8મું પગાર પંચ: શિક્ષકોની મોટી માંગ, લઘુત્તમ પગાર ₹50,000 અને વાર્ષિક 7% વધારાની દરખાસ્ત.
કેન્દ્ર સરકારના કર્મચારીઓ અને શિક્ષકો માટે આઠમું પગાર પંચ એક નિર્ણાયક વળાંક સાબિત થવા જઈ રહ્યું છે. ૧૪ એપ્રિલના રોજ નેશનલ કાઉન્સિલ-જોઈન્ટ કન્સલ્ટેટિવ મશીનરી (NC-JCM) દ્વારા રજૂ કરવામાં આવેલા મેમોરેન્ડમ બાદ, હવે ‘પ્રગતિશીલ શિક્ષક ન્યાય મંચ’ (PSNM) એ પણ મેદાનમાં ઉતરીને શિક્ષકોના હિતમાં ક્રાંતિકારી માગણીઓ રજૂ કરી છે. આ માગણીઓ માત્ર પગાર વધારા પૂરતી મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે આધુનિક યુગની જરૂરિયાતો અને મોંઘવારીના દરને પણ ધ્યાનમાં રાખે છે.
લઘુત્તમ પગાર અને ફિટમેન્ટ ફેક્ટરમાં વધારો
શિક્ષક સંગઠનોની સૌથી મોટી માંગ લઘુત્તમ મૂળ પગાર (Basic Pay) ને લઈને છે.
-
મૂળ પગાર: PSNM એ દરખાસ્ત મૂકી છે કે લેવલ-૧ ના કર્મચારીઓ અને શિક્ષકો માટે લઘુત્તમ મૂળ પગાર ₹50,000 થી ₹60,000 ની વચ્ચે હોવો જોઈએ. હાલના માળખામાં તે ઘણો ઓછો છે.
-
ફિટમેન્ટ ફેક્ટર: પગારની ગણતરી માટે વપરાતા ફિટમેન્ટ ફેક્ટરને ૨.૬૨ થી વધારીને ૩.૮૩ કરવાની માંગ કરવામાં આવી છે. જો આ માંગ સ્વીકારવામાં આવે, તો કર્મચારીઓના કુલ પગારમાં મોટો ઉછાળો જોવા મળશે.
વાર્ષિક વધારો અને ભથ્થાઓમાં સુધારો
શિક્ષકોએ વાર્ષિક પગાર વધારા (Annual Increment) ના દરમાં પણ ફેરફારની માંગ કરી છે:
-
ઇન્ક્રિમેન્ટ દર: વર્તમાન ૩% ના બદલે વાર્ષિક ૭% પગાર વધારાની માંગ કરવામાં આવી છે. આનાથી કર્મચારીઓના પગારમાં દર વર્ષે લગભગ ૧૦% જેટલો અસરકારક વધારો સુનિશ્ચિત થશે.
-
HRA અને DA: જ્યારે મોંઘવારી ભથ્થું (DA) ૫૦% ને વટાવે, ત્યારે તેને મૂળ પગારમાં મર્જ કરવાની માંગ છે. આ ઉપરાંત, ઘર ભાડું ભથ્થું (HRA) જે અત્યારે શહેરો મુજબ ૧૦%, ૨૦% અને ૩૦% છે, તેને વધારીને ૧૨%, ૨૪% અને ૩૬% કરવાની દરખાસ્ત છે.
આધુનિક યુગ માટે ‘ડિજિટલ ભથ્થું’
૭માં પગાર પંચમાં નહોતી એવી એક નવી માંગ PSNM એ રજૂ કરી છે. આજના ડિજિટલ શિક્ષણ અને AI ના યુગમાં શિક્ષકોએ બ્રોડબેન્ડ અને AI ટૂલ્સના સપોર્ટ માટે દર મહિને ₹૨,૦૦૦ નું ‘ડિજિટલ સપોર્ટ ભથ્થું’ આપવાની માંગ કરી છે. આ માંગ દર્શાવે છે કે શિક્ષકો હવે ટેકનોલોજીના ખર્ચને પણ વેતન માળખામાં સામેલ કરવા માંગે છે.
પ્રમોશન અને સામાજિક સુરક્ષા (OPS)
કેરિયર પ્રોગ્રેશન અને નિવૃત્તિ બાદની સુરક્ષા પણ ચર્ચાના કેન્દ્રમાં છે:
-
સમયબદ્ધ પ્રમોશન: ૩૦ વર્ષની સેવા દરમિયાન ઓછામાં ઓછા ૫ પ્રમોશન અને દર ૬, ૧૨, ૧૮ અને ૨૪ વર્ષે ખાતરીપૂર્વકની પ્રગતિ (MACP) ની માંગ કરવામાં આવી છે.
-
જૂની પેન્શન યોજના (OPS): તમામ કર્મચારી સંગઠનોની જેમ શિક્ષકોની પણ મુખ્ય માંગ છે કે નવી પેન્શન યોજના (NPS) ના બદલે જૂની પેન્શન યોજના (OPS) ફરીથી લાગુ કરવામાં આવે, જેથી વૃદ્ધાવસ્થામાં આર્થિક નિશ્ચિતતા જળવાય.
બાળકોનું શિક્ષણ અને પરિવહન ભથ્થું
શિક્ષકોના પોતાના બાળકોના અભ્યાસ માટે પણ ભથ્થામાં વધારો માંગવામાં આવ્યો છે:
-
શિક્ષણ ભથ્થું: બાળકોના શિક્ષણ ભથ્થાને વધારીને દર મહિને ₹૭,૦૦૦ કરવાની માંગ છે.
-
ટ્રાન્સપોર્ટ એલાઉન્સ (TA): પરિવહન ભથ્થું મૂળ પગારના ૧૨% થી ૧૫% જેટલું હોવું જોઈએ તેવી રજૂઆત કરવામાં આવી છે.
૮મું પગાર પંચ એ કેન્દ્ર સરકાર માટે કર્મચારીઓનો સંતોષ જીતવાની મોટી તક છે. જો શિક્ષક સંગઠનોની આ માગણીઓનો આંશિક સ્વીકાર પણ થાય, તો તે શિક્ષણ ક્ષેત્રે જોડાયેલા લાખો પરિવારો માટે દિવાળી જેવો ઉત્સાહ લાવશે. હવે જોવાનું એ રહેશે કે સરકાર બજેટ અને અર્થતંત્રના સંતુલનને ધ્યાનમાં રાખીને આ મેમોરેન્ડમ પર શું નિર્ણય લે છે.

