શું તમે પણ IITનું સપનું જોવો છો? JEE Advanced આપતા પહેલા આ 5 શરતો જાણી લેવી છે ખૂબ જરૂરી
IITમાં ભણવું એ ગર્વની વાત છે, પરંતુ ત્યાં સુધી પહોંચવા માટે તમારે JEE Main અને ત્યારબાદ JEE Advanced ની કપરી પરીક્ષામાંથી પસાર થવું પડે છે. વર્ષ 2026 માં આ પરીક્ષા આપનારા વિદ્યાર્થીઓ માટે નીચેના નિયમો સમજવા અનિવાર્ય છે.
1. JEE Advanced શું છે? (The Gateway to IITs)
JEE Advanced એ IITમાં પ્રવેશ મેળવવા માટેની રાષ્ટ્રીય સ્તરની પ્રવેશ પરીક્ષા છે. આ પરીક્ષા આપવાની તક માત્ર એવા વિદ્યાર્થીઓને જ મળે છે જેઓ JEE Main પરીક્ષામાં નિર્ધારિત કટ-ઓફ પાસ કરીને ટોપ રેન્કમાં સ્થાન મેળવે છે.
2. શું છે યોગ્યતા? (Eligibility Criteria)
IITમાં પ્રવેશ માટે તમારે નીચેની પાંચ મુખ્ય શરતો પૂરી કરવી પડશે:
-
JEE Main માં પ્રદર્શન: સૌથી પહેલું પગથિયું JEE Main 2026 ક્લિયર કરવાનું છે. નિયમ મુજબ, તમામ કેટેગરીના (General, OBC, SC, ST, PwD) થઈને કુલ ટોપ 2,50,000 ઉમેદવારોને જ JEE Advanced આપવાની તક મળે છે.
-
વય મર્યાદા: ઉમેદવારોનો જન્મ એક ચોક્કસ તારીખ પછી હોવો જોઈએ (સામાન્ય રીતે પરીક્ષાના વર્ષથી 25 વર્ષ પહેલાં સુધી). SC, ST અને PwD વિદ્યાર્થીઓને વય મર્યાદામાં 5 વર્ષની છૂટછાટ મળે છે.
-
પ્રયત્નોની સંખ્યા: આ સૌથી મહત્વનો નિયમ છે. તમે તમારા જીવનમાં માત્ર બે વાર જ JEE Advanced પરીક્ષા આપી શકો છો, અને તે પણ સતત બે વર્ષમાં. જો તમે 2025માં પરીક્ષા આપી હોય, તો 2026 એ તમારો છેલ્લો પ્રયાસ હશે.
-
ધોરણ 12માં પ્રદર્શન: ધોરણ 12ની પરીક્ષા ફિઝિક્સ, કેમેસ્ટ્રી અને મેથ્સ (PCM) વિષયો સાથે પાસ કરવી ફરજિયાત છે. IIT એડમિશન માટે નીચેનામાંથી એક શરત પૂરી થવી જોઈએ:
-
ધોરણ 12 બોર્ડની પરીક્ષામાં ઓછામાં ઓછા 75% માર્ક્સ (SC/ST/PwD માટે 65%) હોવા જોઈએ.
-
અથવા તમે તમારા સંબંધિત બોર્ડના ‘ટોપ 20 પર્સન્ટાઈલ’ ઉમેદવારોમાં સામેલ હોવા જોઈએ.
-
3. IIT એડમિશન ક્રાઈટેરિયા (Admission Criteria)
પરીક્ષા પાસ કર્યા પછીનો રસ્તો કાઉન્સેલિંગ અને સીટ ફાળવણીનો છે, જેના મુખ્ય તબક્કા નીચે મુજબ છે:
-
ઓલ ઇન્ડિયા રેન્ક (AIR): પરીક્ષાનું પરિણામ આવ્યા પછી રેન્ક જાહેર કરવામાં આવે છે. IITમાં એડમિશન તમારા રેન્ક અને ઉપલબ્ધ સીટોના આધારે થાય છે.
-
JoSAA કાઉન્સેલિંગ: વિદ્યાર્થીઓએ Joint Seat Allocation Authority (JoSAA) દ્વારા ઓનલાઈન કાઉન્સેલિંગમાં ભાગ લેવો પડે છે. અહીં તમારે તમારી પસંદગીની IIT અને એન્જિનિયરિંગ બ્રાન્ચ (જેમ કે કોમ્પ્યુટર સાયન્સ, મિકેનિકલ વગેરે) ની યાદી આપવી પડે છે.
-
સીટ ફાળવણી અને ડોક્યુમેન્ટ વેરિફિકેશન: તમારા રેન્ક અને પસંદગીના આધારે સીટ ફાળવવામાં આવે છે. જો તમને તમારી પસંદગીની સીટ મળી જાય, તો ઓનલાઈન રિપોર્ટિંગ અને દસ્તાવેજોની ચકાસણી કરાવવી પડે છે.
4. તૈયારી માટે ‘પ્રો’ ટિપ્સ (Pro Tips for Students)
-
કોન્સેપ્ટ પર ધ્યાન આપો: JEE Advanced ગોખણપટ્ટીની પરીક્ષા નથી. અહીં તમારા કોન્સેપ્ટ કેટલા ઊંડા અને સ્પષ્ટ છે તેની ચકાસણી થાય છે.
-
મોક ટેસ્ટ: જૂના વર્ષના પ્રશ્નપત્રો અને મોક ટેસ્ટની વધુમાં વધુ પ્રેક્ટિસ કરો.
-
સમય વ્યવસ્થાપન: આ પરીક્ષા સ્પીડ કરતા તમારી ‘ચોકસાઈ’ (Accuracy) પર વધુ ભાર મૂકે છે.
મહેનતનો કોઈ વિકલ્પ નથી
IIT સુધીનો રસ્તો પડકારજનક ચોક્કસ છે, પરંતુ સાચી માહિતી અને અતૂટ મહેનતથી તેને હાંસલ કરી શકાય છે. JEE Advanced 2026 ના આ નિયમો તમને તમારી વ્યૂહરચના બનાવવામાં મદદ કરશે. હંમેશા યાદ રાખો, શિસ્તબદ્ધ તૈયારી જ તમને સફળતા અપાવશે!

4. તૈયારી માટે ‘પ્રો’ ટિપ્સ (Pro Tips for Students)