શું ‘Written Off’ સ્ટેટસ સુધારી શકાય? જાણો સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ ગાઈડ અને તમારો સિબિલ સ્કોર ફરી વધારો.
તમે કદાચ પૂરી ઈમાનદારીથી લોન લીધી હોય, પરંતુ જીવનના કોઈ અણધાર્યા વળાંક કે આર્થિક તકલીફને કારણે કેટલીક EMI સમયસર ભરી શક્યા નથી. થોડા સમય પછી જ્યારે તમે નવો બિઝનેસ શરૂ કરવા અથવા ઘર ખરીદવા માટે લોનની તપાસ કરો છો અને તમારી સિબિલ (CIBIL) રિપોર્ટમાં ‘Written Off’ સ્ટેટસ જુઓ છો, ત્યારે મનમાં અનેક સવાલો જન્મે છે. શું હવે આ લોન ભરવાની જરૂર નથી? શું મારો દેવો માફ થઈ ગયો છે? અને શું હવે મને ક્યારેય બીજી લોન નહીં મળે? સત્ય એ છે કે સિબિલમાં ‘Written Off’ નો અર્થ દેવા માફી નથી, પણ તે તમારી આર્થિક વિશ્વસનીયતા પર લાગેલો એક મોટો ડાઘ છે.
CIBIL માં ‘Written Off’ નો સાચો અર્થ શું છે?
જ્યારે કોઈ ઉધાર લેનાર વ્યક્તિ લોન અથવા ક્રેડિટ કાર્ડના હપ્તા સતત ભરવામાં નિષ્ફળ જાય છે, ત્યારે બેંક કે નાણાકીય સંસ્થા તેને વસૂલવા માટે અનેક રિમાઇન્ડર્સ અને પ્રયત્નો કરે છે. જો સામાન્ય રીતે 180 દિવસ (6 મહિના) કે તેથી વધુ સમય સુધી કોઈ પણ પેમેન્ટ ન મળે, તો બેંક તે લોન ખાતાને ‘Written Off’ જાહેર કરી દે છે. બેંકની એકાઉન્ટિંગ ભાષામાં આનો અર્થ એ છે કે બેંકે તે રકમને વસૂલાતની આશા ઓછી હોવાથી પોતાના ચોપડે ‘નુકસાન’ તરીકે નોંધી લીધી છે.
યાદ રાખો, આનો અર્થ એ નથી કે તમારો કાયદેસરનો દાવો ખતમ થઈ ગયો છે. બેંક કે રિકવરી એજન્સી ભવિષ્યમાં પણ તમારી પાસેથી વસૂલાત માટે પ્રયત્ન કરી શકે છે. ‘Written Off’ અને ‘Settled’ વચ્ચે મોટો તફાવત છે. સેટલ્ડમાં તમે બેંક સાથે સમજૂતી કરીને ઓછી રકમ ભરીને ખાતું બંધ કરો છો, જ્યારે વ્રિટન ઓફમાં બેંકે હજુ સુધી કોઈ રકમ મેળવી નથી. આ સ્ટેટસ તમારી ક્રેડિટ રિપોર્ટમાં 7 વર્ષ સુધી દેખાઈ શકે છે.
તમારા સિબિલ સ્કોર અને ભવિષ્યની લોન પર અસર
‘Written Off’ એ તમારી ક્રેડિટ રિપોર્ટમાં સૌથી મોટું નકારાત્મક ચિહ્ન છે. તે દર્શાવે છે કે તમે લોન લીધા પછી તેને પરત કરવાની ક્ષમતા કે દાનત ધરાવતા નથી. આનાથી તમારા આર્થિક જીવન પર ગંભીર અસરો પડે છે:
-
સ્કોરમાં મોટો ઘટાડો: આ સ્ટેટસ આવતાની સાથે જ તમારો સિબિલ સ્કોર 100 પોઈન્ટ્સ કે તેથી વધુ ગબડી શકે છે.
