શૂટિંગની દુનિયાએ ગુમાવ્યો દીપક: મનુ ભાકર અને સૌરભ ચૌધરી જેવા દિગ્ગજોના ‘ગુરુ’ જસપાલ રાણાનું નિધન
ભારતીય રમતોત્સવ જગત માટે આજે એક અત્યંત દુઃખદ સમાચાર છે. ભારતીય શૂટિંગના દિગ્ગજ ખેલાડી અને સફળ કોચ જસપાલ રાણાનું 49 વર્ષની વયે નિધન થયું છે. ગુરુવારે રાત્રે દિલ્હીની એક હોસ્પિટલમાં તેમણે અંતિમ શ્વાસ લીધા હતા. નેશનલ રાઈફલ એસોસિએશન ઓફ ઈન્ડિયા (NRAI) ના પ્રમુખ કલિકેશ નારાયણ સિંહ દેવે તેમના અવસાનના સમાચારની પુષ્ટિ કરી છે. આ સમાચાર માત્ર રમત જગત માટે જ નહીં, પરંતુ લાખો રમતપ્રેમીઓ માટે એક મોટો આઘાત છે.
અચાનક બીમારી અને અંતિમ સમય
જસપાલ રાણાનું નિધન એટલા માટે વધુ આઘાતજનક છે કારણ કે થોડા દિવસો પહેલા જ તેઓ જર્મનીના મ્યુનિકમાં આયોજિત ISSF વર્લ્ડ કપમાં ભાગ લઈને ભારતીય ટુકડી સાથે પરત ફરી રહ્યા હતા. પરત ફરતી ફ્લાઈટમાં તેમને અચાનક બીમાર અનુભવાયું હતું. દિલ્હીમાં લેન્ડ થયા બાદ તરત જ તેમને હોસ્પિટલમાં દાખલ કરવામાં આવ્યા હતા, જ્યાં એક મેડિકલ પ્રક્રિયા બાદ તેમનું સ્વાસ્થ્ય વધુ બગડ્યું હતું અને અંતે તેમણે આ દુનિયાને અલવિદા કહી દીધું.
Heartbroken to hear about Jaspal Rana’s passing.
Jaspal was my teammate, and in many ways, part of a generation that helped shape Indian shooting. He was intense, gifted, and carried the pride of the country every time he stepped onto the range.
This is a huge loss for our…
— Abhinav A. Bindra OLY (@Abhinav_Bindra) June 12, 2026
એક શાનદાર ખેલાડી તરીકેનો ઇતિહાસ
જસપાલ રાણા માત્ર એક શ્રેષ્ઠ કોચ જ નહોતા, પરંતુ તેઓ એક મહાન ખેલાડી પણ હતા. તેમનો જન્મ 1976માં થયો હતો. 1994ના એશિયન ગેમ્સમાં 25 મીટર સેન્ટર ફાયર પિસ્તોલ ઇવેન્ટમાં ગોલ્ડ મેડલ જીતીને તેમણે સૌનું ધ્યાન ખેંચ્યું હતું. ત્યારથી લઈને તેમની કારકિર્દી સફળતાઓની એક લાંબી ગાથા બની ગઈ.
રાણાએ કોમનવેલ્થ ગેમ્સમાં ભારત માટે 15 મેડલ જીત્યા હતા, જેમાં 9 ગોલ્ડ મેડલનો સમાવેશ થાય છે. 2006ના દોહા એશિયન ગેમ્સમાં તેમનું પ્રદર્શન આજે પણ યાદગાર છે, જ્યાં તેમણે ત્રણ ગોલ્ડ મેડલ જીત્યા હતા અને વિશ્વ વિક્રમ સ્થાપ્યો હતો. તેમના શાનદાર પ્રદર્શનને કારણે માત્ર 18 વર્ષની વયે તેમને અર્જુન એવોર્ડ અને ત્રણ વર્ષ બાદ પદ્મશ્રીથી સન્માનિત કરવામાં આવ્યા હતા.
