બલૂચિસ્તાન ફરી લોહીલુહાણ: પોલીસ ચોકી પર ભીષણ આતંકી હુમલો, 9 જવાનો શહીદ, સુરક્ષા વ્યવસ્થા પર ઉઠતા સવાલો
પાકિસ્તાનનું બલૂચિસ્તાન પ્રાંત ફરી એકવાર આતંકવાદની આગમાં સળગી રહ્યું છે. લાંબા સમયથી અશાંતિ અને અસ્થિરતાનો સામનો કરી રહેલા આ પ્રાંતમાં ફરી એકવાર આતંકવાદીઓએ પોતાની ક્રૂરતાનો પરિચય આપ્યો છે. મંગળવારે સવારે મળેલી માહિતી મુજબ, બલૂચિસ્તાનના જિયારત જિલ્લામાં આવેલી એક પોલીસ ચોકી પર આતંકવાદીઓએ ઘાતક હુમલો કર્યો છે. આ હુમલામાં બે વરિષ્ઠ અધિકારીઓ સહિત કુલ 9 પોલીસકર્મીઓએ પોતાનો જીવ ગુમાવ્યો છે. આ ઘટનાએ માત્ર સ્થાનિક વહીવટીતંત્રને જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર પાકિસ્તાનની આંતરિક સુરક્ષા વ્યવસ્થા પર ગંભીર પ્રશ્નો ઉભા કર્યા છે.
હુમલાની પૃષ્ઠભૂમિ અને ઘટનાક્રમ
પ્રાપ્ત અહેવાલો મુજબ, આ આતંકવાદી હુમલો જિયારત જિલ્લાના માંગી ફેઝ-III વિસ્તારમાં થયો હતો. સોમવારની મોડી રાત્રે જ્યારે પોલીસ જવાનો પોતાની ફરજ પર તહેનાત હતા, ત્યારે અચાનક અત્યાધુનિક હથિયારોથી સજ્જ આતંકવાદીઓએ પોલીસ ચોકીને ચારે બાજુથી ઘેરી લીધી હતી અને અંધાધૂંધ ગોળીબાર શરૂ કરી દીધો હતો. આ હુમલો એટલો અચાનક અને આયોજનબદ્ધ હતો કે પોલીસ જવાનોને સંભળવાનો કે વળતો જવાબ આપવાનો પૂરતો સમય પણ મળ્યો નહોતો.
જિયારતના ડેપ્યુટી કમિશનર (DC) અબ્દુલ કુદુસ અચકઝઈએ આ ઘટનાની પુષ્ટિ કરતા જણાવ્યું હતું કે, આ એક કાયરતાપૂર્ણ આતંકવાદી કૃત્ય છે. તેમના મતે, હુમલાખોરોએ માંગી ડેમ નજીકના વિસ્તારમાં પોલીસ ઠેકાણાને નિશાન બનાવ્યું હતું. હુમલા બાદ વિસ્તારમાં ભારે તણાવની સ્થિતિ સર્જાઈ છે. દુઃખની વાત એ છે કે, આ હુમલા બાદ હજુ પણ 5 પોલીસકર્મીઓ લાપતા છે, જેમના જીવિત હોવા અંગે અત્યારે કંઈ કહી શકાય તેમ નથી. સુરક્ષા દળોએ સમગ્ર વિસ્તારમાં સર્ચ ઓપરેશન તેજ કરી દીધું છે.
શહીદો અને સુરક્ષા દળોની કામગીરી
હુમલામાં શહીદ થયેલા પોલીસકર્મીઓના મૃતદેહોને તાત્કાલિક જિયારતની જિલ્લા મુખ્યાલય હોસ્પિટલમાં ખસેડવામાં આવ્યા છે. વહીવટીતંત્રે આ હુમલાની આકરી નિંદા કરી છે અને ગુનેગારોને જલ્દીથી પકડી પાડવાની ખાતરી આપી છે. ઘટનાસ્થળે વધારાના સુરક્ષા દળોને તૈનાત કરવામાં આવ્યા છે અને હુમલાખોરોને શોધવા માટે હેલિકોપ્ટર અને ડ્રોનની મદદ પણ લેવામાં આવી રહી છે. સોમવાર રાત્રિથી જ આતંકવાદીઓ અને સુરક્ષા દળો વચ્ચે ગોળીબારનો સિલસિલો ચાલુ છે, જે બલૂચિસ્તાનની ગંભીર સુરક્ષા સ્થિતિને દર્શાવે છે.
બલૂચિસ્તાનમાં સતત વધતી હિંસા
બલૂચિસ્તાન પાકિસ્તાનનો સૌથી મોટો અને સંસાધનથી સમૃદ્ધ પ્રાંત હોવા છતાં, તે દાયકાઓથી હિંસા, અલગતાવાદી ચળવળ અને આતંકવાદી જૂથોના અડ્ડા તરીકે ઓળખાય છે. અહીં અવારનવાર પોલીસ, લશ્કરી કાફલાઓ અને ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચર પ્રોજેક્ટ્સને નિશાન બનાવવામાં આવે છે.
થોડા મહિના પહેલા પણ કિલા અબ્દુલ્લા, પિશિન અને ડુકી જેવા જિલ્લાઓમાં પોલીસ ચોકીઓ પર હુમલા થયા હતા. એપ્રિલ મહિનામાં પિશિનના હુરમઝઈ વિસ્તારમાં થયેલા હુમલામાં એક હેડ કોન્સ્ટેબલ શહીદ થયો હતો. આ ઘટનાઓ સાબિત કરે છે કે સુરક્ષા દળો બલૂચિસ્તાનમાં સતત આતંકવાદીઓના નિશાના પર છે.
