સેલેરી વધવાની લાલચમાં એકાઉન્ટ થઈ જશે ખાલી! સરકારે 8th Pay Commissionના ફેક મેસેજ અંગે જારી કરી એડવાઈઝરી
સરકારી કર્મચારીઓ માટે આ દિવસોમાં એક તરફ જ્યાં 8માં પગાર પંચ (8th Pay Commission) ને લઈને ભારે ઉત્સુકતા જોવા મળી રહી છે, ત્યાં બીજી તરફ સાયબર ગુનેગારો આ ઉત્સુકતાનો લાભ ઉઠાવીને તેમની મહેનતની કમાણી પર ત્રાટકવાની ફિરાકમાં છે. સોશિયલ મીડિયા, ખાસ કરીને WhatsApp પર અત્યારે એક એવો મેસેજ ઝડપથી ફેલાઈ રહ્યો છે, જે કર્મચારીઓને તેમનો ‘નવો પગાર’ જાણવાની લાલચ આપે છે. પરંતુ સાવધાન! આ મેસેજ તમારો પગાર વધારવા માટે નહીં, પણ તમારું બેંક એકાઉન્ટ ખાલી કરવા માટે મોકલવામાં આવી રહ્યો છે.
ગૃહ મંત્રાલય હેઠળ આવતા ભારતીય સાયબર ક્રાઈમ કોઓર્ડિનેશન સેન્ટર (I4C) એ આ ખતરનાક કૌભાંડને લઈને દેશભરના કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે એક મહત્વપૂર્ણ ચેતવણી જારી કરી છે.
આખરે શું છે આ ‘WhatsApp APK’ કૌભાંડ?
સાયબર ગુનેગારોએ છેતરપિંડીની એક નવી અને અત્યંત શાતિર રીત શોધી કાઢી છે. તેઓ કર્મચારીઓને વોટ્સએપ પર એક આકર્ષક મેસેજ મોકલે છે. આ મેસેજમાં લખેલું હોય છે— “8માં પગાર પંચની જાહેરાત થઈ ગઈ છે! તમારો સુધારેલો પગાર અને એરિયર્સનું કેલ્ક્યુલેશન જોવા માટે નીચે આપેલી ફાઇલ ડાઉનલોડ કરો.”
આ મેસેજની સાથે એક APK ફાઇલ એટેચ કરવામાં આવે છે. ગુનેગારો એવો દાવો કરે છે કે આ એક ‘સેલેરી કેલ્ક્યુલેટર’ એપ છે. જેવો કોઈ કર્મચારી આ ફાઇલ પર ક્લિક કરીને તેને ઇન્સ્ટોલ કરે છે, તેના ફોનનો કંટ્રોલ અજાણતામાં હેકર્સના હાથમાં જતો રહે છે.
આ જાળ કેવી રીતે કામ કરે છે?
જ્યારે તમે તે શંકાસ્પદ ફાઇલ ઇન્સ્ટોલ કરો છો, ત્યારે તે તમારી પાસે ફોનની ગેલેરી, મેસેજ અને કોન્ટેક્ટ્સ જેવી ઘણી પરવાનગીઓ (Permissions) માંગે છે. એકવાર ઇન્સ્ટોલ થયા પછી, આ ‘મેલિશિયસ સોફ્ટવેર’ (Malware) ચુપચાપ તમારા ફોનમાંથી બેંકિંગ વિગતો, પાસવર્ડ અને સૌથી મહત્વપૂર્ણ એવા OTP હેકર્સ સુધી પહોંચાડવા લાગે છે. ત્યારબાદ ગુનેગારો ગણતરીની મિનિટોમાં તમારા બેંક ખાતામાંથી પૂરેપૂરી રકમ સાફ કરી દે છે.
I4Cની કડક સલાહ: શું કરવું અને શું ન કરવું?