કોચ તરીકે ભારતીય શૂટિંગની કાયાપલટ
ખેલાડી તરીકે નિવૃત્ત થયા બાદ જસપાલ રાણાએ કોચિંગમાં પોતાનું ભાગ્ય અજમાવ્યું અને ત્યાં પણ અદભૂત સફળતા મેળવી. તેઓ એક એવા કોચ હતા જેમણે ભારતીય શૂટિંગના સ્તરને બદલી નાખ્યું હતું. ખાસ કરીને યુવા શૂટર્સને તૈયાર કરવામાં તેમનો ફાળો અમૂલ્ય છે. મનુ ભાકર જેવી શૂટિંગ સ્ટારને 2024 પેરિસ ઓલિમ્પિક્સમાં બે બ્રોન્ઝ મેડલ જીતવામાં તેમણે મહત્વની ભૂમિકા ભજવી હતી. મનુ ભાકરની ઐતિહાસિક સફળતા પાછળ જસપાલ રાણાનું સખત માર્ગદર્શન જ હતું.
તેમણે સૌરભ ચૌધરી, અનીશ ભાનવાલા અને ચિંકી યાદવ જેવા અનેક તેજસ્વી શૂટર્સને તૈયાર કર્યા છે. તેમની મહેનતને કારણે જ ફેબ્રુઆરી 2025માં NRAI એ તેમને 25મી પિસ્તોલ ડિસિપ્લિન માટે હાઈ-પરફોર્મન્સ કોચ તરીકે નિયુક્ત કર્યા હતા. તેમના આ યોગદાન માટે ભારત સરકારે 2020માં તેમને પ્રતિષ્ઠિત ‘દ્રોણાચાર્ય એવોર્ડ’થી સન્માનિત કર્યા હતા.
રમત જગતમાં શોકનું મોજું
તેમના અવસાનના સમાચાર સાંભળીને સમગ્ર રમત જગત સ્તબ્ધ છે. ભારતીય ઓલિમ્પિક ગોલ્ડ મેડલિસ્ટ અભિનવ બિન્દ્રાએ સોશિયલ મીડિયા પર દુઃખ વ્યક્ત કરતા લખ્યું, “જસપાલ રાણાના અવસાનના સમાચાર સાંભળીને મારું હૃદય તૂટી ગયું છે. તે મારા સાથી ખેલાડી હતા અને તે પેઢીનો ભાગ હતા જેણે ભારતીય શૂટિંગને નવી દિશા આપી. તે ખૂબ જ ઉત્સાહી અને પ્રતિભાશાળી હતા.”
તેમણે આગળ લખ્યું, “આ આપણા રમત જગત માટે એક મોટી ખોટ છે. તેમના પરિવાર, મિત્રો અને તેમના શિષ્યો પ્રત્યે મારી ઊંડી સંવેદના.”
એક યુગનો અંત
જસપાલ રાણાનું જવું એ માત્ર એક વ્યક્તિનું જવું નથી, પરંતુ ભારતીય શૂટિંગના એક સુવર્ણ યુગનો અંત છે. તેમણે જે શિસ્ત અને નિષ્ઠા શૂટિંગ રેન્જમાં બતાવી, તે આવનારી પેઢીઓ માટે હંમેશા પ્રેરણારૂપ રહેશે. તેઓ માત્ર ગોલ્ડ મેડલ વિજેતા નહોતા, પણ એક એવા ગુરુ હતા જેણે શૂટિંગને ભારતનું ગૌરવ બનાવ્યું.
જસપાલ રાણાને યાદ કરતા ભારતીય ખેલાડીઓ અને ચાહકો આજે આંખમાં આંસુ સાથે તેમને શ્રદ્ધાંજલિ આપી રહ્યા છે. તેમની ખોટ ક્યારેય પૂરી શકાય તેમ નથી, પરંતુ તેમણે જે અસંખ્ય ચેમ્પિયન તૈયાર કર્યા છે, તેમના સ્વરૂપમાં તેઓ હંમેશા આપણી વચ્ચે જીવંત રહેશે.
