પશ્ચિમ એશિયાના સંઘર્ષમાં મધ્યસ્થી તરીકે પાકિસ્તાનની ભૂમિકા અંગે અનિશ્ચિતતા
પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવા માટે મંગળવારે પાકિસ્તાન અચાનક રાજદ્વારી કેન્દ્રસ્થાને આવી ગયું છે. જોકે, આ પગલા અંગે હજુ પણ અનિશ્ચિતતા પ્રવર્તી રહી છે કારણ કે અમેરિકા અને ઈરાનના અધિકારીઓએ સંભવિત મંત્રણા અંગે વિરોધાભાસી નિવેદનો આપ્યા છે. આ યુદ્ધ ચોથા સપ્તાહમાં પ્રવેશી ચૂક્યું છે, જેના કારણે વૈશ્વિક સ્તરે ઈંધણ અને ખાતરના પુરવઠા પર માઠી અસર પડી છે.
શાંતિ વાટાઘાટો માટે પાકિસ્તાન સંભવિત સ્થળ બની શકે તેવા અહેવાલો ત્યારે સામે આવ્યા જ્યારે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે સોમવારે જણાવ્યું હતું કે તેમણે ઈરાની પાવર પ્લાન્ટ્સ પર સૂચિત હુમલા પાંચ દિવસ માટે મુલતવી રાખ્યા છે. ટ્રમ્પે તેહરાન સાથેની વાતચીતને “ખૂબ જ સારી અને ફળદાયી” ગણાવી હતી. અહેવાલો સૂચવે છે કે આ પહેલ પાકિસ્તાન, ઇજિપ્ત, સાઉદી અરેબિયા અને તુર્કી દ્વારા સંયુક્ત રીતે કરવામાં આવી છે.
રાજદ્વારી હિલચાલ અને ‘STEP’ દેશોની ભૂમિકા
પાકિસ્તાનના આર્મી ચીફ ફિલ્ડ માર્શલ અસીમ મુનીરે રવિવારે ટ્રમ્પ સાથે વાત કરી હતી, ત્યારબાદ પાકિસ્તાનના વડાપ્રધાન શહબાઝ શરીફ અને ઈરાનના રાષ્ટ્રપતિ મસૂદ પેઝેશ્કિયન વચ્ચે ફોન પર ચર્ચા થઈ હતી.અહેવાલ મુજબ, ઇજિપ્ત, પાકિસ્તાન અને તુર્કીના વરિષ્ઠ અધિકારીઓએ અમેરિકી વિશેષ દૂત સ્ટીવ વિટકોફ અને ઈરાનના વિદેશ મંત્રી સૈયદ અબ્બાસ અરાઘચી સાથે સંપર્ક સાધ્યો હતો જેથી આ વિવાદનો ઉકેલ લાવી શકાય.
ઈરાનના વિદેશ મંત્રાલયના એક અનામી અધિકારીએ પણ સમર્થન આપ્યું છે કે તેહરાનને મધ્યસ્થીઓ દ્વારા અમેરિકા તરફથી કેટલાક મુદ્દાઓ મળ્યા છે, જેની હાલ સમીક્ષા કરવામાં આવી રહી છે. જો મંત્રણા સફળ થાય, તો ઈસ્લામાબાદમાં ઈરાની પ્રતિનિધિમંડળ અને અમેરિકી ટીમ (જેમાં ઉપરાષ્ટ્રપતિ જેડી વેન્સ, સ્ટીવ વિટકોફ અને જેરેડ કુશ્નર સામેલ હોઈ શકે છે) વચ્ચે બેઠક યોજાઈ શકે છે.
અધિકારીઓના મિશ્ર પ્રતિસાદ
જોકે, ઈસ્લામાબાદ અને તેહરાનના સૂત્રોનું કહેવું છે કે ૨૮ ફેબ્રુઆરીએ ઈઝરાયેલ અને અમેરિકાના ઈરાન પરના સૈન્ય હુમલાથી શરૂ થયેલા આ સંઘર્ષને સમાપ્ત કરવા માટે હજુ સુધી કોઈ અંતિમ નિર્ણય લેવાયો નથી. પાકિસ્તાન આ વાટાઘાટોની યજમાની કરવા માટે આતુર છે કારણ કે તેનાથી વોશિંગ્ટન સાથેના તેના સંબંધો વધુ મજબૂત બની શકે છે. પાકિસ્તાની વિદેશ મંત્રાલયના પ્રવક્તા તાહિર અંદાબીએ જણાવ્યું હતું કે, “જો બંને પક્ષો ઈચ્છશે તો ઈસ્લામાબાદ હંમેશા વાટાઘાટોની યજમાની માટે તૈયાર છે.”
બીજી તરફ, વ્હાઇટ હાઉસના પ્રવક્તા કેરોલિન લેવિટે સાવચેતીભર્યું વલણ અપનાવતા કહ્યું કે આ સંવેદનશીલ રાજદ્વારી ચર્ચાઓ છે અને જ્યાં સુધી સત્તાવાર જાહેરાત ન થાય ત્યાં સુધી તેને અંતિમ ન માનવી જોઈએ. ઈરાનની સંસદના સ્પીકર મોહમ્મદ બાગેર ગાલિબાફે તો અમેરિકા સાથે કોઈ પણ પ્રકારની વાટાઘાટો થઈ હોવાનો ઈન્કાર કર્યો છે અને ટ્રમ્પના નિવેદનોને બજારમાં હેરાફેરી કરવાનો પ્રયાસ ગણાવ્યો છે.
