વિરાટ કોહલીની સફર: જ્યારે RCBની ‘ગ્લેમરસ પાર્ટી કલ્ચર’ તેના કરિયરને પાટા પરથી ઉતારવા બેઠી હતી અને કોચે સંભાળી બાજી
આજે વિશ્વ ક્રિકેટમાં ‘વિરાટ કોહલી’ માત્ર એક નામ નથી, પણ ક્રિકેટની દુનિયામાં ફિટનેસ, સમર્પણ અને શિસ્તનો સૌથી મોટો બ્રાન્ડ એમ્બેસેડર છે. મેદાન પર તેની ચિત્તા જેવી સ્ફૂર્તિ, સદીઓ ફટકાર્યા પછી પણ સિંગલ્સ-ડબલ્સ માટે દોડવાની તેની ભૂખ અને વિરોધી ટીમના હોશ ઉડાવી દેતી તેની આક્રમકતા આ બધું જોઈને એવું લાગે છે કે વિરાટ કદાચ જન્મથી જ આવો શિસ્તબદ્ધ રહ્યો હશે.
પરંતુ, સિક્કાની બીજી બાજુ હંમેશા અલગ હોય છે. સફળતાના આ આકાશને આંબતા પહેલા વિરાટના જીવનમાં પણ એક એવો સમય આવ્યો હતો, જ્યારે ભટકવા માટેના રસ્તાઓ ખુલ્લા હતા અને ગ્લેમરની દુનિયા તેને પોતાના તરફ ખેંચી રહી હતી. તાજેતરમાં જ, વિરાટ કોહલીના બાળપણના કોચ રાજકુમાર શર્માએ ઇન્ડિયન પ્રીમિયર લીગ (IPL) ના શરૂઆતના દિવસોનો એક એવો કિસ્સો શેર કર્યો છે, જે દર્શાવે છે કે કેવી રીતે રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલુરુ (RCB) ના પ્રારંભિક ‘પાર્ટી કલ્ચર’એ આ યુવા ખેલાડીની કારકિર્દીને લગભગ ખતરામાં મૂકી દીધી હતી.
આઈપીએલની શરૂઆત અને આરસીબીનું ગ્લેમરસ વાતાવરણ
જો આપણે વર્ષ ૨૦૦૮ના એ સમયમાં પાછા જઈએ, જ્યારે આઈપીએલની હજુ શરૂઆત જ થઈ હતી, ત્યારે ક્રિકેટ માત્ર રમત નહોતું રહ્યું, તે મનોરંજન અને અઢળક પૈસાનું મિશ્રણ બની ગયું હતું. ‘સ્પોર્ટેનમેન્ટ’ના એ જમાનામાં ટીમોના માલિકો બોલિવૂડ સેલિબ્રિટીઝ, બિઝનેસ ટાયકૂન્સ અને મોડેલ્સ સાથે મેદાન પર અને મેદાનની બહાર જોવા મળતા હતા.
તે સમયે રોયલ ચેલેન્જર્સ બેંગલુરુ (RCB) ના માલિક વિજય માલ્યા હતા. માલ્યા તેમની ભવ્ય જીવનશૈલી અને ‘કિંગ ઓફ ગુડ ટાઇમ્સ’ની છબી માટે જાણીતા હતા. પરિણામે, આરસીબીની ટીમમાં ક્રિકેટ ઉપરાંત મેચ પછીની લેટ-નાઇટ પાર્ટીઓ, સેલિબ્રિટી ગેધરિંગ્સ અને ભવ્ય ઇવેન્ટ્સ ખૂબ જ સામાન્ય બાબત હતી. દરેક મેચ પછી જીત હોય કે હાર, આવી પાર્ટીઓનું આયોજન થતું અને તેમાં ખેલાડીઓની હાજરી અનિવાર્ય ગણાતી.
૧૭-૧૮ વર્ષના કિશોર માટે પ્રતિકાર કરવો અશક્ય હતો
જ્યારે વિરાટ કોહલી અંડર-૧૯ વર્લ્ડ કપ જીતીને ભારત પાછો ફર્યો, ત્યારે આરસીબીએ તેને ડ્રાફ્ટ દ્વારા પોતાની ટીમમાં સામેલ કર્યો. એક મધ્યમવર્ગીય પરિવારમાંથી આવતો ૧૭-૧૮ વર્ષનો છોકરો, જેણે હજુ દુનિયા જોઈ નહોતી, તે અચાનક કરોડો રૂપિયા, લાઈમલાઈટ અને આવી હાઈ પ્રોફાઈલ પાર્ટીઓ વચ્ચે આવી ગયો.
રાજકુમાર શર્માએ તાજેતરમાં એક યુટ્યુબ ચેનલ પર આ દિવસોને યાદ કરતાં ખુલ્લા મને વાત કરી. તેમણે જણાવ્યું:
“તે વિરાટના જીવનનો સૌથી મહત્વપૂર્ણ અને નાજુક તબક્કો હતો. જ્યારે તે નસીબજોગે આરસીબીમાં પસંદ થયો, ત્યારે તમે બધા જાણો છો કે ત્યાં કેવું વાતાવરણ હતું એકદમ ક્રેઝી પાર્ટી કલ્ચર! અને હું આમાં વિરાટને બિલકુલ દોષ નથી આપતો. ૧૭ કે ૧૮ વર્ષના બાળક માટે આવી ઝાકઝમાળ અને પાર્ટી કલ્ચરથી દૂર રહેવું અશક્ય હતું. ઉપરથી, એ સમયે ફ્રેન્ચાઇઝીમાં એવો નિયમ જેવો માહોલ હતો કે આ તમામ મીટિંગ્સ અને પાર્ટીઓમાં દરેક ખેલાડીએ હાજર રહેવું જ પડતું. તો પછી એક નાનો છોકરો તેનો પ્રતિકાર કેવી રીતે કરી શકે?”