-
નવી લોન મળવામાં મુશ્કેલી: ભવિષ્યમાં હોમ લોન, પર્સનલ લોન કે ક્રેડિટ કાર્ડ માટે તમે અરજી કરશો, ત્યારે બેંકો તમારી અરજી સીધી જ ફગાવી દેશે. જો કોઈ સંસ્થા લોન આપવા તૈયાર થાય, તો પણ વ્યાજ દર ખૂબ જ ઊંચો વસૂલશે.
-
ક્રેડિટ લિમિટ પર અસર: તમારી જૂની ક્રેડિટ કાર્ડની લિમિટ વધારવા કે અન્ય બેંકિંગ સુવિધાઓ મેળવવામાં તમને વારંવાર અવરોધો આવશે.
સિબિલમાંથી ‘Written Off’ સ્ટેટસ સુધારવાના પ્રેક્ટિકલ સ્ટેપ્સ
જો તમારી રિપોર્ટમાં આ સ્ટેટસ દેખાય છે, તો ગભરાવાને બદલે તેને સુધારવા માટે નીચે મુજબના પગલાં લેવા જોઈએ:
-
સ્ટેપ 1: રિપોર્ટની તપાસ: સૌથી પહેલા cibil.com પરથી તમારી લેટેસ્ટ રિપોર્ટ ડાઉનલોડ કરો. કયા ખાતામાં આ સમસ્યા છે અને કુલ કેટલી બાકી રકમ બોલે છે તેની ચોક્કસ માહિતી મેળવો.
-
સ્ટેપ 2: બેંક સાથે વાતચીત: સંબંધિત બેંક કે સંસ્થાનો સંપર્ક કરો. જો શક્ય હોય તો, સેટલમેન્ટ કરવાને બદલે ‘ફૂલ પેમેન્ટ’ (પૂરેપૂરી રકમ) ચૂકવવાનો આગ્રહ રાખો. પૂરેપૂરી રકમ ચૂકવવી એ સેટલમેન્ટ કરતા સિબિલ સ્કોર માટે વધુ સારું છે.
-
સ્ટેપ 3: NOC મેળવવું: આખી રકમ ચૂકવ્યા પછી બેંક પાસેથી ‘No Dues Certificate’ (NOC) અચૂક મેળવો. બેંકને વિનંતી કરો કે તેઓ આ ખાતાનું સ્ટેટસ ‘Closed’ અથવા ‘Written Off (Paid)’ તરીકે અપડેટ કરે અને તેની જાણ સિબિલ બ્યુરોને કરે.
-
સ્ટેપ 4: ડિસ્પ્યુટ ફાઈલ કરો: જો પેમેન્ટ કર્યાના 30-45 દિવસ પછી પણ સ્ટેટસ અપડેટ ન થાય, તો સિબિલ પોર્ટલ પર ‘Dispute’ વિભાગમાં જઈને ફરિયાદ નોંધાવો અને સાથે તમારા NOC ના પુરાવા જોડો.
ભવિષ્ય માટે સાવચેતી અને નાણાકીય શિસ્ત
એકવાર તમારો સ્કોર સુધરવા લાગે, પછી તેને જાળવી રાખવો ખૂબ જરૂરી છે. હંમેશા તમારી આવક મુજબ જ લોન લેવાનો આગ્રહ રાખો. ક્રેડિટ કાર્ડના બિલ કે લોનના હપ્તા માટે ‘ઓટો-ડેબિટ’ સુવિધાનો ઉપયોગ કરો જેથી કોઈ પણ હપ્તો ચૂકાય નહીં. સમય સમય પર તમારી સિબિલ રિપોર્ટ ચેક કરતા રહો જેથી કોઈ ખોટી એન્ટ્રી હોય તો તરત સુધારી શકાય.
યાદ રાખો કે ક્રેડિટ સ્કોર રાતોરાત નથી સુધરતો, પણ તમારી સતત નાણાકીય શિસ્ત અને સમયસરનું પેમેન્ટ તેને ફરીથી ઊંચા સ્તરે લઈ જઈ શકે છે. ‘Written Off’ સ્ટેટસને ‘Paid’ માં બદલવું એ તમારા માટે નવી આર્થિક શરૂઆત સમાન છે.