I4Cની કડક સલાહ: શું કરવું અને શું ન કરવું?સાયબર સુરક્ષા એજન્સી I4C એ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે ભારત સરકાર ક્યારેય પણ પગાર, પેન્શન કે કોઈ પણ સત્તાવાર ફેરફારની માહિતી WhatsApp કે કોઈ ફાઇલ ડાઉનલોડ લિંક દ્વારા શેર કરતી નથી. એજન્સીએ કર્મચારીઓ માટે નીચે મુજબના સુરક્ષા નિર્દેશો જારી કર્યા છે:
-
શંકાસ્પદ લિંકથી બચો: કોઈ પણ અજાણ્યા નંબર પરથી આવેલા વોટ્સએપ મેસેજ, ઈમેલ કે એસએમએસ પર વિશ્વાસ ન કરો. જો મેસેજમાં પગાર વધારાનો દાવો હોય, તો તે નકલી હોઈ શકે છે.
-
APK ફાઇલ ક્યારેય ઇન્સ્ટોલ ન કરો: પ્લે સ્ટોરની બહારથી કોઈ પણ એપ (.apk ફાઇલ) ડાઉનલોડ કરવી તમારા ફોનની સુરક્ષાને પૂરી રીતે જોખમમાં મૂકી શકે છે.
-
સત્તાવાર સ્ત્રોતો પર જ વિશ્વાસ કરો: પગાર પંચ કે સેલેરી સંબંધિત કોઈ પણ પાકી માહિતી માટે માત્ર સરકારની સત્તાવાર વેબસાઇટ્સ (જેમ કે https://8cpc.gov.in) અથવા તમારા વિભાગના સત્તાવાર પોર્ટલ પર જ જાઓ.
-
પ્રાઈવસી સેટિંગ્સ: તમારા ફોનના સેટિંગ્સમાં જઈને ‘Unknown Sources’ થી એપ ઇન્સ્ટોલ કરવાનો વિકલ્પ હંમેશા OFF રાખો.
APK ફાઇલ શું છે અને તે આટલી જોખમી કેમ છે?
સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો APK (Android Package Kit) એ એન્ડ્રોઇડ ફોનમાં એપ ઇન્સ્ટોલ કરવાનું એક ફોર્મેટ છે. જ્યારે આપણે Google Play Store પરથી કોઈ એપ ડાઉનલોડ કરીએ છીએ, ત્યારે ગૂગલ તેને સુરક્ષાના ઘણા માપદંડો પર તપાસે છે.
પરંતુ જ્યારે કોઈ ફાઇલ સીધી વોટ્સએપ કે કોઈ વેબસાઇટ પરથી ડાઉનલોડ કરવામાં આવે છે, ત્યારે તેની કોઈ સુરક્ષા તપાસ થતી નથી. આવી ફાઇલોમાં ‘ટ્રોજન’ કે ‘સ્પાયવેર’ છુપાયેલા હોઈ શકે છે. એકવાર ફોનમાં ઘૂસ્યા પછી આ એપ્સ તમારા કીબોર્ડ પર ટાઇપ કરેલા દરેક અક્ષર (Keylogging) ને રેકોર્ડ કરી શકે છે, જેનાથી તમારા નેટ બેંકિંગનો યુઝરનેમ અને પાસવર્ડ પણ ચોરી થઈ શકે છે.
સાવચેતી એ જ શ્રેષ્ઠ બચાવ છે
આજના યુગમાં સાયબર ગુનેગારો આપણી લાગણીઓ અને જરૂરિયાતો સાથે રમે છે. 8માં પગાર પંચની રાહ લાખો કર્મચારીઓ જોઈ રહ્યા છે, અને તેનો જ ફાયદો ઉઠાવીને ઠગ ટોળકી તેમને નિશાન બનાવી રહી છે. યાદ રાખો, સરકાર તમારા પગારમાં વધારો કરશે તો તેની માહિતી સમાચાર પત્રો, સત્તાવાર ગેઝેટ અને સરકારી કચેરીઓ દ્વારા આવશે, કોઈ અજાણ્યા વોટ્સએપ ફોરવર્ડ દ્વારા નહીં.
જો તમારી પાસે પણ આવો કોઈ મેસેજ આવે, તો:
-
તેને તરત જ ડિલીટ કરી દો.
-
તે નંબરને બ્લોક કરો.
-
તમારા સહકર્મીઓ અને પરિવારના ગ્રુપમાં આ વાત શેર કરીને બીજાને પણ જાગૃત કરો.
તમારી થોડીક જાગૃતિ માત્ર તમારા મોબાઈલને સુરક્ષિત નહીં રાખે, પરંતુ તમારી વર્ષોની જમાપુંજીને પણ બચાવશે.
