ચોમાસાની એન્ટ્રી પહેલા જ સુરત પાલિકાની પોલ ખુલી: ડીંડોલીમાં માટી ભરેલી ટ્રક રસ્તામાં ગરકાવ, પ્રી-મોન્સૂન કામગીરી માત્ર કાગળ પર?
ગુજરાતમાં હજુ તો ચોમાસાની વિધિવત શરૂઆત માંડ થઈ છે, ત્યાં જ સુરત મહાનગરપાલિકા (SMC)ની પ્રી-મોન્સૂન કામગીરીના ધજાગરા ઉડવાની શરૂઆત થઈ ગઈ છે. કરોડો રૂપિયાના બજેટ અને ‘સ્માર્ટ સિટી’ના દાવાઓ વચ્ચે દર વર્ષની જેમ આ વર્ષે પણ ચોમાસાના પ્રારંભિક તબક્કામાં જ શહેરના રસ્તાઓ કાગળના કિલ્લાની જેમ તૂટવા માંડ્યા છે. તાજેતરમાં જ શહેરના ડીંડોલી વિસ્તારમાંથી એક એવી ઘટના સામે આવી છે, જેણે પાલિકા તંત્રના નબળા અને ભ્રષ્ટાચારયુક્ત કામની જીવતી-જાગતી સાબિતી આપી દીધી છે. અહીં એક પાકો ડામરનો રોડ માટીની જેમ બેસી ગયો અને તેમાં એક આખેઆખી ટ્રક ફસાઈ ગઈ.
ચોમાસા પહેલા પાલિકા તંત્રની ઘોર બેદરકારી
દર વર્ષે ઉનાળો પૂરો થવા આવે એટલે સુરત મહાનગરપાલિકા દ્વારા મોટે-મોટે ઉપાડે ‘પ્રી-મોન્સૂન કામગીરી’ના દાવા કરવામાં આવે છે. કરોડો રૂપિયાના ટેન્ડરો બહાર પડે છે, રસ્તાઓનું રીપેરિંગ થાય છે અને ખાડા પૂરવાનું નાટક ચાલે છે. પરંતુ વાસ્તવિકતા એ છે કે આ કામગીરી માત્ર કાગળ પર અથવા અધિકારીઓની ફાઈલોમાં જ મજબૂત હોય છે.
ડીંડોલી વિસ્તારમાં બનેલી આ ઘટના પાલિકા તંત્રની આ જ ઘોર બેદરકારી અને નબળી કામગીરીનો પુરાવો છે. હજુ તો ધોધમાર વરસાદ પડ્યો પણ નથી, ત્યાં જ પાકા ડામરના રોડ સવારના વહેલા પહોરમાં જ બેસી પડ્યા છે. જો સામાન્ય દિવસોમાં અથવા હળવા વરસાદમાં રસ્તાઓની આ હાલત થતી હોય, તો જ્યારે ચોમાસું પૂરેપૂરી તાકાતથી બેસશે ત્યારે સુરતની જનતાની હાલત શું થશે, એ વિચારીને જ ધ્રુજારી છૂટી જાય છે.
ડીંડોલી વિસ્તારમાં રસ્તામાં ટ્રકનું આખેઆખું ટાયર પેસી ગયું
આ ચોંકાવનારી ઘટના ડીંડોલી વિસ્તારના એક મુખ્ય રસ્તા પર બની હતી. સવારના સમયે માટી ભરીને પસાર થઈ રહેલી એક ભારેભરખમ ટ્રક જ્યારે રોડ પરથી પસાર થઈ રહી હતી, ત્યારે અચાનક જ ચાલુ ગાડીએ રોડની જમીન ધસી પડી હતી. રસ્તો એટલી હદે નબળો અને પોચો હતો કે ડામરના રોડની અંદર ટ્રકનું પાછળનું આખેઆખું ટાયર પેસી ગયું (ગરકાવ થઈ ગયું) હતું.
ટ્રક ચાલકે ગાડી બહાર કાઢવાના તમામ પ્રયાસો કર્યા, પરંતુ રસ્તાની નીચે માટી એટલી હદે બેસી ગઈ હતી કે ટ્રક વધુ ને વધુ ઊંડી ઉતરતી ગઈ. આ દ્રશ્ય જોઈને આજુબાજુના સ્થાનિક લોકો પણ ચોંકી ઉઠ્યા હતા. જે રસ્તા પરથી રોજ હજારો વાહનો પસાર થાય છે, તે રસ્તો અચાનક આ રીતે કૂવાની જેમ બેસી જાય તે તંત્રની ગુણવત્તા સામે બહુ મોટો સવાલ ખડો કરે છે.
