ઉપપ્રષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વાન્સના નિવેદન પર ટ્રમ્પની મહોર: ચૂંટણી હારવાનું અસલી કારણ યુદ્ધની અસરો હોવાનું સ્વીકાર્યું
અમેરિકી રાજકારણમાં હાલમાં મોટા ઉથલપાથલના સમાચાર સામે આવી રહ્યા છે. યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સમાં યોજાયેલી મધ્યસત્ર ચૂંટણી (Midterm Elections) માં રિપબ્લિકન પાર્ટીને મળેલી હાર બાદ ખુદ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આ પરાજયનું મોટું કારણ ઈરાન સામેના યુદ્ધને ગણાવ્યું છે. ચૂંટણી પરિણામોમાં ડેમોક્રેટિક પાર્ટીએ જંગી વિજય મેળવતા સંસદના બંને ગૃહો એટલે કે સેનેટ અને હાઉસ ઓફ રિપ્રેઝન્ટેટિવ્સ (ગૃહ) માં બહુમતી હાસિલ કરી લીધી છે.
ચૂંટણીમાં પાર્ટીની આ હાર છતાં અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનને ખુલ્લી ધમકી આપતાં સ્પષ્ટ કર્યું છે કે જો ભવિષ્યમાં જરૂર પડશે તો તેઓ ફરીથી ઈરાન સામે સૈન્ય કાર્યવાહી કરતા જરાય અચકાશે નહીં.
ગેસોલિનના ભાવોનો વધારો અને ચૂંટણીની હારનું ગણિત
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પને જ્યારે પત્રકારો દ્વારા એવો સવાલ પૂછવામાં આવ્યો કે શું તેઓ ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વાન્સના એ દાવા સાથે સહમત છે કે ઈરાન સાથેનું યુદ્ધ રિપબ્લિકન પાર્ટીની હાર માટે જવાબદાર છે? ત્યારે ટ્રમ્પે ખુલ્લેઆમ સ્વીકાર્યું કે આ વાત મોટાભાગે સાચી છે.
ટ્રમ્પે જણાવ્યું હતું કે ઈરાન સાથેના તણાવ અને યુદ્ધના કારણે થોડા સમય માટે દેશમાં ગેસોલિન (બળતણ) ના ભાવોમાં અચાનક મોટો વધારો થયો હતો, જેના કારણે સામાન્ય મતદારોમાં સરકાર સામે નારાજગી ફેલાઈ હતી અને તેની સીધી અસર ચૂંટણીના પરિણામો પર પડી હતી.
પરંતુ આ સ્વીકાર સાથે જ ટ્રમ્પે પોતાના કડક વલણનો પુનરોચ્ચાર કરતા ઉમેર્યું હતું કે, “જો મારે ફરીથી તે નિર્ણય લેવો પડે, તો લાંબા ગાળાના રાષ્ટ્રીય હિતોને ધ્યાનમાં રાખીને હું ફરીથી આ પગલું ભરીશ. લાંબા ગાળાના દ્રષ્ટિકોણથી આ એકમાત્ર કાયમી ઉકેલ છે, કારણ કે તમે કોઈપણ સંજોગોમાં ઈરાનને પરમાણુ શસ્ત્રો (Nuclear Weapons) મેળવવાની મંજૂરી આપી શકો નહીં.” અગાઉ ઉપરાષ્ટ્રપતિ જે.ડી. વાન્સે પણ સાર્વજનિકપણે નિવેદન આપ્યું હતું કે ઈરાન સાથેના સૈન્ય સંઘર્ષે ચૂંટણીમાં રિપબ્લિકન પાર્ટીને ડૂબાડી દીધી છે.
સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથને હટાવવાની અટકળો ફગાવી
ચૂંટણીમાં પરાજય બાદ એવી ચર્ચાઓ ચાલી રહી હતી કે ઈરાન સામે આક્રમક વલણ અપનાવનાર સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથ વિરુદ્ધ કોઈ પગલાં ભરાઈ શકે છે, પરંતુ રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આવી તમામ અટકળોને ફગાવી દીધી છે.
ટ્રમ્પે સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું કે સંરક્ષણ સચિવ પીટ હેગસેથને તેમના પદ પરથી હટાવવામાં આવશે નહીં, કારણ કે તેઓ પોતાના વિભાગમાં ઉત્કૃષ્ટ અને ખૂબ જ સંતોષકારક કામ કરી રહ્યા છે. હેગસેથ હંમેશાથી ઈરાન સામે કઠિન લશ્કરી કાર્યવાહીના કટ્ટર સમર્થક રહ્યા છે અને ટ્રમ્પનું આ સમર્થન દર્શાવે છે કે વહીવટીતંત્ર પોતાની નીતિઓમાં કોઈ નરમાઈ લાવવાના મૂડમાં નથી.
ડેમોક્રેટ્સની જીત અને અમેરિકી સત્તાનું સમીકરણ
મધ્યસત્ર ચૂંટણીના આ પરિણામોથી અમેરિકી સંસદમાં શક્તિનું સંતુલન બદલાઈ ગયું છે. વિરોધી ડેમોક્રેટ્સે સંસદના બંને ગૃહો પર નિયંત્રણ મેળવી લેવાથી આગામી સમયમાં ટ્રમ્પ વહીવટીતંત્ર માટે કાયદાકીય નિર્ણયો અને બજેટ મંજૂર કરાવવામાં મુશ્કેલીઓ ઊભી થઈ શકે છે.
આ રાજકીય દબાણ વચ્ચે ટ્રમ્પનું ઈરાનને લઈને આપેલું આક્રમક નિવેદન વૈશ્વિક સ્તરે ફરીથી તણાવ વધારી શકે છે. પશ્ચિમ એશિયામાં અમેરિકી નીતિઓ અને ઈરાનના પરમાણુ કાર્યક્રમ વચ્ચેનો આ સંઘર્ષ આગામી દિવસોમાં આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણનું કેન્દ્રબિંદુ બન્યો રહેશે.
