સિનિયર સિટિઝન્સ અને નોકરીયાતો માટે કેમ બેસ્ટ છે પોસ્ટ ઓફિસની આ યોજના?

By
Satya Day
Satya Day is a dedicated contributor at Satya Day News, delivering timely, factual, and insightful news updates across various categories including politics, current affairs, social issues,...
6 Min Read

પોસ્ટ ઓફિસની આ સુપરહિટ સ્કીમમાં દર મહિને મળશે ₹૯,૨૫૦ ફિક્સ આવક; ૫ વર્ષમાં થશે મોટો નફો

આજના સમયમાં બચત કરેલા નાણાં પર સારું અને સુરક્ષિત વળતર મેળવવું એ દરેક નાગરિક માટે મોટો પડકાર છે. જો તમે પણ કોઈ એવો વિકલ્પ શોધી રહ્યા છો જ્યાં તમારા પૈસા સંપૂર્ણપણે સુરક્ષિત રહે અને સાથે જ દર મહિને તમારા બેંક ખાતામાં એક નિશ્ચિત રકમ જમા થતી રહે, તો કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા સંચાલિત પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇન્કમ સ્કીમ (POMIS) તમારા માટે સર્વોત્તમ સાબિત થઈ શકે છે. આ એક એવી નાની બચત યોજના છે જે રોકાણકારોને કોઈ પણ પ્રકારના આર્થિક જોખમ વિના દર મહિને નિયમિત આવકની ગેરંટી આપે છે. નિવૃત્ત સરકારી કર્મચારીઓ, વરિષ્ઠ નાગરિકો અને ગૃહિણીઓ વચ્ચે આ સ્કીમ વર્ષોથી અત્યંત લોકપ્રિય છે, કારણ કે તેમાં રોકાણ કરેલી મૂળ રકમ પર સરકારનું સો ટકા કાનૂની સંરક્ષણ મળે છે.

શું છે પોસ્ટ ઓફિસની આ સ્પેશિયલ મંથલી ઇન્કમ સ્કીમ (MIS)?

પોસ્ટ ઓફિસ મંથલી ઇન્કમ સ્કીમ એ ભારતીય ટપાલ વિભાગ દ્વારા ચલાવવામાં આવતી વન-ટાઇમ ઇન્વેસ્ટમેન્ટ યોજના છે. આ સ્કીમ અંતર્ગત તમારે તમારા બચત ખાતામાંથી માત્ર એક જ વાર મોટી રકમ આ ખાતામાં ટ્રાન્સફર કરવાની હોય છે. ત્યારબાદ, સરકાર તે રકમ પર નક્કી થયેલા વ્યાજ દર મુજબ દર મહિને તમને વ્યાજની ચૂકવણી કરે છે. આ યોજનાની સૌથી મોટી ખાસિયત એ છે કે બજારના ચડાવ-ઉતારની આ વ્યાજ દર પર કોઈ અસર થતી નથી. હાલના સમયમાં કેન્દ્ર સરકાર દ્વારા આ સ્કીમ પર ૭.૪% નું આકર્ષક વાર્ષિક વ્યાજ આપવામાં આવી રહ્યું છે, જેની સમીક્ષા સરકાર દર ત્રણ મહિને એટલે કે દરેક ક્વાર્ટરમાં કરે છે.

Post office scheme.11

રોકાણની મર્યાદા અને કમાણીનું રોકાણલક્ષી ગણિત

આ સ્કીમનો લાભ લેવા માટે સરકારે બે અલગ-અલગ પ્રકારના ખાતાની જોગવાઈ કરી છે. જો કોઈ વ્યક્તિ પોતાના નામે સિંગલ ખાતું ખોલાવે છે, તો તે વધુમાં વધુ ૯ લાખ રૂપિયા સુધીનું રોકાણ કરી શકે છે. પરંતુ, જો તમે તમારા જીવનસાથી (પતિ કે પત્ની) અથવા પરિવારના અન્ય સભ્ય સાથે મળીને જોઈન્ટ એકાઉન્ટ ખોલાવો છો, તો રોકાણની આ મર્યાદા વધીને ૧૫ લાખ રૂપિયા સુધીની થઈ જાય છે.

ધારો કે, તમે અને તમારા પાર્ટનર મળીને આ જોઈન્ટ એમઆઈએસ (MIS) ખાતામાં મહત્તમ ૧૫ લાખ રૂપિયા જમા કરાવો છો, તો વર્તમાન ૭.૪% ના વ્યાજ દર પ્રમાણે તમને વાર્ષિક ધોરણે કુલ ૧,૧૧,૦૦૦ રૂપિયાનું વ્યાજ મળે છે. આ વાર્ષિક વ્યાજને જો ૧૨ મહિનામાં સમાન રીતે વિભાજિત કરવામાં આવે, તો તમને દર મહિને આશરે ૯,૨૫૦ રૂપિયાની પાક્કી આવક કોઈ પણ મહેનત વગર મળતી રહેશે.