ડામરના રોડ પર જેસીબી (JCB) બોલાવવાની આવી નૌબત
આ કોઈ કાચો રસ્તો કે સોસાયટીનો આંતરિક રસ્તો નહોતો, આ એક પાકો ડામરનો સરકારી રોડ હતો. સામાન્ય રીતે ડામરનો રોડ પથ્થર અને કપચીના મજબૂત લેયરથી બને છે, જેના પર ગમે તેટલા ભારે વાહનો ચાલે તો પણ તે બેસતો નથી. પરંતુ અહીં ભ્રષ્ટાચારની પરાકાષ્ઠા જુઓ, ડામરના રોડના નીચે જાણે માત્ર પોચી માટી જ ભરી દીધી હોય તેમ ટ્રકનું વજન રોડ સહન જ ન કરી શક્યો.
ટ્રકનું ટાયર રસ્તામાં એટલી ખરાબ રીતે ફસાઈ ગયું હતું કે તેને સામાન્ય રીતે બહાર કાઢવું અશક્ય હતું. આખરે રસ્તા પર ટ્રાફિક જામ ન થાય અને ટ્રકને વધુ નુકસાન ન થાય તે માટે તાત્કાલિક ધોરણે જેસીબી (JCB) મશીન બોલાવવાની નૌબત આવી પડી હતી. જેસીબી દ્વારા પાકા ડામરના રોડને આજુબાજુથી આખેઆખો ખોદવાની ફરજ પડી હતી, જેથી ટાયરની આસપાસની માટી હટાવી તેને મુક્ત કરી શકાય.
માટી ભરેલી ટ્રક એકબાજુ નમી પડી, મોટી દુર્ઘટના ટળી
આ ઘટના જેટલી તંત્રની નાકામી દર્શાવે છે, તેટલી જ ભયાનક પણ હતી. ટ્રક માટીથી પૂરેપૂરી ભરેલી હોવાના કારણે તેનું વજન ખૂબ વધારે હતું. જેમ જ પાછળનું ટાયર જમીનમાં ગરકાવ થયું, તેમ જ આખી ટ્રક એકતરફી નમી પડી હતી. ટ્રક જે રીતે નમી હતી તે જોતા એવું લાગતું હતું કે તે ગમે ત્યારે પલટી મારી જશે.
જો તે સમયે આસપાસમાંથી કોઈ નાનું વાહન, બાઈક સવાર કે રાહદારી પસાર થતો હોત અને ટ્રક તેની પર પલટી મારી ગઈ હોત, તો બહુ મોટી જાનહાનિ સર્જાઈ શકી હોત. પરંતુ કહેવાય છે ને કે ‘રામ રાખે તેને કોણ ચાખે’, આ ઘટનામાં સદનસીબે કોઈ જાનહાનિ થઈ નથી અને ડ્રાઈવર તેમજ ક્લીનરનો પણ આબાદ બચાવ થયો છે. પરંતુ શું પાલિકા તંત્ર કોઈ મોટી દુર્ઘટના અને લોકોના મોતના લાઈવ દ્રશ્યો જોવાની રાહ જોઈ રહ્યું છે?
જેસીબીની મદદથી ટ્રકને બેઠો કરવાનો કલાક સુધી ચાલ્યો પ્રયાસ
ઘટનાને પગલે ઘટનાસ્થળે લોકોના ટોળા ઉમટી પડ્યા હતા. ટ્રાફિક વ્યવસ્થા ખોરવાઈ ગઈ હતી. જેસીબી મશીન આવી પહોંચ્યા બાદ ભારે જહેમત શરૂ કરવામાં આવી હતી. પહેલા તો ટાયરની આસપાસનો રોડ ખોદવામાં આવ્યો. ત્યારબાદ ટ્રકને એકબાજુથી ટેકો આપી, જેસીબીની હાઇડ્રોલિક શક્તિની મદદથી તેને સીધી કરવાના અને બેઠી કરવાના પ્રયાસો હાથ ધરાયા હતા.
કલાકોની ભારે મજૂરી અને સ્થાનિક લોકોના સહકાર બાદ આખરે ટ્રકને એ ખાડામાંથી બહાર કાઢવામાં સફળતા મળી હતી. ટ્રક બહાર નીકળ્યા બાદ રસ્તા વચ્ચે એક બહુ મોટો ખાડો પડી ગયો હતો, જે હવે અન્ય વાહનચાલકો માટે મોતનો કૂવો બનીને ઉભો છે.
પાલિકાની હલકી કક્ષાની કામગીરી સામે જનતાનો આક્રોશ
દર વર્ષે રોડ-રસ્તાના નામે કરોડો રૂપિયાના જે ટેન્ડરો પાસ થાય છે, તે રૂપિયા ક્યાં જાય છે?
કોન્ટ્રાક્ટરો દ્વારા રસ્તા બનાવવામાં કઈ ગુણવત્તાની સામગ્રી વાપરવામાં આવે છે કે એક જ સિઝનમાં રસ્તાઓ બેસી જાય છે?
પાલિકાના એન્જિનિયરો અને સુપરવાઈઝરો જ્યારે આ રસ્તાઓ બને છે ત્યારે શું ઊંઘતા હોય છે? તેઓ કેમ આવી હલકી કક્ષાની કામગીરી મંજૂર કરે છે?
