મેડલ લાવનારા ખેલાડીઓ માટે ખુશખબર: શક્તિદૂત યોજનામાં સરકારે કર્યા ૪ મોટા ફેરફારો!
શરૂઆતથી જ રમતગમત ક્ષેત્રે ગુજરાત વૈશ્વિક નકશા પર ચમકે તે માટે રાજ્ય સરકાર સતત પ્રયત્નશીલ રહી છે. ‘રમશે ગુજરાત, જીતશે ગુજરાત’ના મંત્રને સાર્થક કરવા માટે મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલના માર્ગદર્શન અને રમતગમત મંત્રી હર્ષ સંઘવીના નેતૃત્વમાં એક મોટો ક્રાંતિકારી નિર્ણય લેવાયો છે. રાજ્યના આશાસ્પદ અને પ્રતિભાશાળી ખેલાડીઓને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ચેમ્પિયન બનાવવા માટે વર્ષોથી અમલી ‘શક્તિદૂત યોજના’ને હવે નવું અને વધુ મજબૂત સ્વરૂપ આપવામાં આવ્યું છે.
આવતીકાલે એટલે કે ૧૨ ઓગષ્ટના રોજ ગાંધીનગરના મહાત્મા મંદિર ખાતેથી ભવ્ય રીતે ‘શક્તિદૂત ૨.૦’ (Shaktidoot 2.0) યોજનાનો રાજ્યવ્યાપી શુભારંભ કરવામાં આવશે. આ કાર્યક્રમ માત્ર યોજનાના લોન્ચિંગ પૂરતો મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે ગુજરાતના રમતગમત ઇતિહાસમાં એક સુવર્ણ પ્રકરણની શરૂઆત સમાન છે. આ અંતર્ગત રાજ્યના ૭૯૯ ખેલાડીઓને વિવિધ એવોર્ડ આપી સન્માનિત કરાશે, તેમજ સ્પોર્ટ્સ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને મજબૂત કરવા માટે કરોડો રૂપિયાના પ્રોજેક્ટ્સનું ઈ-લોકાર્પણ અને ઈ-ભૂમિપૂજન થશે.
શક્તિદૂત ૨.૦: સહાય બમણી અને વય મર્યાદામાં મોટો ઘટાડો
સમય બદલાવાની સાથે ખેલાડીઓની જરૂરિયાતો પણ બદલાતી હોય છે. તેને ધ્યાનમાં રાખીને ‘શક્તિદૂત ૨.૦’માં કેટલાક એવા ક્રાંતિકારી સુધારા કરવામાં આવ્યા છે જે ખેલાડીઓને આર્થિક અને માનસિક રીતે વધુ મજબૂત બનાવશે.
-
આર્થિક સહાયમાં બમણો વધારો: અગાઉ આ યોજના હેઠળ ખેલાડીઓને મહત્તમ રૂ. ૨૫ લાખ સુધીની સહાય મળતી હતી, જેને હવે વધારીને સીધી રૂ. ૫૦ લાખ સુધી કરવામાં આવી છે. આ રકમ ખેલાડીઓના ડાયેટ, ઇક્વિપમેન્ટ અને ટ્રેનિંગ પાછળ વપરાશે.
-
દિવ્યાંગ ખેલાડીઓને સમાન સન્માન: સમાવેશિતા (Inclusivity)ને પ્રોત્સાહન આપતાં સરકારે નિર્ણય કર્યો છે કે પેરા, ડેફ, બ્લાઈન્ડ અને અન્ય કોઈપણ કેટેગરીના દિવ્યાંગ ખેલાડીઓને પણ સામાન્ય ખેલાડીઓની જેમ જ સમાન તક અને સમાન નાણાકીય સહાય પૂરી પાડવામાં આવશે.
-
૯ વર્ષની ઉંમરથી જ એન્ટ્રી: રમતગમતમાં જો બાળપણથી જ યોગ્ય ટ્રેનિંગ મળે તો પરિણામો શાનદાર આવે છે. આ વાતને સમજીને સરકારે અરજી કરવાની લઘુત્તમ વયમર્યાદા ૧૨ વર્ષથી ઘટાડીને ૯ વર્ષ કરી દીધી છે. હવે ૯ થી ૨૦ વર્ષની વયના બાળકો આ યોજનાનો લાભ લઈ શકશે.
