૧૮ જુલાઈએ પેટ્રોલ-ડીઝલ કેટલું મોંઘું થયું? જાણો તમારા શહેરના નવીનતમ ભાવ
વધતી જતી મોંઘવારી અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલ (કચા તેલ) ની કિંમતોમાં આવતી સતત તેજી-મંદી વચ્ચે ભારતીય વાહનચાલકો અને સામાન્ય ગ્રાહકો માટે રાહતના સમાચાર આવ્યા છે. આજે એટલે કે ૧૮ જુલાઈ, ૨૦૨૬ ના રોજ દેશભરમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક ભાવોમાં કોઈ ફેરફાર કરવામાં આવ્યો નથી. ભારતની અગ્રણી સરકારી ઓઇલ માર્કેટિંગ કંપનીઓએ સતત બીજા દિવસે પણ ઇંધણના દરો સ્થિર રાખીને ગ્રાહકોને મોટી કટોકટીમાંથી બચાવ્યા છે. વૈશ્વિક બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલની કિંમતોમાં સતત વધઘટ થઈ રહી હોવા છતાં, તેની સીધી અસર હાલ પૂરતી સ્થાનિક છૂટક કિંમતો પર જોવા મળી નથી.
ભારતમાં ઇંધણના ભાવો પર નજર કરીએ તો, દેશના જુદા જુદા રાજ્યો અને મોટા શહેરોમાં સ્થાનિક ટેક્સ (વેટ) અને નૂર ખર્ચના કારણે કિંમતો અલગ-અલગ સ્તરે જોવા મળે છે. દેશની રાજધાની નવી દિલ્હીમાં આજે પેટ્રોલનો ભાવ ૧૦૨.૧૨ રૂપિયા પ્રતિ લીટર પર સ્થિર છે, જ્યારે ડીઝલ ૯૫.૨૦ રૂપિયા પ્રતિ લીટરના ભાવે વેચાઈ રહ્યું છે. તેની સરખામણીમાં દેશના આર્થિક પાટનગર મુંબઈમાં ટેક્સનું માળખું ઊંચું હોવાના કારણે પેટ્રોલનો ભાવ ૧૧૧.૨૧ રૂપિયા પ્રતિ લીટર અને ડીઝલનો ભાવ ૯૭.૮૩ રૂપિયા પ્રતિ લીટર પર પહોંચ્યો છે. પશ્ચિમ બંગાળના કોલકાતામાં પેટ્રોલનો દર ૧૧૩.૫૧ રૂપિયા અને ડીઝલનો દર ૯૯.૮૨ રૂપિયા પ્રતિ લીટર નોંધાયો છે.
દક્ષિણ અને પૂર્વ ભારતના શહેરોની સ્થિતિ
દક્ષિણ ભારતના અગ્રણી આઇટી હબ ગણાતા બેંગલુરુમાં આજે વાહનચાલકોએ પેટ્રોલ માટે ૧૧૦.૯૩ રૂપિયા અને ડીઝલ માટે ૯૮.૮૦ રૂપિયા પ્રતિ લીટર ચૂકવવા પડી રહ્યા છે. તમિલનાડુની રાજધાની ચેન્નાઈમાં પેટ્રોલ ૧૦૭.૭૭ રૂપિયા અને ડીઝલ ૯૯.૫૫ રૂપિયા પ્રતિ લીટરના સ્તરે સ્થિર છે. તે જ પ્રમાણે, તેલંગાણાના હૈદરાબાદમાં પેટ્રોલનો ભાવ ૧૧૫.૬૯ રૂપિયા પ્રતિ લીટરના સર્વોચ્ચ સ્તરે પહોંચ્યો છે, જ્યારે ત્યાં ડીઝલનો ભાવ ૧૦૩.૮૨ રૂપિયા પ્રતિ લીટર પર ટ્રેડ થઈ રહ્યો છે.
પૂર્વ ભારતના બિહાર રાજ્યની રાજધાની પટનામાં પેટ્રોલ ૧૧૩.૩૫ રૂપિયા અને ડીઝલ ૯૯.૩૬ રૂપિયા પ્રતિ લીટર પર ઉપલબ્ધ છે. ઓડિશાના ભુવનેશ્વરમાં પેટ્રોલ ૧૦૮.૯૭ રૂપિયા અને ડીઝલ ૧૦૦.૬૮ રૂપિયા પ્રતિ લીટરે પહોંચ્યું છે. આ તમામ મેટ્રો શહેરોની સરખામણીમાં કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશ ચંદીગઢમાં ઇંધણ ઘણું સસ્તું છે. ચંદીગઢમાં આજે પેટ્રોલનો ભાવ માત્ર ૧૦૧.૫૧ રૂપિયા અને ડીઝલનો ભાવ ૮૯.૪૭ રૂપિયા પ્રતિ લીટર છે, જે પડોશી રાજ્યો કરતાં ઘણો ઓછો છે.
કયા પરિબળોના આધારે નક્કી થાય છે ભાવો?
ભારતમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના છૂટક દરો કોઈ એક બાબત પર નિર્ભર નથી હોતા. તેમાં મુખ્યત્વે આંતરરાષ્ટ્રીય બજારમાં ક્રૂડ ઓઇલની વર્તમાન કિંમત, અમેરિકી ડૉલર સામે ભારતીય રૂપિયાની મજબૂતી કે નબળાઈ, ઓઇલ રિફાઇનરીઓથી પેટ્રોલ પંપ સુધીનો નૂર ખર્ચ (ટ્રાન્સપોર્ટેશન કોસ્ટ) અને સૌથી મહત્વનું કેન્દ્ર સરકારની એક્સાઇઝ ડ્યુટી તથા રાજ્ય સરકારો દ્વારા લાદવામાં આવતો વેટ (Value Added Tax) સામેલ હોય છે. તાજેતરના દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં તેજી જોવા મળી છે, પરંતુ સ્થાનિક તેલ કંપનીઓએ સામાન્ય જનતા પર તેનો બોજ ન નાખવાનો નિર્ણય કર્યો છે.
નિયમ મુજબ, સરકારી તેલ કંપનીઓ દરરોજ સવારે ૬ વાગ્યે પેટ્રોલ અને ડીઝલના નવા દરોની સમીક્ષા કરીને તેને અપડેટ કરે છે. જો કોઈ ફેરફાર કરવાનો હોય, તો તે જ સમયે નવા ભાવો સમગ્ર દેશના પેટ્રોલ પંપ પર લાગુ થઈ જાય છે.
આગામી દિવસોમાં શું અપેક્ષા રાખવી?
બજારના વિશ્લેષકોના મતે, આગામી દિવસોમાં જો વૈશ્વિક સ્તરે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવમાં મોટો ઉછાળો આવશે અથવા ડૉલર સામે રૂપિયો વધુ નબળો પડશે, તો તેલ માર્કેટિંગ કંપનીઓ લાંબા સમય સુધી ભાવોને સ્થિર રાખી શકશે નહીં. આવી સ્થિતિમાં આગામી અઠવાડિયામાં પેટ્રોલ અને ડીઝલના ભાવમાં થોડો વધારો ઝીંકવામાં આવી શકે છે. જો કે, જો આંતરરાષ્ટ્રીય પરિસ્થિતિઓ સુધરશે, તો ગ્રાહકોને કિંમતોમાં ઘટાડાની ભેટ પણ મળી શકે છે.