“મારે તેને ખૂબ ઠપકો આપવો પડ્યો” કોચની કડકાઈ
જ્યારે ગ્લેમર અને મોજ-મસ્તી વિરાટના ક્રિકેટ પર હાવી થવા લાગી, ત્યારે તેની બેટિંગ ગ્રાફમાં પણ થોડો ઘટાડો દેખાવા લાગ્યો. શરૂઆતની આઈપીએલ સીઝન્સમાં વિરાટનું પ્રદર્શન એટલું અસાધારણ નહોતું જેટલી તેની પાસેથી અપેક્ષા રાખવામાં આવતી હતી. તે પોતાની પ્રતિભા સાથે ન્યાય કરી શકતો નહોતો કારણ કે તેનું ધ્યાન ભટકી રહ્યું હતું.
આ સમયે દિલ્હીમાં બેઠેલા તેના ગુરુ રાજકુમાર શર્માએ જોયું કે જો આ છોકરાને અત્યારે ન રોકવામાં આવ્યો, તો ભારત એક અદભુત રત્ન ગુમાવી દેશે. રાજકુમાર શર્માએ વિરાટને સુધારવા માટે કડક વલણ અપનાવ્યું. તેમણે કહ્યું:
ખૂબ ઠપકો આપ્યો: “તે સમયે મારે વિરાટ સાથે ખૂબ જ સખત મહેનત કરવી પડી હતી. જ્યારે પણ તે રસ્તા પરથી ભટકતો દેખાયો, મેં તેને જોરદાર ઠપકો આપ્યો.”
ગુપ્ત નિર્ણયો: કોચે વધુમાં ઉમેર્યું કે, “મેં તેને લાઈન પર લાવવા માટે અને તેને સંભાળવા માટે ઘણી બધી એવી વસ્તુઓ પણ કરી જે હું આજે કેમેરા સામે જાહેર કરી શકું તેમ નથી. મારો હેતુ તેના પર કાબૂ મેળવવાનો નહીં, પણ તેને બગડતા બચાવવાનો હતો.”
કોચની આ કડકાઈ અને પિતા સમાન માર્ગદર્શને કામ કર્યું. વિરાટ પોતાના કોચને ભગવાન સમાન માનતો હતો, તેથી તેણે કોચની વાતોને ગંભીરતાથી લીધી. કોચ કહે છે, “ભગવાનની કૃપા હતી કે વિરાટ મારી વાત સમજી ગયો. તેને અહેસાસ થઈ ગયો કે જો તેણે ક્રિકેટમાં લાંબો રેસનો ઘોડો બનવું હશે તો તેણે શું કરવું પડશે. બસ, એ દિવસ પછી તેણે ક્યારેય પાછળ વળીને નથી જોયું.”
૨૦૧૨ નો એ ટર્નિંગ પોઈન્ટ: જ્યારે વિરાટ પોતે બદલાયો
જોકે કોચના માર્ગદર્શનથી વિરાટ સંભાળી તો ગયો હતો, પરંતુ તેની કારકિર્દીનો અસલી ‘ટર્નિંગ પોઈન્ટ’ વર્ષ ૨૦૧૨ની આઈપીએલ પછી આવ્યો. વિરાટે પોતે પણ અગાઉના ઈન્ટરવ્યુમાં સ્વીકાર્યું છે કે ૨૦૧૨ની સીઝન તેના માટે આંખ ઉઘાડનારી હતી.
તે સીઝનમાં ખરાબ પ્રદર્શન બાદ જ્યારે તે ઘરે પાછો ફર્યો અને અરીસા સામે ઉભો રહ્યો, ત્યારે તેને પોતાની શારીરિક સ્થિતિ અને ફિટનેસ જોઈને ભારે અફસોસ થયો. તેની ખાવા-પીવાની આદતો ખરાબ હતી, મોડી રાત સુધી જાગવું અને યોગ્ય ટ્રેનિંગ ન હોવાને કારણે તેનું વજન વધી ગયું હતું. તેણે તે જ દિવસે નક્કી કર્યું કે તે પોતાની જીવનશૈલી સંપૂર્ણપણે બદલી નાખશે.
ફિટનેસ ક્રાંતિની શરૂઆત
વિરાટે ૨૦૧૨ પછી જે પરિવર્તન કર્યું તે ઇતિહાસ છે:
૧. આહારમાં કડક ફેરફાર: તેણે જંક ફૂડ, મીઠાઈઓ અને બિનઆરોગ્યપ્રદ ખોરાકને હંમેશા માટે ગુડબાય કહી દીધું અને લીન પ્રોટીન તેમજ શાકભાજી પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કર્યું.
૨. અથાક જીમ સેસન્સ: તેણે વેટ ટ્રેનિંગ અને કાર્ડિયોને પોતાના જીવનનો હિસ્સો બનાવી દીધો.
૩. માનસિક મજબૂતાઈ: પાર્ટીઓ અને નકામા સામાજિક મેળાવડાઓથી દૂરી બનાવીને તેણે પોતાનો આખો સમય માત્ર રમત અને ફિટનેસને સમર્પિત કરી દીધો.
