અમેરિકાના વિઝા માટે અરજી કરી છે? ભારતીયો માટે આવ્યા મોટા સમાચાર
યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ (US) સરકારે વિશ્વભરના પોતાના તમામ એમ્બેસી (રાજદૂતાવાસ) અને કોન્સ્યુલેટ્સ ખાતે વિઝા એપોઇન્ટમેન્ટ શેડ્યુલિંગ પર અસ્થાયી રૂપે રોક લગાવી દીધી છે. ટ્રમ્પ પ્રશાસન દ્વારા ઇમિગ્રેશન અરજીઓની ચકાસણી પ્રક્રિયા વધુ સઘન બનાવવાના ભાગરૂપે આ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો છે. આ નિર્ણયની અસર હજારો અરજદારો પર પડી શકે છે, જેમાં અમેરિકાના સ્ટુડન્ટ (વિદ્યાર્થી), વર્ક (કામકાજ) અને વિઝિટર (પ્રવાસન) વિઝા મેળવવા ઈચ્છતા હજારો ભારતીયો પણ સામેલ છે. કોન્સ્યુલર અધિકારીઓને અરજદારોની કડક ચકાસણી માટે નવું પ્રશિક્ષણ (ટ્રેનિંગ) આપવામાં આવી રહ્યું હોવાથી આ એપોઇન્ટમેન્ટ હાલ અટકાવવામાં આવી છે.
યુએસ સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટના પ્રવક્તાએ માહિતી આપતાં જણાવ્યું હતું કે, વિભાગે કોન્સ્યુલર અધિકારીઓ માટે વૈશ્વિક સ્તરે એક તાલીમ કાર્યક્રમ શરૂ કર્યો છે. આ ટ્રેનિંગ પ્રોગ્રામને પહોંચી વળવા માટે વિઝા એપોઇન્ટમેન્ટના સમયપત્રકમાં ફેરફાર કરવામાં આવી રહ્યો છે.
જે અરજદારોએ પહેલાથી જ ઇન્ટરવ્યુ સ્લોટ બુક કરી લીધા હતા, તેમને સૂચિત કરવામાં આવ્યા છે કે તેમની એપોઇન્ટમેન્ટ હાલ પૂરતી રદ કરવામાં આવી છે અને આગામી સમયમાં નવી તારીખ આપવામાં આવશે. સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટે આ તાલીમ કેટલા સમય સુધી ચાલશે અથવા તેનો ચોક્કસ અવકાશ શું છે તે અંગે કોઈ ખુલાસો કર્યો નથી, પરંતુ એમ જણાવ્યું છે કે આ કવાયતનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એવા અરજદારોની ઓળખ કરવાનો છે જેઓ અમેરિકા પહોંચીને સરકારી લાભો (Public Benefits) પર નિર્ભર બની શકે છે. આ તાલીમ દ્વારા વિઝા અંગેના નિર્ણયો એક ‘સમગ્ર અને સમાન’ સમીક્ષા પ્રક્રિયા દ્વારા લેવાય તે સુનિશ્ચિત કરવામાં આવશે.
ભારતીય અરજદારો માટે કેમ વધી ચિંતા?
અમેરિકી વિઝા માટે અરજી કરનારાઓમાં ભારત સૌથી મોટા દેશોમાંથી એક છે. દર વર્ષે લાખો ભારતીય વિદ્યાર્થીઓ, કુશળ વ્યાવસાયિકો (Skilled Workers) અને પ્રવાસીઓ અમેરિકાની મુલાકાત લે છે. આવી સ્થિતિમાં આ કામચલાઉ અટકાયત ભારતીય અરજદારો માટે મોટી ચિંતાનો વિષય બની છે.
આ અડચણ એવા સમયે આવી છે જ્યારે અમેરિકા પહેલાથી જ વિવિધ ઇમિગ્રેશન માર્ગોને કડક બનાવી રહ્યું છે. તાજેતરના સમયમાં એચ-૧બી (H-1B) વિઝા અરજીઓની ઝીણવટભરી તપાસ, કુશળ કામદારોના વિઝા ફીમાં પ્રસ્તાવિત વધારો અને વિઝિટર વિઝાની કેટલીક શ્રેણીઓ સામે આકરાં પગલાં લેવાની બાબતો ચર્ચામાં રહી છે.