શું આતંકવાદમાં ઘટાડો થયો છે?
પાકિસ્તાન ઇન્સ્ટિટ્યૂટ ફોર કોન્ફ્લિક્ટ એન્ડ સિક્યુરિટી સ્ટડીઝ (PICSS) ના તાજેતરના અહેવાલો મુજબ, જૂન મહિનામાં પાકિસ્તાનભરમાં આતંકવાદી ઘટનાઓમાં ઘટાડો નોંધાયો હતો. આંકડા દર્શાવે છે કે બલૂચિસ્તાનમાં મે મહિનાની સરખામણીમાં જૂન મહિનામાં હુમલાઓમાં 31% નો ઘટાડો થયો હતો (મેમાં 71 હુમલા સામે જૂનમાં 49). પરંતુ, આ આંકડાકીય ઘટાડો જમીની હકીકતને સંપૂર્ણપણે પ્રતિબિંબિત કરતો નથી. એક તરફ સરકારી એજન્સીઓ સ્થિતિ સુધરતી હોવાનો દાવો કરે છે, તો બીજી તરફ આ પ્રકારના મોટા હુમલાઓ દર્શાવે છે કે આતંકવાદી જૂથો હજુ પણ સક્રિય છે અને ગમે ત્યારે મોટી હોનારત સર્જવાની ક્ષમતા ધરાવે છે.
આતંકવાદનું કારણ અને પડકારો
બલૂચિસ્તાનમાં આતંકવાદના મૂળિયા ઘણા ઊંડા છે. અહીંના લોકોનો મોટો વર્ગ પાકિસ્તાન સરકાર પર સંસાધનોની લૂંટફાટ અને માનવાધિકાર ઉલ્લંઘનનો આરોપ લગાવે છે. આ અસંતોષનો ફાયદો ઉઠાવીને ઘણા આતંકવાદી અને અલગતાવાદી જૂથો યુવાનોને હિંસાના માર્ગે વાળે છે.
ભૌગોલિક પડકાર: બલૂચિસ્તાનનો વિસ્તાર ખૂબ જ વિશાળ અને પહાડી છે, જેના કારણે સુરક્ષા દળો માટે દરેક ખૂણા પર નજર રાખવી મુશ્કેલ બને છે.
ઈન્ટેલિજન્સ નિષ્ફળતા: આ પ્રકારના ઘાતક હુમલાઓ દર્શાવે છે કે ઈન્ટેલિજન્સ નેટવર્કમાં ક્યાંક મોટી ખામી છે, જેના કારણે હુમલાખોરો પોલીસની હિલચાલ પર નજર રાખીને ચોક્કસ સમયે હુમલો કરવામાં સફળ રહે છે.
અસામાજિક તત્વોને મળતું સમર્થન: સરહદ પારથી થતી પ્રવૃત્તિઓ અને આંતરિક જૂથબંધી પણ આ સમસ્યાને જટિલ બનાવે છે.
શું હવે કડક પગલાં લેવાની જરૂર છે?
આ ઘટના બાદ પાકિસ્તાન સરકાર અને સુરક્ષા એજન્સીઓ સામે અનેક પ્રશ્નો ઉભા થયા છે. માત્ર નિવેદનો આપવાથી કે તપાસના આદેશ આપવાથી આ સમસ્યા હલ થવાની નથી. બલૂચિસ્તાનની શાંતિ માટે માત્ર લશ્કરી ઓપરેશન જ પૂરતું નથી, પરંતુ રાજકીય ઉકેલની પણ તાતી જરૂર છે. જ્યાં સુધી સ્થાનિક લોકોના અવાજને સાંભળવામાં નહીં આવે અને તેમને મુખ્ય પ્રવાહમાં સામેલ કરવામાં નહીં આવે, ત્યાં સુધી હિંસાના આ ચક્રને તોડવું મુશ્કેલ છે.
અત્યાર સુધી કોઈ પણ જૂથે આ હુમલાની જવાબદારી સ્વીકારી નથી, જે વધુ ચિંતાનો વિષય છે. જ્યારે જવાબદારી સ્વીકારવામાં આવતી નથી, ત્યારે સરકાર માટે તે જાણવું મુશ્કેલ બને છે કે ખરેખર કઈ વિચારધારા કે કયા જૂથ પાછળ આ કાવતરું છે.
બલૂચિસ્તાનના જિયારતમાં બનેલી આ ઘટના માનવતાને શરમમાં મૂકે તેવી છે. શહીદ થયેલા 9 પોલીસકર્મીઓ અને તેમના પરિવારોની વેદના શબ્દોમાં વર્ણવી શકાય તેમ નથી. પાકિસ્તાન સરકાર માટે આ એક ‘વેક-અપ કોલ’ છે. જો સમયસર આતંકવાદના મૂળિયા પર પ્રહાર કરવામાં નહીં આવે અને સુરક્ષા વ્યવસ્થાને વધુ મજબૂત અને ટેકનોલોજી સક્ષમ નહીં બનાવવામાં આવે, તો બલૂચિસ્તાનની શાંતિ માત્ર એક સ્વપ્ન બની રહેશે.
આગામી દિવસોમાં સુરક્ષા દળોનું ઓપરેશન કઈ દિશામાં જાય છે અને લાપતા 5 જવાનોનું શું થાય છે, તે જોવું અત્યંત મહત્ત્વનું રહેશે. સમગ્ર દેશની નજર જિયારત પર ટકેલી છે અને દરેક વ્યક્તિ આ હિંસાના અંતની આશા રાખી રહ્યો છે.

