર’નો એવોર્ડ મળ્યો હતો. આ ગીતે સાબિત કર્યું કે મોહિતના અવાજમાં એક અલગ પ્રકારની નિર્દોષતા છે જે દરેક ઉંમરના લોકોને ગમે છે.
૨. સાડ્ડા હક (ફિલ્મ: રોકસ્ટાર)
જો ‘મસક્કલી’માં મોહિતનો અવાજ કોમળ હતો, તો ‘સાડ્ડા હક’માં તેમણે પોતાનો વિદ્રોહી અને રોકસ્ટાર અવતાર બતાવ્યો. રણબીર કપૂરના પાત્રની તડપ અને વ્યવસ્થા સામેના ગુસ્સાને મોહિતે પોતાના અવાજથી જીવંત કરી દીધો. આ ગીત યુવાનોનું એન્થમ બની ગયું. રોક મ્યુઝિક અને સૂફી ગાયકીનો આવો મેળાપ પહેલા ક્યારેય સાંભળવા મળ્યો નહોતો.
૩. કુન ફાયા કુન (ફિલ્મ: રોકસ્ટાર)
‘રોકસ્ટાર’ ફિલ્મનું સંગીત મોહિત ચૌહાણ વગર અધૂરું હતું. ‘કુન ફાયા કુન’ એક એવો સૂફી કલામ છે જેને સાંભળીને નાસ્તિક વ્યક્તિ પણ ભક્તિમાં ડૂબી જાય. મોહિત ચૌહાણના અવાજમાં જે ઠહેરાવ અને આત્મીયતા આ ગીતમાં જોવા મળી, તેણે તેમને સંગીત પ્રેમીઓની નજરમાં ખૂબ ઊંચું સ્થાન અપાવ્યું. આ ગીત આજે પણ શાંતિ અને સુકૂન માટે સૌથી વધુ સાંભળવામાં આવે છે.
૪. નાદાન પરિંદે (ફિલ્મ: રોકસ્ટાર)
ઘર વાપસીની તડપ અને એક તૂટેલા કલાકારના દર્દને ‘નાદાન પરિંદે’ કરતા વધુ સારી રીતે ભાગ્યે જ કોઈ ગીત વ્યક્ત કરી શકે. આ ગીત માટે મોહિતને ફરીથી ‘ફિલ્મફેર’ અને ‘આઈફા’ (IIFA) જેવા પ્રતિષ્ઠિત એવોર્ડ્સ મળ્યા. ફિલ્મ ‘રોકસ્ટાર’ માટે તેમને એટલા એવોર્ડ્સ મળ્યા કે લોકો તે વર્ષને ‘મોહિત ચૌહાણનું વર્ષ’ કહેવા લાગ્યા હતા.
૫. પી લૂં (ફિલ્મ: વન્સ અપોન અ ટાઈમ ઇન મુંબઈ)
રોમાન્સની વાત હોય અને ‘પી લૂં’નો ઉલ્લેખ ન થાય, તે શક્ય નથી. મોહિત ચૌહાણના અવાજની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે તેઓ બૂમો પાડ્યા વગર, ખૂબ જ ધીમા અને ઊંડા અવાજમાં પણ પ્રેમની અભિવ્યક્તિ કરી શકે છે. આ ગીતે તેમને ઘરે-ઘરે લોકપ્રિય બનાવી દીધા.
૬. દૂરીયાં (ફિલ્મ: લવ આજ કલ)
એકલતા અને જુદાઈનું દર્દ કેવું હોય છે, તે મોહિતે ‘દૂરીયાં’ ગીતમાં મહેસૂસ કરાવ્યું. તેમના અવાજમાં જે એક હળવી કસક અને ધ્રુજારી છે, તે આ ગીતનો આત્મા છે. આ ગીત તે લોકોનો સાથી બન્યું જે પોતાની લાગણીઓને શબ્દોમાં કહી શકતા નહોતા.
