સાવધાન! જો તમારું આધાર અપડેટ નથી તો અટકી શકે છે સરકારી કામો; ફ્રીમાં સુધારો કરવાની આ રહી રીત.
આજના સમયમાં આધાર કાર્ડ માત્ર ઓળખપત્ર નથી, પરંતુ આપણી ડિજિટલ ઓળખનો પાયો બની ગયું છે. બેંકમાં ખાતું ખોલાવવું હોય, સરકારી યોજનાઓનો લાભ લેવો હોય કે સિમ કાર્ડ ખરીદવું હોય—દરેક જગ્યાએ આધાર કાર્ડની જરૂર પડે છે. પરંતુ શું તમે જાણો છો કે તમે જે આધાર વર્ષોથી વાપરી રહ્યા છો, તેને પણ ‘સર્વિસિંગ’ અથવા અપડેટની જરૂર હોય છે?
ભારતીય વિશિષ્ટ ઓળખ સત્તામંડળ (UIDAI) એ તાજેતરમાં તે નાગરિકો માટે એક મહત્વપૂર્ણ સલાહ જારી કરી છે જેમના આધાર કાર્ડને 10 વર્ષ કે તેથી વધુ સમય થઈ ગયો છે. જો તમારું આધાર પણ જૂનું છે અથવા તેમાં આપેલી માહિતી જેમ કે સરનામું (Address) બદલાઈ ગયું છે, તો આ લેખ તમારા માટે ખૂબ જ ઉપયોગી સાબિત થશે. સૌથી મોટી રાહતની વાત એ છે કે 14 જૂન 2026 સુધી તમે આ કામ બિલકુલ મફતમાં કરી શકો છો.
કેમ જરૂરી છે 10 વર્ષ જૂના આધારને અપડેટ કરવું?
સમયની સાથે ઘણી વસ્તુઓ બદલાઈ જાય છે—કદાચ તમે તમારું ઘર બદલ્યું હોય અથવા તમારા બાયોમેટ્રિક્સમાં થોડો ફેરફાર થયો હોય. UIDAI માને છે કે આધાર ડેટાબેઝની ચોકસાઈ જાળવી રાખવા માટે, દર 10 વર્ષમાં ઓછામાં ઓછી એકવાર ઓળખના પુરાવા (POI) અને સરનામાના પુરાવા (POA) ના દસ્તાવેજોને ફરીથી ચકાસવા (Re-verify) જોઈએ.
આનાથી માત્ર છેતરપિંડીની શક્યતા જ ઘટતી નથી, પરંતુ સરકારી સેવાઓનો લાભ લેવામાં પણ કોઈ અવરોધ આવતો નથી. 14 જૂન 2026 પછી, આ જ કામ માટે તમારે નિર્ધારિત ફી ચૂકવવી પડી શકે છે, તેથી ‘ફ્રી’ સુવિધાનો લાભ લેવો એ જ સમજદારી છે.
ઘરે બેઠા ઓનલાઈન આધાર અપડેટ કરવાની સ્ટેપ-બાય-સ્ટેપ રીત
હવે તમારે આધાર કેન્દ્રની બહાર લાંબી લાઈનોમાં ઉભા રહેવાની જરૂર નથી. તમે તમારા સ્માર્ટફોન કે લેપટોપથી પણ મિનિટોમાં આ કામ કરી શકો છો. અહીં તેની સંપૂર્ણ પ્રક્રિયા છે:
સ્ટેપ 1: સત્તાવાર પોર્ટલ પર જાઓ સૌથી પહેલા UIDAI ના સત્તાવાર myAadhaar પોર્ટલ (myaadhaar.uidai.gov.in) પર વિઝિટ કરો.
સ્ટેપ 2: લોગિન પ્રક્રિયા તમારો આધાર નંબર અને કેપ્ચા કોડ દાખલ કરો. ત્યારબાદ તમારા રજિસ્ટર્ડ મોબાઈલ નંબર પર એક OTP આવશે. તેને ભરીને લોગિન કરો.
સ્ટેપ 3: ‘ડોક્યુમેન્ટ અપડેટ’ ની પસંદગી લોગિન કર્યા પછી તમને એક ડેશબોર્ડ દેખાશે. અહીં ‘Document Update’ ના વિકલ્પ પર ક્લિક કરો. અહીં તમને દેખાશે કે 14 જૂન સુધી આ સેવા નિઃશુલ્ક છે.
સ્ટેપ 4: તમારી માહિતી તપાસો આગલા પેજ પર તમારી વર્તમાન વિગતો (નામ, લિંગ, જન્મ તારીખ અને સરનામું) દેખાશે. તેને ધ્યાનથી વાંચો. જો બધું સાચું હોય, તો નીચે આપેલા ‘કન્ફર્મ’ ચેકબોક્સ પર ક્લિક કરો.
સ્ટેપ 5: દસ્તાવેજો અપલોડ કરો (POI અને POA) હવે તમારે ઓળખનો પુરાવો (જેમ કે વોટર આઈડી, પાસપોર્ટ કે પાન કાર્ડ) અને સરનામાનો પુરાવો (જેમ કે લાઈટ બિલ, રેશન કાર્ડ કે બેંક પાસબુક) ની સ્કેન કરેલી કોપી અપલોડ કરવાની રહેશે.
સ્ટેપ 6: ફોર્મેટ અને સાઈઝનું ધ્યાન રાખો દસ્તાવેજો JPEG, PNG અથવા PDF ફોર્મેટમાં હોવા જોઈએ. ફાઈલની સાઈઝ બહુ મોટી ન હોવી જોઈએ (સામાન્ય રીતે 2MB થી ઓછી).
સ્ટેપ 7: ફાઈનલ સબમિટ દસ્તાવેજો અપલોડ કર્યા પછી ‘સબમિટ’ બટન પર ક્લિક કરો. આ પછી તમને એક સર્વિસ રિક્વેસ્ટ નંબર (SRN) મળશે.
અપડેટ કરતી વખતે આ બાબતોનું ખાસ ધ્યાન રાખો
આધાર અપડેટ કરવું સરળ તો છે, પરંતુ નાની ભૂલ તમારી અરજી રિજેક્ટ કરાવી શકે છે. તેથી આ વાતો પર ધ્યાન આપો:
-
નામનું સ્પેલિંગ: જે નામ તમારા આધાર પર છે, તે જ નામ તમારા અપલોડ કરેલા દસ્તાવેજો પર પણ હોવું જોઈએ. જો સ્પેલિંગમાં તફાવત હશે, તો અરજી નકારી કાઢવામાં આવશે.
-
દસ્તાવેજની સ્પષ્ટતા: ફોટો કે સ્કેન કરેલી નકલ એકદમ સ્પષ્ટ હોવી જોઈએ. ઝાંખો ફોટો હોવા પર વેરિફિકેશન સફળ થશે નહીં.
-
મોબાઈલ નંબર લિંક હોવો જરૂરી: આખી પ્રક્રિયા OTP આધારિત હોવાથી, તમારા આધાર સાથે મોબાઈલ નંબર જોડાયેલો હોવો અનિવાર્ય છે.
