ઈરાનમાં હાહાકાર: 2025-26ના વિરોધ પ્રદર્શનોમાં ભયાનક નરસંહાર, મૃત્યુઆંક 20,000 સુધી પહોંચી શકે છે
ઈરાનમાં ડિસેમ્બર 2025ના અંતથી શરૂ થયેલા સરકાર વિરોધી પ્રદર્શનોએ અત્યાર સુધીનું સૌથી ભયાનક અને ઘાતક નરસંહારનું સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે. મોંઘવારી અને રિયાલના ઘટતા મૂલ્ય સામે 28 ડિસેમ્બરે શરૂ થયેલા આ પ્રદર્શનો જોતજોતામાં સમગ્ર દેશમાં ફેલાઈ ગયા અને શાસન માટે સીધો પડકાર બની ગયા. આ પ્રદર્શનોને દબાવવા માટે ઈરાની સુરક્ષા દળો દ્વારા કરવામાં આવેલી સૈન્ય કાર્યવાહીમાં હજારો નાગરિકો માર્યા ગયા હોવાના સમાચાર છે.
મૃત્યુઆંક પર વૈશ્વિક ચિંતા
વિવિધ આંતરરાષ્ટ્રીય અને માનવાધિકાર સંગઠનોએ જાનહાનિની સંખ્યા અંગે ચોંકાવનારા દાવા કર્યા છે. બ્રિટનના અહેવાલ મુજબ, આ દમન ચક્રમાં ઓછામાં ઓછા 16,500 થી 18,000 લોકો માર્યા ગયા છે અને લગભગ 3,30,000 લોકો ઘાયલ થયા છે. તે જ સમયે, ‘ઈરાન ઈન્ટરનેશનલ’ અને અન્ય કાર્યકર્તા જૂથોનો અંદાજ છે કે મૃત્યુઆંક 12,000 થી 20,000 ની વચ્ચે હોઈ શકે છે. માનવાધિકાર સંસ્થા HRANA એ અત્યાર સુધીમાં 4,029 લોકોના મોતના પુષ્ટિ કરી છે, જેમાં 3,786 પ્રદર્શનકારીઓ, 180 સુરક્ષાકર્મીઓ અને 28 બાળકોનો સમાવેશ થાય છે. મોટાભાગના મૃતકો 30 વર્ષથી ઓછી ઉંમરના યુવાનો હોવાનું કહેવાય છે.
બર્બરતાની પરાકાષ્ઠા: હોસ્પિટલો પર હુમલા અને ‘પે ફોર બુલેટ’ નીતિ
સ્ત્રોતો અનુસાર, ઈરાની સુરક્ષા દળોએ પ્રદર્શનકારીઓને નિશાન બનાવવા માટે માત્ર જીવંત દારૂગોળો અને મશીનગન (DShK) નો ઉપયોગ જ નથી કર્યો, પરંતુ સ્નાઈપર્સ અને કથિત રીતે ઝેરી રાસાયણિક વાયુઓનો પણ સહારો લીધો છે. અહેવાલો મુજબ:
- હોસ્પિટલોમાં દરોડા: સુરક્ષા દળોએ હોસ્પિટલોમાં ઘૂસીને ઘાયલ પ્રદર્શનકારીઓની ધરપકડ કરી અને કેટલાક કિસ્સાઓમાં તેમની હત્યા કરી દીધી.
- ઈન્ટરનેટ બ્લેકઆઉટ: વિશ્વને આ હત્યાઓની જાણકારી મળતી અટકાવવા માટે દેશમાં લગભગ સંપૂર્ણ ઈન્ટરનેટ શટડાઉન લાગુ કરવામાં આવ્યું છે.
- મૃતદેહોના બદલે વસૂલાત: પીડિત પરિવારો પર દબાણ કરવામાં આવી રહ્યું છે કે તેઓ તેમના પ્રિયજનોના મૃતદેહ પાછા મેળવવા માટે તે ગોળીઓની કિંમત ચૂકવે જેનાથી તેમને મારવામાં આવ્યા હતા. આ રકમ 70 કરોડ થી 250 કરોડ ઈરાની રિયાલ સુધીની હોઈ શકે છે.
વિદેશી મિલિશિયાની તૈનાતી અને સત્તાવાર પ્રતિક્રિયા
અહેવાલોમાં દાવો કરવામાં આવ્યો છે કે ઈરાને પ્રદર્શનોને કચડી નાખવા માટે ઈરાકી મિલિશિયા (કેટિબ હિઝબુલ્લાહ, બદ્ર સંગઠન) અને અન્ય વિદેશી લડવૈયાઓને તૈનાત કર્યા છે. ઈરાનના સર્વોચ્ચ નેતા અયાતુલ્લા અલી ખામેનેઈએ સ્વીકાર્યું છે કે “ઘણા હજાર” લોકો માર્યા ગયા છે, પરંતુ તેમણે આ માટે અમેરિકા અને ઈઝરાયેલને જવાબદાર ઠેરવ્યા છે. તેમણે પ્રદર્શનકારીઓને “તોફાની” ગણાવીને તેમની સામે કડક કાર્યવાહીનો આદેશ આપ્યો હતો.
આંતરરાષ્ટ્રીય પ્રતિક્રિયા અને ભવિષ્યની સ્થિતિ
અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાનને કડક ચેતવણી આપી છે અને શાંતિપૂર્ણ પ્રદર્શનકારીઓની હત્યાને પોતાની “રેડ લાઇન” ગણાવી છે. આ દરમિયાન ઈરાનના વિદેશ મંત્રીનું વર્લ્ડ ઈકોનોમિક ફોરમ (દાવૌસ)નું આમંત્રણ રદ કરવામાં આવ્યું છે. જેલોની અંદરથી પણ “નો ટુ એક્ઝિક્યુશન ટ્યુઝડે” (No to Execution Tuesdays) જેવા અભિયાનો દ્વારા ફાંસીની સજાનો વિરોધ કરવામાં આવી રહ્યો છે.
જોકે હાલમાં તેહરાન અને અન્ય શહેરોમાં ભારે સુરક્ષા તૈનાતીને કારણે શાંતિ દેખાઈ રહી છે, પરંતુ નિષ્ણાતોનું માનવું છે કે આ શાંતિ કોઈ મોટા તોફાનનો સંકેત હોઈ શકે છે.
