ક્રેડિટ કાર્ડ બિલ કે પર્સનલ લોન: દેવાના બોજમાંથી મુક્ત થવા પહેલાં કયું દેવું ચુકવવું વધુ સમજદારીભર્યું છે?
આજના ડિજિટલ યુગમાં ક્રેડિટ કાર્ડનો બહોળો વપરાશ અને આસાનીથી મળી જતી પર્સનલ લોન લોકોને તાત્કાલિક નાણાકીય રાહત તો આપે છે, પરંતુ યોગ્ય આયોજનના અભાવે અવારનવાર લોકો દેવાના મોહજાળમાં ફસાઈ જતા હોય છે. ઘણીવાર સામાન્ય નાગરિકો એવી જટિલ પરિસ્થિતિમાં મુકાઈ જાય છે જ્યાં એક તરફ તેમના પર ક્રેડિટ કાર્ડના મોટા બિલ ચૂકવવાનો બોજ હોય છે અને બીજી તરફ પર્સનલ લોનની માસિક હપ્તા (EMI) ની જવાબદારી હોય છે.
આવી સ્થિતિમાં દરેક વ્યક્તિના મનમાં સૌથી મોટો પ્રશ્ન એ ઊભો થાય છે કે, પોતાના મર્યાદિત બજેટમાંથી સૌથી પહેલાં કયું દેવું ચૂકવીને પૂરું કરવું જોઈએ? આ સવાલનો જવાબ ફક્ત તમારી બાકી રહેલી લોનની રકમ પર જ નહીં, પરંતુ બંને પર વસૂલવામાં આવતા વાર્ષિક વ્યાજદર અને તમારી માસિક ચુકવણી ક્ષમતા પર નિર્ભર કરે છે.
વ્યાજદરનો તફાવત: ક્રેડિટ કાર્ડ વિરુદ્ધ પર્સનલ લોન
નાણાકીય નિષ્ણાતોના મતે, જ્યારે તમારી પાસે ક્રેડિટ કાર્ડ અને પર્સનલ લોન બંનેનું દેવું હોય, ત્યારે ક્રેડિટ કાર્ડની બાકી રકમ ચૂકવવી એ હંમેશાં તમારી પ્રથમ પ્રાથમિકતા હોવી જોઈએ. આનું મુખ્ય કારણ એ છે કે ક્રેડિટ કાર્ડ પર વસૂલવામાં આવતો વ્યાજદર પર્સનલ લોનની સરખામણીએ અત્યંત ઊંચો હોય છે.
સામાન્ય રીતે બેંકો અને કાર્ડ કંપનીઓ ક્રેડિટ કાર્ડના બાકી બેલેન્સ પર વાર્ષિક ૩૬ ટકાથી લઈને ૪૨ ટકા સુધીનું ભારે વ્યાજ વસૂલે છે. તેની સરખામણીમાં પર્સનલ લોનનો વ્યાજદર સામાન્ય રીતે વાર્ષિક ૧૧ ટકાથી ૧૮ ટકા આસપાસ હોય છે. ઉદાહરણ તરીકે, જો કોઈ વ્યક્તિ પાસે ₹૨ લાખનું ક્રેડિટ કાર્ડનું દેવું હોય અને ₹૫ લાખની પર્સનલ લોન હોય, તો પણ ₹૨ લાખના ક્રેડિટ કાર્ડ પર લાગતું વ્યાજ ઝડપથી વધીને તમારા ખિસ્સા પર મોટો આર્થિક બોજ પાડી શકે છે. તેથી, બચત કે વધારાના ભંડોળમાંથી સૌપ્રથમ ઊંચા વ્યાજવાળા ક્રેડિટ કાર્ડના દેવાને નાબૂદ કરવું જ સમજદારીભર્યું છે.
માત્ર ‘મિનિમમ ડ્યુ’ (Minimum Due) ચૂકવવાનું જોખમ
ઘણા ગ્રાહકો ક્રેડિટ કાર્ડ બિલ આવ્યા પછી માત્ર ‘મિનિમમ અમાઉન્ટ ડ્યુ’ ચૂકવીને સંતોષ માની લેતા હોય છે. મિનિમમ રકમ ચૂકવવાથી તમને લેટ ફી અને સીધો પેનલ્ટી ડિફોલ્ટ ટાળવામાં ચોક્કસ મદદ મળે છે, પરંતુ તેનાથી તમારું મૂળ બેલેન્સ ઓછું થતું નથી.
બાકી રહેલી રકમ પર ચક્રવૃદ્ધિ વ્યાજ ઉમેરાતું રહે છે, જે સમય જતાં દેવાની રકમને બમણી કરી દે છે. આથી, જો શક્ય હોય તો દર મહિને ક્રેડિટ કાર્ડનું આખું બિલ ચૂકવવાનો આગ્રહ રાખવો જોઈએ. જો પહેલેથી જ મોટી રકમ બાકી હોય, તો તેને શક્ય એટલી ઝડપથી પૂરી કરવા માટે માસિક બજેટમાંથી વિશેષ રકમ ફાળવવી જોઈએ.
પર્સનલ લોનની EMI રોકવાની ભૂલ ક્યારેય ન કરો
ક્રેડિટ કાર્ડનું દેવું વહેલી તકે પૂરું કરવાનો અર્થ એ બિલકુલ નથી કે તમારે પર્સનલ લોનના હપ્તા (EMI) ભરવાનું બંધ કે મોડું કરી દેવું. ક્રેડિટ કાર્ડ અને પર્સનલ લોન બંનેની નિયમિત ચુકવણી સમયસર થાય તે અત્યંત આવશ્યક છે.
જો પર્સનલ લોનની EMI ચૂકવવામાં વિલંબ થશે, તો બેંક વધારાનો બાઉન્સ ચાર્જ અને લેટ ફી વસૂલશે. સાથોસાથ, તમારી આ બેદરકારી તમારા ક્રેડિટ સ્કોર (CIBIL Score) પર ગંભીર નકારાત્મક અસર પાડશે, જેનાથી ભવિષ્યમાં નવી લોન મળવામાં મોટી મુશ્કેલી ઊભી થઈ શકે છે.
દેવામુક્ત બનવા માટેના સરળ કદમો
દેવાની જાળમાંથી બહાર નીકળવા માટે સૌપ્રથમ તમારી તમામ લોનના વ્યાજદર, માસિક EMI અને ચુકવણીની શરતોનું એક યાદી બનાવીને સરખામણી કરો. ઘરમાં જરૂરી દૈનિક ખર્ચાઓ કર્યા બાદ જે પણ વધારાનું ભંડોળ કે બચત બચે, તેનો ઉપયોગ સૌથી વધુ વ્યાજદર ધરાવતા દેવાને ચૂકવવા માટે કરો. આ પદ્ધતિથી તમારું વ્યાજનું ભારણ ઘટશે અને તમે ખૂબ જ ઝડપથી આર્થિક રીતે આત્મનિર્ભર બની શકશો.
