અનુસૂચિત જાતિ-જનજાતિ સુરક્ષા માટે સરકારની સક્રિય કામગીરી
મુખ્યમંત્રી ભૂપેન્દ્ર પટેલની અધ્યક્ષતામાં ગાંધીનગર ખાતે રાજ્ય સ્તરીય તકેદારી અને દેખરેખ નિયંત્રણ સમિતિની મહત્વની બેઠક યોજાઈ હતી. સામાજિક ન્યાય અને અધિકારીતા વિભાગ દ્વારા આયોજિત આ બેઠકમાં અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિ (અત્યાચાર નિવારણ) અધિનિયમ હેઠળ વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન બનેલા બનાવોની સર્વગ્રાહી સમીક્ષા કરવામાં આવી હતી. મુખ્યમંત્રીશ્રીએ સામાજિક સમરસતાને વધુ સુદ્રઢ બનાવવા માટે લોકપ્રતિનિધિઓ અને અધિકારીઓને સંવેદનાપૂર્ણ અભિગમ સાથે કામ કરવા માર્ગદર્શન આપ્યું હતું. આ સમિતિનું મુખ્ય કાર્ય અત્યાચારના કિસ્સાઓમાં ત્વરિત ન્યાય અને પીડિતોને આર્થિક સહાય સુનિશ્ચિત કરવાનું છે.
હેલ્પલાઇન અને આર્થિક સહાયમાં ગુજરાત સમગ્ર દેશમાં પ્રથમ
બેઠકમાં રજૂ કરાયેલા પ્રેઝન્ટેશન મુજબ, અત્યાચાર નિવારણ માટે કાર્યરત ‘નેશનલ હેલ્પલાઇન અગેઈન્સ્ટ એટ્રોસિટી’ (કોલ સેન્ટર) દ્વારા મળેલી ફરિયાદોના ૧૦૦ ટકા નિકાલની કામગીરીમાં ગુજરાત સમગ્ર દેશમાં પ્રથમ ક્રમે રહ્યું છે. વર્ષ ૨૦૨૫ દરમિયાન રાજ્ય સરકાર દ્વારા અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિના પીડિતોને કુલ ૨૩.૬૨ કરોડ રૂપિયાની આર્થિક સહાય ચૂકવવામાં આવી છે. અત્યાચારના કેસોના ઝડપી નિરાકરણ માટે રાજ્યમાં હાલ ૧૬ એક્સક્લુઝિવ સ્પેશિયલ કોર્ટ કાર્યરત છે, જે ન્યાયિક પ્રક્રિયાને વેગ આપી રહી છે. આ ઉપરાંત, જિલ્લા કક્ષાએ દર ત્રણ મહિને કલેક્ટરની અધ્યક્ષતામાં તકેદારી સમિતિની બેઠકો નિયમિત યોજવા સૂચના અપાઈ છે.
સમરસ હોસ્ટેલ યોજના દ્વારા શિક્ષણ અને સામાજિક એકતા
વડાપ્રધાન નરેન્દ્રભાઈ મોદીના ‘ઓલ કાસ્ટ અન્ડર વન રૂફ’ના ઉદ્દેશ્ય સાથે ૨૦૧૬થી અમલી બનેલી સમરસ હોસ્ટેલ યોજનાની પ્રગતિ અંગે પણ બેઠકમાં ચર્ચા થઈ હતી. રાજ્યના ૧૨ જિલ્લાઓમાં કાર્યરત ૨૩ સમરસ હોસ્ટેલનો અત્યાર સુધીમાં ૧.૦૩ લાખથી વધુ વિદ્યાર્થીઓએ લાભ લીધો છે. આ યોજના હેઠળ ઉચ્ચ અભ્યાસ કરતા વિદ્યાર્થીઓને જાતિ-જ્ઞાતિના ભેદભાવ વગર ગુણવત્તાયુક્ત રહેણાંક અને ભોજનની સુવિધા પૂરી પાડવામાં આવે છે. સરકાર દ્વારા આગામી સમય માટે વધુ ૧૧ બોયઝ અને ૧૪ ગર્લ્સ સમરસ હોસ્ટેલ મંજૂર કરવામાં આવી છે, જે શૈક્ષણિક સમાનતા તરફનું એક મોટું કદમ છે.
વરિષ્ઠ મંત્રીઓ અને અધિકારીઓની ઉપસ્થિતિમાં નીતિવિષયક ચર્ચાઓ
આ ઉચ્ચસ્તરીય બેઠકમાં આદિજાતિ વિકાસ મંત્રી નરેશભાઈ પટેલ, સામાજિક ન્યાય મંત્રી ડૉ. પ્રદ્યુમન વાજા અને અન્ય રાજ્ય મંત્રીઓ સહિત વરિષ્ઠ સચિવો ઉપસ્થિત રહ્યા હતા. અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિની અનામત બેઠકો પરથી ચૂંટાયેલા ધારાસભ્યોએ પણ બેઠકમાં સહભાગી થઈને પાયાના પ્રશ્નો અંગે મહત્વના સૂચનો કર્યા હતા. મુખ્ય સચિવ અને પોલીસ મહાનિદેશક સહિતના ઉચ્ચ અધિકારીઓએ કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ તેમજ કલ્યાણકારી યોજનાઓના અસરકારક અમલીકરણની ખાતરી આપી હતી. વહીવટી તંત્રના આ સંયુક્ત પ્રયાસોનો હેતુ રાજ્યમાં સામાજિક ન્યાય અને સુરક્ષાનું વાતાવરણ જાળવી રાખવાનો છે.