ભારતીય આઈટી (IT) અને ટેકનિકલ વ્યાવસાયિકો માટે H-1B પ્રોગ્રામ અત્યંત મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવે છે. યુએસ ડિપાર્ટમેન્ટ ઓફ હોમલેન્ડ સિક્યુરિટીએ H-1B કેપ-સબ્જેક્ટ અરજીઓ (ઉચ્ચ ડિગ્રી છૂટછાટ હેઠળ આવતી અરજીઓ સહિત) પર વધારાની $103,265 (અંદાજે ૧ લાખથી વધુ યુએસ ડોલર) ફી ચૂકવવાનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે. જો આ પ્રસ્તાવ લાગુ કરવામાં આવશે, તો વિદેશી કામદારોને હાયર કરતી કંપનીઓ માટે ખર્ચ ખૂબ વધી જશે, જેની સીધી અસર ભારતીય ટેકનોલોજી વ્યાવસાયિકો પર પડશે જેઓ H-1B વિઝાના મુખ્ય લાભાર્થીઓ છે.
વિઝિટર અને વર્ક વિઝા પર કડક નજર
વિઝા એપોઇન્ટમેન્ટ પર રોક લગાવવાના આ નિર્ણય પહેલાં એવી માહિતી પણ સામે આવી હતી કે અમેરિકી પ્રશાસન B1 (બિઝનેસ) અને B2 (ટુરિઝમ) વિઝાની મોટા પાયે સમીક્ષા કરવાનું વિચારી રહ્યું છે. મેળવેલા દસ્તાવેજો અને યુએસ અધિકારીઓ અનુસાર, સ્ટેટ ડિપાર્ટમેન્ટ ૨૦૧૬ થી ૨૦૨૬ વચ્ચે આપવામાં આવેલા લગભગ ૨,૦૦૦,૦૦ (૨ લાખ) સુધીના વિઝિટર વિઝા રદ કરવાની શક્યતાઓ તપાસી રહ્યું છે. આ એવા લોકોના વિઝા છે જેમણે બાદમાં અમેરિકામાં આશ્રય (Asylum) માટે અરજી કરી હતી.
આ પગલાથી અસરગ્રસ્ત વ્યક્તિઓને દેશનિકાલ (Deportation) કરવામાં આવશે નહીં, પરંતુ તેમની વિઝા સ્થિતિ બદલાઈ શકે છે અને તેમની પાસે રહેલા હાલના બિઝનેસ કે પ્રવાસન વિઝાના અધિકારો નાબૂદ થઈ શકે છે.
કડક ઇમિગ્રેશન નીતિનો એક ભાગ
આ તમામ તાજેતરના ફેરફારો રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પના વ્યાપક ઇમિગ્રેશન એજન્ડાનો જ એક ભાગ છે. આ નીતિ હેઠળ કાનૂની અને ગેરકાયદેસર બંને પ્રકારના ઇમિગ્રેશનના માર્ગો પર સખત ચકાસણી, ઉચ્ચ પાલન જરૂરિયાતો (Compliance) અને કડક નિયંત્રણો લાગુ કરવા પર ભાર મૂકવામાં આવી રહ્યો છે.
જોકે, ટ્રમ્પ પ્રશાસનનું કહેવું છે કે આ તમામ પગલાંનો હેતુ દેશની સુરક્ષા વધારવાનો અને ઇમિગ્રેશન સિસ્ટમનો દુરુપયોગ રોકવાનો છે. પરંતુ બીજી તરફ, આ નીતિઓ સામે કાનૂની પડકારો પણ ઊભા થયા છે અને માનવાધિકાર જૂથો દ્વારા તેની ટીકા કરવામાં આવી રહી છે.
તાજેતરમાં જ પ્રશાસનને એક મોટો કાનૂની આંચકો લાગ્યો હતો જ્યારે યુએસ કોર્ટે ૭૫ દેશોના અરજદારો માટે ઇમિગ્રન્ટ વિઝા આપવા પર રોક લગાવતી નીતિને ફગાવી દીધી હતી.
