પાલ ગૌરવપથ અગ્નિકાંડ: ૧૩ કલાક વીત્યા છતાં આગ કાબૂ બહાર, તંત્રની પોલ ખુલી!
સુરત શહેરના પાલ ગૌરવપથ વિસ્તારમાં આવેલ એક ખુલ્લા પ્લોટમાં લાગેલી ભીષણ આગે સમગ્ર વિસ્તારમાં ચિંતાનું મોજું ફેરવી દીધું છે. સુરત મહાનગરપાલિકાના આ પ્લોટમાં લાંબા સમયથી ગાર્ડનનો વેસ્ટેડ કચરો અને સૂકો નિકાલ કરવામાં આવતો હતો. મંગળવારે ફાટી નીકળેલી આ આગે એટલું વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે કે તેને કાબૂમાં લેવા માટે ફાયર વિભાગને ભારે જહેમત ઉઠાવવી પડી રહી છે. ઘટનાને ૧૩ કલાકથી વધુ સમય વીતી ગયો હોવા છતાં, હજુ પણ સ્થિતિ સંપૂર્ણપણે નિયંત્રણમાં આવી નથી.
ઘટનાનું વિકરાળ સ્વરૂપ અને ફાયર વિભાગની કામગીરી
આગની જાણ થતાની સાથે જ પાલનપુર, મોરાભાગળ અને જહાંગીરપુરા ફાયર સ્ટેશનની કુલ ૬ ગાડીઓ તાત્કાલિક ઘટનાસ્થળે દોડી આવી હતી. અત્યારે પણ ત્રણ ગાડીઓ દ્વારા સતત પાણીનો મારો ચલાવીને આગને ઠારવાનો પ્રયાસ કરવામાં આવી રહ્યો છે. કચરાના ઢગલામાં રહેલા સૂકા પાંદડા, લાકડાના ટુકડા અને અન્ય જ્વલનશીલ પદાર્થોને કારણે આગ અંદરખાને સળગી રહી છે, જેના કારણે ફાયરના જવાનો માટે આ એક મોટો પડકાર બની ગયો છે. સતત નીકળતા ઝેરી ધુમાડાને કારણે આસપાસના રહેવાસીઓને શ્વાસ લેવામાં પણ તકલીફનો સામનો કરવો પડી રહ્યો છે.
View this post on Instagram
શું આ ખજોદ ડમ્પિંગ સાઇટ જેવી આશંકા છે?
આ ઘટનાએ સુરતવાસીઓને ખજોદ ડમ્પિંગ સાઇટ પર લાગેલી વર્ષો પહેલાની એ ભયાનક આગની યાદ અપાવી દીધી છે. ખજોદમાં જે રીતે કચરાના ડુંગરોમાં લાગેલી આગ મહિનાઓ સુધી શાંત થવાનું નામ લેતી ન હતી, તેવી જ રીતે પાલ ગૌરવપથ પરની આ ઘટનાએ સ્થાનિક લોકોમાં ફફડાટ પેદા કર્યો છે. જોકે આ વિસ્તાર ખજોદ જેટલો મોટો નથી, પરંતુ કચરાના નિકાલની પદ્ધતિ અને તંત્રની બેદરકારીના પ્રશ્નો ફરી એકવાર એરણે ચડ્યા છે. ગાર્ડનનો કચરો એક જગ્યાએ આટલી મોટી માત્રામાં કેમ જમા કરવામાં આવતો હતો અને તેને યોગ્ય રીતે નિકાલ કેમ ન કરવામાં આવ્યો, તે તપાસનો વિષય છે.
પર્યાવરણ અને સ્વાસ્થ્ય પર જોખમ
આ પ્રકારની ઘટના માત્ર અગ્નિશામક દળ માટે જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર પર્યાવરણ માટે નુકસાનકારક છે. કચરામાં રહેલા પ્લાસ્ટિક અને અન્ય રસાયણો સળગવાથી જે ઝેરી ગેસ પેદા થાય છે, તે આસપાસના રહેણાંક વિસ્તારોમાં રહેતા બાળકો અને વૃદ્ધો માટે અત્યંત જોખમી છે. પાલ ગૌરવપથ એક વિકસિત વિસ્તાર છે અને અહીં સતત લોકોની અવરજવર રહે છે. આમ છતાં, ખુલ્લા પ્લોટમાં આટલો મોટો કચરો કેવી રીતે ભરાઈ ગયો અને આગ માટે જવાબદાર પરિસ્થિતિઓ કેવી રીતે નિર્માણ પામી તે ગંભીર બાબત છે.
તંત્રની જવાબદારી અને ભવિષ્ય માટે પાઠ
શું સુરત મહાનગરપાલિકાનું તંત્ર આ પ્રકારની ઘટનાઓમાંથી શીખશે? ગાર્ડન વેસ્ટ અને અન્ય કચરાનું વ્યવસ્થાપન કરવા માટેની પોલિસી હોવા છતાં, તેનું યોગ્ય અમલીકરણ થતું નથી. જો સમયસર આ કચરાનો નિકાલ પ્રોસેસિંગ પ્લાન્ટમાં કરવામાં આવ્યો હોત, તો કદાચ આજે આ આગ લાગી જ ન હોત. પાલ ગૌરવપથની આ ઘટના એ ચેતવણી છે કે સુરત જેવા સ્માર્ટ સિટીમાં કચરાના ડમ્પિંગ માટે વધુ સુરક્ષિત અને વૈજ્ઞાનિક અભિગમ અપનાવવાની તાતી જરૂર છે.
હાલ તો ફાયર વિભાગના જવાનો પોતાની જીવના જોખમે આગ પર કાબૂ મેળવવા માટે મથામણ કરી રહ્યા છે. લોકો એવી આશા રાખી રહ્યા છે કે જલ્દીથી આ આગ શાંત થાય અને આ પ્રકારની બેદરકારી ફરી ક્યારેય જોવા ન મળે. વહીવટીતંત્રે પણ આ બાબતે કડક પગલાં લઈને જવાબદારો સામે કાર્યવાહી કરવી જોઈએ જેથી ફરી કોઈ વિસ્તારમાં આવી ઘટના ન બને. અત્યારે તો સમગ્ર સુરતની નજર પાલ ગૌરવપથના એ સળગતા પ્લોટ પર છે, જ્યાંથી નીકળતો ધુમાડો તંત્રની નિષ્ક્રિયતાની વાર્તા કહી રહ્યો છે.