ક્રેડિટ કાર્ડ યુઝર્સ સાવધાન: ૧ એપ્રિલથી બદલાઈ જશે ૫ મોટા નિયમો, તમારી એક ભૂલ અને સીધી આવશે IT નોટિસ!
આવકવેરા વિભાગે વર્ષ ૧૯૬૨ના જૂના પુરાણા નિયમોના સ્થાને ‘ઇન્કમ ટેક્સ રૂલ્સ ૨૦૨૬’ નો નવો ડ્રાફ્ટ રજૂ કર્યો છે. આ નવા નિયમોનો મુખ્ય હેતુ અર્થતંત્રમાં પારદર્શિતા લાવવાનો અને ટેક્સ ચોરી રોકવાનો છે. જો તમે વારંવાર ક્રેડિટ કાર્ડનો ઉપયોગ કરો છો, તો નીચે મુજબના ૫ ફેરફારો તમારે ખાસ જાણી લેવા જોઈએ.
૧. મોટા વ્યવહારો પર સરકારની કડક નજર (High-Value Reporting)
નવા નિયમો મુજબ, જો કોઈ વ્યક્તિ એક નાણાકીય વર્ષમાં તેના તમામ ક્રેડિટ કાર્ડ્સ દ્વારા કુલ ₹૧૦ લાખ કે તેથી વધુની ચૂકવણી કરે છે (પછી ભલે તે ઓનલાઇન હોય), તો બેંકોએ તેની વિગતો સીધી ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગને આપવી પડશે. આ ઉપરાંત, જો તમે ક્રેડિટ કાર્ડનું બિલ ₹૧ લાખ કે તેથી વધુ ‘રોકડ’ (Cash) સ્વરૂપે ભરો છો, તો તેનું રિપોર્ટિંગ પણ ફરજિયાત રહેશે. આનો અર્થ એ છે કે તમારા મોટા ખર્ચ હવે છુપાયેલા રહેશે નહીં.
૨. એડ્રેસ પ્રૂફ તરીકે ક્રેડિટ કાર્ડ સ્ટેટમેન્ટ
આ એક રાહત આપનારો નિયમ છે. જો તમે નવું પાન કાર્ડ કઢાવવા માંગો છો, તો હવે તમારે દસ્તાવેજો માટે ભટકવું નહીં પડે. જો તમારું ક્રેડિટ કાર્ડ ૩ મહિના જૂનું છે, તો તેના સ્ટેટમેન્ટને તમે સત્તાવાર ‘રહેઠાણના પુરાવા’ (Address Proof) તરીકે વાપરી શકશો. આનાથી પાન કાર્ડની પ્રક્રિયા વધુ સરળ અને ડિજિટલ બનશે.
૩. ટેક્સ ચૂકવણીમાં ક્રેડિટ કાર્ડનો પ્રવેશ
ઇન્કમ ટેક્સ વિભાગે હવે ડિજિટલ પેમેન્ટ મોડમાં ક્રેડિટ કાર્ડને પણ મંજૂરી આપી દીધી છે. અત્યાર સુધી માત્ર ડેબિટ કાર્ડ અને નેટ બેંકિંગ ઉપલબ્ધ હતા. હવે કરદાતાઓ પોતાનો ઇન્કમ ટેક્સ ક્રેડિટ કાર્ડથી ભરી શકશે. જોકે, નિષ્ણાતો ચેતવણી આપે છે કે ક્રેડિટ કાર્ડના વ્યાજ દરો અને પ્રોસેસિંગ ફીને ધ્યાનમાં રાખીને જ આ વિકલ્પ પસંદ કરવો જોઈએ, નહીંતર ટેક્સની રકમ કરતા વ્યાજ વધી શકે છે.
૪. કોર્પોરેટ કાર્ડ પર ટેક્સના નવા નિયમો
ઘણી કંપનીઓ તેમના કર્મચારીઓને બિઝનેસ ટ્રિપ કે ઓફિસના ખર્ચ માટે ક્રેડિટ કાર્ડ આપે છે. નવા નિયમ મુજબ, જો આ કાર્ડનો ખર્ચ કંપની ભોગવે છે, તો તેને કર્મચારીની ‘પરક્વિઝિટ’ (વધારાની સુવિધા) ગણી તેના પર ટેક્સ લાગી શકે છે. જોકે, જો કર્મચારી સાબિત કરી શકે કે તમામ ખર્ચ માત્ર ઓફિસના કામ માટે જ હતો અને તેના પુરાવા રજૂ કરે, તો ટેક્સમાં મુક્તિ મળી શકે છે.
૫. પાન કાર્ડ વગર ક્રેડિટ કાર્ડ અશક્ય
હવે ‘નો પાન, નો કાર્ડ’ ની નીતિ કડક રીતે અમલમાં આવશે. કોઈપણ બેંક કે નાણાકીય સંસ્થા પાન કાર્ડ નંબર વગર ક્રેડિટ કાર્ડની અરજી સ્વીકારી શકશે નહીં. આ નિયમ દ્વારા સરકાર નકલી નામોથી ચાલતા વ્યવહારો અને મની લોન્ડરિંગ જેવી પ્રવૃત્તિઓ પર લગામ લગાવવા માંગે છે.
શું તમારા ખર્ચ કરવાની રીત બદલવી પડશે?
નિશ્ચિતપણે, હા! જો તમે અત્યાર સુધી બેધડક મોટા ટ્રાન્ઝેક્શન કરતા હતા અને તેની વિગતો આઈટી રિટર્નમાં દર્શાવતા નહોતા, તો હવે તમારે સાવધ રહેવું પડશે. ૧ એપ્રિલ ૨૦૨૬ થી તમારે તમારા ક્રેડિટ કાર્ડના દરેક સ્ટેટમેન્ટ અને ખર્ચના રેકોર્ડ રાખવા પડશે. જે લોકો પ્રામાણિકપણે ટેક્સ ભરે છે તેમના માટે આ સિસ્ટમ વધુ સરળ બનશે, પરંતુ મોટા રોકડ વ્યવહારો કરનારાઓ માટે મુશ્કેલી વધી શકે છે.
૧૯ ફેબ્રુઆરી ૨૦૨૬ ના આ સમાચાર એ વાતનો સંકેત છે કે ભારતનું ટેક્સ માળખું હવે વધુ ડિજિટલ અને ટ્રેકેબલ બની રહ્યું છે. ક્રેડિટ કાર્ડનો સમજદારીપૂર્વક ઉપયોગ અને નિયમિત ટેક્સ ફાઇલિંગ જ તમને ભવિષ્યની કાનૂની ગૂંચવણોથી બચાવી શકશે.

