ઈન્દોર-દિલ્હીની ઘટનાઓ બાદ ફફડાટ: સ્માર્ટ લોક કેમ હરહાલમાં ભરોસાપાત્ર નથી? વાંચો આ ખાસ રિપોર્ટ
આજના આધુનિક યુગમાં ઘરની સુરક્ષા માટે સ્માર્ટ લોક (Smart Lock) એક અત્યાધુનિક અને અનુકૂળ વિકલ્પ તરીકે ઉભરી આવ્યા છે. લોકો તેની સુવિધા અને ટેકનોલોજીથી પ્રભાવિત થઈને તેને ઝડપથી અપનાવી રહ્યા છે, પરંતુ તાજેતરની કેટલીક ઘટનાઓએ તેની મર્યાદાઓ અને નબળાઈઓને પણ ખુલ્લી પાડી દીધી છે. ઈન્દોર અને દિલ્હી જેવા શહેરોમાં બનેલા અકસ્માતોએ સાબિત કર્યું છે કે આ ટેકનોલોજી દરેક પરિસ્થિતિમાં સો ટકા ભરોસાપાત્ર નથી. ખાસ કરીને કટોકટીના સમયે તે મોટી મુસીબત બની શકે છે, તેથી સ્માર્ટ લોક વાપરતા પહેલા સાવચેતી રાખવી અત્યંત અનિવાર્ય છે.
કટોકટીના સમયે જીવલેણ બની શકે છે ‘સ્માર્ટનેસ’
સ્માર્ટ લોકનો સૌથી મોટો ભય ઈમરજન્સી એટલે કે કટોકટીની સ્થિતિમાં જોવા મળે છે. જો ઘરમાં અચાનક આગ લાગે અથવા શોર્ટ સર્કિટ થાય, તો ગરમી કે વીજ પ્રવાહને કારણે લોકની ઈલેક્ટ્રોનિક સિસ્ટમ ખોરવાઈ શકે છે. આવી સ્થિતિમાં દરવાજો અંદરથી ખુલતો નથી અને લોકો અંદર જ ફસાઈ જાય છે. પરંપરાગત યાંત્રિક તાળામાં આવી સમસ્યા ઓછી જોવા મળે છે. માત્ર ટેકનોલોજી પર આંધળો વિશ્વાસ રાખવો ક્યારેક જોખમી સાબિત થઈ શકે છે.
વીજળી અને બેટરી પરની સંપૂર્ણ નિર્ભરતા
સ્માર્ટ લોક સંપૂર્ણપણે વીજળી અથવા બેટરી પાવર પર કાર્ય કરે છે. જો અચાનક વીજળી ગુલ થઈ જાય અથવા બેટરી ખતમ થઈ જાય, તો લોક કામ કરવાનું બંધ કરી દે છે. ઘણીવાર વપરાશકર્તાઓ બેટરી ચેક કરવાનું ભૂલી જાય છે અને અચાનક લોક બંધ થઈ જતા ઘરની બહાર કે અંદર ફસાઈ જાય છે. રાત્રિના સમયે અથવા ઉતાવળમાં હોય ત્યારે આ સમસ્યા વધુ ગંભીર સ્વરૂપ ધારણ કરી શકે છે.
હેકિંગ અને સાયબર સુરક્ષાના જોખમો
આજના સ્માર્ટ લોક ઈન્ટરનેટ અને બ્લૂટૂથ સાથે જોડાયેલા હોય છે, જે તેને સાયબર ગુનેગારો માટે સોફ્ટ ટાર્ગેટ બનાવે છે. જો કોઈ કુશળ હેકર સિસ્ટમમાં ઘૂસી જાય, તો તે તમારા ઘરના દરવાજાને ગમે ત્યાંથી નિયંત્રિત કરી શકે છે. સોફ્ટવેરની નાની નબળાઈનો ફાયદો ઉઠાવીને અનધિકૃત વ્યક્તિ ઘરમાં પ્રવેશ મેળવી શકે છે. આથી, સ્માર્ટ લોક લગાવતી વખતે શારીરિક સુરક્ષાની સાથે ડિજિટલ સુરક્ષા પણ એટલી જ મહત્વની બની જાય છે.
સોફ્ટવેર ગરબડ અને પ્રાઈવસીનો ખતરો
ટેકનોલોજી ગમે તેટલી સારી હોય, પણ તેમાં ટેકનિકલ ખામી આવવાની શક્યતા હંમેશા રહે છે. ઘણીવાર સોફ્ટવેર હેંગ થઈ જવાને કારણે દરવાજો ન તો ખુલે છે અને ન તો બંધ થાય છે. આ ઉપરાંત, આ ડિવાઈસ તમારી આવવા-જવાની ગતિવિધિઓનો ડેટા પણ રેકોર્ડ કરે છે. જો આ સંવેદનશીલ ડેટા લીક થઈ જાય, તો તમારી પ્રાઈવસી એટલે કે અંગત સુરક્ષા જોખમાઈ શકે છે. આમ, જે ટેકનોલોજી સુવિધા માટે છે તે ક્યારેક માથાનો દુખાવો બની જાય છે.
નબળી બનાવટ અને મોંઘો ખર્ચ
ઘણા સ્માર્ટ લોકની શારીરિક મજબૂતી પરંપરાગત લોખંડના તાળા જેટલી હોતી નથી. તેને બળપૂર્વક તોડવું કે તોડફોડ કરીને ખોલવું ક્યારેક સરળ હોય છે. આ ઉપરાંત, સ્માર્ટ લોકની કિંમત પણ ઘણી વધારે હોય છે. તેની સાથે ઈન્સ્ટોલેશન અને મેન્ટેનન્સનો ખર્ચ પણ અલગથી જોડાઈ જાય છે. આ તમામ પાસાઓને જોતા, સ્માર્ટ લોક દરેક વ્યક્તિ માટે શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ હોઈ શકે નહીં.