-
સમય મર્યાદાનો અંત: અગાઉ સહાય માટે એક નિશ્ચિત સમયગાળો નક્કી હતો, પરંતુ હવે તે મર્યાદા હટાવી દેવાઈ છે. જ્યાં સુધી ખેલાડીનું પ્રદર્શન ઉત્કૃષ્ટ રહેશે, ત્યાં સુધી તેને સતત સરકારી સહાય મળતી રહેશે.
-
તબક્કાવાર સંખ્યામાં વધારો: હાલમાં આ યોજનાનો લાભ મર્યાદિત (૬૪) ખેલાડીઓને મળી રહ્યો છે, પરંતુ આગામી સમયમાં નવી પ્રતિભાઓ શોધીને આ સંખ્યામાં મોટો વધારો કરવામાં આવશે.

વ્યાવસાયિક પસંદગી પ્રક્રિયા અને ‘Shaktidoot B’ પહેલ
નવી યોજના માત્ર પૈસા આપવા પૂરતી સીમિત નથી, પરંતુ તેની પસંદગી પ્રક્રિયાને પણ એકદમ પારદર્શક અને સાયન્ટિફિક બનાવવામાં આવી છે.
સ્ક્રીનિંગ અને સિલેક્શન કમિટીમાં હવે રમતગમતના જાણીતા નિષ્ણાતોનો સમાવેશ કરવામાં આવ્યો છે. આ કમિટી ‘સાયન્ટિફિક પોઇન્ટ બેઝ્ડ માર્કિંગ સિસ્ટમ’ના આધારે ખેલાડીઓની પસંદગી કરશે. આ સિસ્ટમમાં ઓલિમ્પિક, એશિયન ગેમ્સ અને કોમનવેલ્થ ગેમ્સ જેવી મોટી આંતરરાષ્ટ્રીય સ્પર્ધાઓમાં દેશનું પ્રતિનિધિત્વ કરનારા કે મેડલ જીતનારા ખેલાડીઓને વિશેષ પ્રાધાન્ય મળશે.
આ ઉપરાંત, જે ખેલાડીઓ હાલ શક્તિદૂત યોજનાનો હિસ્સો નથી, પરંતુ વર્ષ દરમિયાન કોઈ મોટી ટુર્નામેન્ટમાં શાનદાર પ્રદર્શન કરે છે, તેમના માટે સરકારે ‘Shaktidoot B’ નામની ખાસ પહેલ શરૂ કરી છે. આ અંતર્ગત તે ખેલાડીને તાત્કાલિક આર્થિક સહાય પૂરી પાડવામાં આવશે, જેથી ભંડોળના અભાવે તેની રમત અટકી ન પડે. એટલું જ નહીં, વાર્ષિક અને દ્વિ-વાર્ષિક મૂલ્યાંકનના આધારે ખેલાડીઓની કેટેગરી અપગ્રેડ કરવાની પણ સિસ્ટમ વિકસાવી છે.
રૂ. ૩૮૮ કરોડના ખર્ચે રમત સંકુલ અને મોર્ડન લાઇબ્રેરીઓનું નેટવર્ક
ગુજરાત સરકારનું માનવું છે કે સારા ખેલાડીઓ ત્યારે જ તૈયાર થાય જ્યારે તેમને પોતાના વિસ્તારમાં જ આધુનિક સુવિધાઓ મળે. આ અંતર્ગત જ આવતીકાલે ગાંધીનગરથી રાજ્યભરમાં રૂ. ૩૮૮ કરોડથી વધુના ખર્ચે તૈયાર થનારા સ્પોર્ટ્સ ઇન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરનું ડિજિટલ ખાતમુહૂર્ત અને લોકાર્પણ થવાનું છે. આ પ્રોજેક્ટ્સમાં નીચેની સુવિધાઓનો સમાવેશ થાય છે:
-
સ્પોર્ટ્સ કોમ્પ્લેક્સ: તાલુકા કક્ષાના ૧૧ અને જિલ્લા કક્ષાના ૦૭ રમત સંકુલ.
-
શિક્ષણ અને સુવિધા: ૦૭ સામાન્ય લાઇબ્રેરી, ૦૨ નગરપાલિકા લાઇબ્રેરી અને ૦૨ અત્યાધુનિક સ્ટડી હોલ.
