PFRDA નો મોટો નિર્ણય: NPS યોજનાઓમાંથી A, B, C, D અને E જેવા કેટેગરી કોડ રદ કરાશે, રોકાણકારો માટે તુલના કરવી બનશે સરળ
જો તમે પોતાના સુરક્ષિત ભવિષ્ય અને નિવૃત્તિ માટે નેશનલ પેન્શન સિસ્ટમ (NPS) માં દર મહિને નિયમિત રોકાણ કરી રહ્યા છો, અથવા તમારા નાણાકીય આયોજન માટે નવું પેન્શન ખાતું ખોલાવવાનો વિચાર કરી રહ્યા છો, તો દેશના પેન્શન ક્ષેત્ર તરફથી એક અત્યંત મહત્વપૂર્ણ સમાચાર સામે આવ્યા છે.
દેશમાં પેન્શન ક્ષેત્રનું નિયમન કરતી સંસ્થા ‘પેન્શન ફંડ રેગ્યુલેટરી એન્ડ ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી’ (PFRDA) દ્વારા NPS ની વિવિધ યોજનાઓના નામો અને ઓનલાઈન પ્લેટફોર્મ પર તેને દર્શાવવાની સમગ્ર પદ્ધતિમાં માળખાકીય ફેરફારો કરવાની જાહેરાત કરવામાં આવી છે. આ તમામ નવા નિયમો ૧ ડિસેમ્બર ૨૦૨૬ થી સમગ્ર દેશમાં એકસાથે લાગુ કરી દેવામાં આવશે. PFRDA નો મુખ્ય હેતુ એ છે કે સામાન્ય અને બિન-તકનીકી રોકાણકારો વિવિધ પેન્શન ફંડ યોજનાઓના સ્વરૂપને અત્યંત આસાનીથી સમજી શકે અને જુદી જુદી યોજનાઓ વચ્ચે તુલના કરીને પોતાના માટે શ્રેષ્ઠ વિકલ્પ પસંદ કરી શકે.
કેટેગરી કોડ્સની નાબૂદી અને સરળ નામકરણ પદ્ધતિ
નવા નિયમનકારી આદેશ મુજબ, પેન્શન ફંડ્સની મલ્ટીપલ સ્કીમ ફ્રેમવર્ક (MSF) યોજનાઓના સત્તાવાર નામોમાં મોટો અને દૃશ્યમાન બદલાવ જોવા મળશે. અત્યાર સુધી રોકાણકારો યોજનાના નામ સાથે જોડાતા A, B, C, D અને E જેવા જટિલ કેટેગરી કોડ્સ જોઈને અસમંજસમાં મુકાઈ જતા હતા. PFRDA એ આ તમામ અક્ષરીય કોડ્સને નામોમાંથી સંપૂર્ણપણે દૂર કરવાનો ક્રાંતિકારી નિર્ણય લીધો છે.
આ કોડ્સ દૂર થવાથી તમામ યોજનાઓના નામ ટૂંકા, સુપાચ્ય અને યાદ રાખવામાં સરળ બનશે. જોકે, આ કોડ્સ દૂર કરવાનો અર્થ એ બિલકુલ નથી કે ફંડ કઈ અસ્કયામતમાં રોકાણ કરે છે તેની વિગતો છુપાવવામાં આવશે. ઓથોરિટીએ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે કઈ યોજના કયા પ્રકારના પોર્ટફોલિયો અને રિસ્ક પ્રોફાઈલ માટે ડિઝાઇન કરવામાં આવી છે તેની સ્પષ્ટ માહિતી નામની સાથે અલગ લેબલમાં દર્શાવવી ફરજિયાત રહેશે.

PFRDA ના નવા નિર્દેશ અનુસાર, નવી યોજનાના નામમાં પેન્શન ફંડનું ટૂંકું નામ, ‘NPS’ શબ્દ અને તે ચોક્કસ યોજનાનું એક અનોખું (Unique) નામ હોવું આવશ્યક છે. ઉદાહરણ તરીકે, કોઈ નવી યોજના હવે “XYZ NPS નિવૃત્તિ યોજના” જેવા સીધા અને આકર્ષક નામથી ઓળખાશે. જો એક જ પેન્શન ફંડ હાઉસ એક જ કેટેગરીમાં એકથી વધુ સ્કીમ ઓપરેટ કરતું હશે, તો તેમણે બંને સ્કીમ્સને અલગ અને સ્પષ્ટ નામો આપવાના રહેશે જેથી રોકાણકારોમાં કોઈ ભ્રમ ન રહે.
ટાયર-૧ અને ટાયર-૨ ખાતાઓ માટે લેબલિંગના નિયમો
આ નવા સુધારામાં NPS ના ટાયર-૧ અને ટાયર-૨ ખાતાઓ માટે પણ વિશેષ સ્પષ્ટતા કરવામાં આવી છે. સામાન્ય રીતે ટાયર-૧ એ પ્રાથમિક અને લોક-ઇન ધરાવતું મુખ્ય પેન્શન ખાતું છે. તેથી નવા નિયમ મુજબ ટાયર-૧ યોજનાઓના નામના અંતે અલગથી ‘ટાયર-૧’ લખવાની કોઈ આવશ્યકતા રહેશે નહીં; તે મૂળભૂત યોજના તરીકે જ દર્શાવવામાં આવશે.
તેનાથી વિપરીત, ટાયર-૨ ખાતું એ એક સ્વેચ્છિક અને ઉપાડની સવલત આપતું સેવિંગ્સ ખાતું છે. આથી રોકાણકાર આ બંને ખાતાઓ વચ્ચે તુરંત જ તફાવત પારખી શકે તે માટે ટાયર-૨ ની યોજનાઓના નામના અંતે ફરજિયાતપણે “ટાયર-૨” શબ્દ લખવો લોજિસ્ટિકલી અનિવાર્ય બનાવવામાં આવ્યો છે. આનાથી ઓનલાઈન પોર્ટલ પર ફંડ પસંદ કરતી વખતે ગ્રાહકોથી ભૂલ થવાની સંભાવના નહિવત થઈ જશે.

જોખમ અને પોર્ટફોલિયોની સંપૂર્ણ પારદર્શકતા
ઘણા વર્તમાન NPS રોકાણકારોને એવો સંશય હતો કે જો A, B, C જેવા કોડ્સ હટાવી લેવાય તો ફંડમાં રહેલું જોખમ (Risk Factor) કેવી રીતે માપી શકાશે. પરંતુ PFRDA એ આ બાબતે વધુ કડક પારદર્શકતાના આદેશો આપ્યા છે.
હવે તમામ પેન્શન ફંડ હાઉસે પોતાની સત્તાવાર વેબસાઇટ્સ, માર્કેટિંગ પ્રોડક્ટ માહિતીપત્રો, જાહેરાતો અને સબસ્ક્રિપ્શન ફોર્મ્સ સહિતના દરેક જાહેર દસ્તાવેજમાં ફંડનું વિગતવાર ડિસ્કલોઝર આપવું પડશે. જેમાં યોજનાનું નવું નામ, તેની ગ્રોથ શ્રેણી અને તેના રિસ્કનું સ્તર (જેમ કે લો, મીડિયમ કે હાઈ રિસ્ક) અત્યંત સ્પષ્ટ અક્ષરોમાં અલગથી દર્શાવવું પડશે. ૧ ડિસેમ્બર ૨૦૨૬ થી અમલી બનનારા આ નિયમોથી દેશના કરોડો NPS સભ્યો માટે પોતાની નિવૃત્તિ મૂડીનું સંચાલન કરવું વધુ સરળ અને સુગમ બની રહેશે.