૫ વર્ષની મુદતમાં કેટલો થશે ચોખ્ખો નફો?

પોસ્ટ ઓફિસની આ મંથલી ઇન્કમ સ્કીમની પાકતી મુદત (મેચ્યોરિટી) ૫ વર્ષ એટલે કે ૬૦ મહિનાની હોય છે. જો આપણે ઉપરોક્ત ૧૫ લાખના રોકાણના ગણિતને ૫ વર્ષ સુધી લંબાવીએ, તો દર મહિને મળતા ૯,૨૫૦ રૂપિયા લેખે ૬૦ મહિનામાં તમને કુલ ૫,૫૫,૦૦૦ રૂપિયા માત્ર વ્યાજની કમાણી તરીકે જ મળી જશે. સૌથી મહત્વની વાત એ છે કે આ ૫ વર્ષનો સમયગાળો પૂરો થતાં જ, તમે શરૂઆતમાં રોકેલા તમારા અસલ ૧ લાખ રૂપિયા પણ સરકાર તમને કોઈપણ જાતના કાપ વગર પૂરેપૂરા પરત કરી દે છે. આમ, તમારી મૂળ મૂડી પણ સુરક્ષિત રહે છે અને પાંચ વર્ષમાં સાડા પાંચ લાખથી વધુની કમાણી પણ થઈ જાય છે.

સમય વહેલો પૂરો થતાં ખાતું બંધ કરવાના કડક નિયમો

ઘણીવાર રોકાણકારોને કટોકટીના સમયે અથવા અણધારી તબીબી જરૂરિયાતો માટે ૫ વર્ષ પહેલાં પૈસા ઉપાડવાની જરૂર પડે છે. આ સ્થિતિ માટે પોસ્ટ ઓફિસના કેટલાક કડક નિયમો બનાવવામાં આવ્યા છે. ખાતું ખોલાવ્યાના પ્રથમ ૧ વર્ષ સુધી તમે તેમાંથી એક પણ રૂપિયો ઉપાડી શકતા નથી કે ખાતું બંધ કરી શકતા નથી. જો તમે ૧ વર્ષ પછી પરંતુ ૩ વર્ષ પૂર્વે ખાતું બંધ કરશો, તો તમારી જમા રકમમાંથી ૨% પેનલ્ટી પેટે કાપી લેવામાં આવશે. તેવી જ રીતે, જો ખાતું ૩ વર્ષ પછી અને ૫ વર્ષની મુદત પૂરી થતાં પહેલાં બંધ કરવામાં આવે, તો મૂળ રકમમાંથી ૧% કપાત કરીને બાકીના નાણાં પાછા સોંપવામાં આવે છે.

Post office scheme.1.jpg

આ બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખો: બેંકિંગ અને ટેક્સ કનેક્શન

અહીં એ સ્પષ્ટ કરવું જરૂરી છે કે આ યોજના સંપૂર્ણપણે રાષ્ટ્રીય બચત સંસ્થા અને પોસ્ટલ વિભાગ હસ્તક હોવાથી, તમે આ ખાતું કોઈ સરકારી કે પ્રાઈવેટ બેંકમાં ખોલાવી શકતા નથી. આ માટે તમારે તમારી નજીકની પોસ્ટ ઓફિસની જ મુલાકાત લેવી પડશે. આ ઉપરાંત, ટેક્સના નિયમોની વાત કરીએ તો, આ સ્કીમમાં જમા કરાયેલી રકમ પર આવકવેરાની કલમ 80C હેઠળ કોઈ પણ પ્રકારની ટેક્સ છૂટ મળતી નથી. દર મહિને મળતું વ્યાજ તમારી વાર્ષિક આવકમાં ઉમેરાય છે અને તમારા ટેક્સ સ્લેબ મુજબ તેના પર ટેક્સ લાગી શકે છે, જો કે રાહતની વાત એ છે કે પોસ્ટ ઓફિસ આ માસિક વ્યાજ પર કોઈ ટીડીએસ (TDS) કાપતી નથી. નિવૃત્ત લોકો માટે આ સ્કીમ માસિક ખર્ચને પહોંચી વળવા માટે એક મજબૂત કાનૂની સહારો સાબિત થઈ રહી છે.

Share This Article
Satya Day is a dedicated contributor at Satya Day News, delivering timely, factual, and insightful news updates across various categories including politics, current affairs, social issues, and regional developments. With a passion for truth and responsible journalism, Satya Day ensures that every story reflects accuracy, neutrality, and public relevance. Stay connected with Satya Day for news that matters.