-
આધુનિક ગ્રાઉન્ડ્સ: ૪૦૦ મીટરના એથલેટિક સિન્થેટિક ટ્રેક, એસ્ટ્રોટર્ફ હોકી ગ્રાઉન્ડ, સ્પોર્ટ્સ હોસ્ટેલ અને કેમ્પસ ડેવલપમેન્ટ.
અમદાવાદ, અમરેલી, આણંદ, દેવભૂમિ દ્વારકા, જામનગર, કચ્છ, મહેસાણાથી લઈને વલસાડ અને વડોદરાની સ્વર્ણિમ ગુજરાત સ્પોર્ટ્સ યુનિવર્સિટી સહિતના વિસ્તારોને આ નવીન સુવિધાઓનો સીધો લાભ મળવાનો છે. આ સુવિધાઓ રમતગમતની સાથે યુવાનોને અભ્યાસ માટે પણ ઉત્તમ વાતાવરણ પૂરું પાડશે.
જૂના રેકોર્ડ્સ અને આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર ગુજરાતનો ડંકો
વર્ષ ૨૦૧૫માં જ્યારે શક્તિદૂત યોજનાની શરૂઆત થઈ હતી, ત્યારથી લઈને અત્યાર સુધી ગુજરાતના ખેલાડીઓએ અદ્ભુત પ્રદર્શન કર્યું છે. આ આંકડાઓ જ યોજનાની સફળતાની સાક્ષી પૂરે છે:
| સ્પર્ધાનું સ્તર | જીતેલા મેડલ્સની સંખ્યા |
| રાષ્ટ્રીય કક્ષા (National Level) | ૮૩૧ મેડલ |
| આંતરરાષ્ટ્રીય કક્ષા (International Level) | ૭૭૩ મેડલ |
| કુલ મેડલ (Total Medals) | ૧૬૦૪ મેડલ |
ઓલિમ્પિક્સ અને એશિયન ગેમ્સ જેવા વૈશ્વિક મંચ પર પણ ગુજરાતના ખેલાડીઓની હાજરી સતત વધી રહી છે:
-
ઓલિમ્પિક્સ: ટોક્યો ઓલિમ્પિક ૨૦૨૧માં ૩ ખેલાડીઓ અને પેરિસ ઓલિમ્પિક ૨૦૨૪માં પણ ૩ ખેલાડીઓએ દેશનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું.
-
એશિયન ગેમ્સ: ૨૦૧૪માં ૩ ખેલાડીઓથી શરૂ થયેલી સફર ૨૦૨૩ની હાંગઝોઉ એશિયન ગેમ્સમાં ૭ ખેલાડીઓ સુધી પહોંચી. ખાસ વાત એ છે કે, જાપાન ખાતે યોજાનારી ૨૦મી એશિયન ગેમ્સ ૨૦ shoe૨૬ માટે શક્તિદૂત યોજનાના ૦૯ ખેલાડીઓ અત્યારથી જ ક્વોલિફાય થઈ ચૂક્યા છે.
-
કોમનવેલ્થ ગેમ્સ: ૨૦૧૪, ૨૦૧૮ અને ૨૦ Runner૨૨ની કોમનવેલ્થ ગેમ્સમાં બબ્બે ખેલાડીઓ બાદ ગ્લાસગોવ ખાતે યોજાયેલી ૨૩મી કોમનવેલ્થ ગેમ્સ ૨૦૨૬માં પણ રાજ્યના ખેલાડીએ દેશનું નામ રોશન કર્યું છે.
આવતીકાલનો ભવ્ય એવોર્ડ સમારોહ
આવતીકાલનો આ કાર્યક્રમ માત્ર યોજનાની નવી જોગવાઈઓ જાહેર કરવા પૂરતો નથી, પરંતુ જેમણે મેદાન પર પરસેવો વહાવ્યો છે તેવા ૭૯૯ ખેલાડીઓની મહેનતને બિરદાવવાનો ઉત્સવ છે. રાજ્ય સરકાર દ્વારા ખેલાડીઓને રમતગમત ક્ષેત્રના સર્વોચ્ચ રાજ્ય પુરસ્કારો જેવા કે એકલવ્ય એવોર્ડ, સરદાર પટેલ એવોર્ડ અને જયદિપસિંહજી એવોર્ડ એનાયત કરવામાં આવશે.