૭. મટરગસ્તી (ફિલ્મ: તમાશા)
ઇમ્તિયાઝ અલી અને મોહિત ચૌહાણની જોડી હંમેશા કંઈક અલગ જ કરે છે. ‘મટરગસ્તી’ એક ફન અને મસ્તીથી ભરેલું ગીત હતું, જેમાં મોહિતે બતાવ્યું કે તેઓ કેટલા બહુમુખી ગાયક છે. દેવ આનંદના અંદાજને પોતાના અવાજમાં ઢાળવો અને તે ઉર્જા જાળવી રાખવી મોહિત માટે જ શક્ય હતું.
૮. ઇશ્ક મિટાયે (ફિલ્મ: અમર સિંહ ચમકીલા)
તાજેતરમાં આવેલી ફિલ્મ ‘અમર સિંહ ચમકીલા’ દ્વારા મોહિત ચૌહાણે ફરી એકવાર સાબિત કરી દીધું કે તેમનો જાદુ આજે પણ અકબંધ છે. ‘ઇશ્ક મિટાયે’ ગીતમાં તેમણે જે રીતે લોક સંગીત અને આધુનિક ગાયકીનું મિશ્રણ કર્યું, તેણે તેમના જૂના ફેન્સને તો ખુશ કર્યા જ, સાથે નવી પેઢીને પણ તેમના દીવાના બનાવી દીધા.
મોહિત ચૌહાણનો અવાજ આટલો ખાસ કેમ છે?
મોહિત ચૌહાણ માત્ર એક ગાયક નથી, પણ એક ‘મૂડ’ છે. તેમના અવાજમાં એક સાદગી છે જે આજકાલના ઘોંઘાટવાળા સંગીતમાં ક્યાંક ખોવાઈ ગઈ છે. તેઓ ગીતના શબ્દોને માત્ર ગાતા નથી, પણ તેને અનુભવે છે. પછી ભલે તે ‘તુમ સે હી’ (જબ વી મેટ)ની નિર્દોષતા હોય કે ‘સાડ્ડા હક’નો આક્રોશ, મોહિત દરેક લાગણીમાં પોતાને ઢાળી લે છે.
અવારનવાર જોવા મળે છે કે ગાયકો સમય જતાં પોતાની ચમક ગુમાવી દે છે, પરંતુ મોહિતે પોતાની જાતને એક વિશેષ શ્રેણીમાં રાખી છે. તેઓ ઓછું ગાય છે, પણ જે ગાય છે તે ઇતિહાસ બની જાય છે. તેમની સફળતાનું રહસ્ય તેમની એ પહાડી સાદગી છે, જે આજે પણ તેમના વ્યવહાર અને તેમની ગાયકીમાં ઝળકે છે.
સંગીતના આકાશનો ચમકતો સિતારો
મોહિત ચૌહાણના કરિયર પર નજર કરીએ તો ખબર પડે છે કે તેમણે સફળતાની સીડી રાતોરાત નથી ચઢી, પણ પોતાના હુનરને નિખાર્યું છે. ‘મસક્કલી’ થી લઈને ‘ઇશ્ક મિટાયે’ સુધીની સફર એ બતાવે છે કે જો અવાજમાં સચ્ચાઈ હોય, તો એવોર્ડ્સ અને પ્રસિદ્ધિ તમારી પાછળ આપોઆપ આવે છે. તેઓ સાચા અર્થમાં એક એવા કલાકાર છે જેમણે બોલિવૂડ સંગીતને એક નવી ઊંડાઈ અને સન્માન અપાવ્યું.
જ્યારે પણ તમારે સુકૂનની શોધ હોય, ત્યારે બસ મોહિત ચૌહાણની પ્લેલિસ્ટ ઓન કરો અને તેમના અવાજને તમારો હાથ પકડવા દો.

૬. દૂરીયાં (ફિલ્મ: લવ આજ કલ)