જુલાઈ ૨૦૨૬માં ગોલ્ડ બોન્ડના પૈસા સમય પહેલાં ઉપાડવા છે? નોંધી લો RBIની આ મહત્વની તારીખો
જો તમે પણ સુરક્ષિત અને નિશ્ચિત વળતર મેળવવા માટે ભારત સરકારની સૉવરેન ગોલ્ડ બોન્ડ (SGB) સ્કીમમાં રોકાણ કર્યું છે, તો તમારા માટે જુલાઈ ૨૦૨૬ નો આ મહિનો ખૂબ જ કિંમતી સાબિત થઈ શકે છે. સૉવરેન ગોલ્ડ બોન્ડમાં સામાન્ય રીતે રોકાણકારોને ફિઝિકલ સોનાની સરખામણીએ વધુ સુરક્ષા અને વાર્ષિક નિશ્ચિત વ્યાજ મળે છે. આમ તો આ બોન્ડની કુલ મુદત ૮ વર્ષની હોય છે, પરંતુ રિઝર્વ બેંક ઓફ ઇન્ડિયા (RBI) ના નિયમ મુજબ ૫ વર્ષ પૂરા થયા બાદ રોકાણકારોને વ્યાજ ચૂકવણીની તારીખે સમય પહેલાં (પ્રિમેચ્યોર) પૈસા પાછા ખેંચવાનો વિકલ્પ મળે છે. જે રોકાણકારો આ જુલાઈ મહિનામાં પોતાના બોન્ડ વટાવીને રોકડ મેળવવા માંગે છે, તેમણે નિયત સમયસીમાની અંદર જ અરજી સબમિટ કરવી પડશે, અન્યથા તેમની રિકવેસ્ટ ફગાવી દેવામાં આવશે.
જુલાઈ ૨૦૨૬માં કઈ સિરીઝના બોન્ડ વટાવી શકાશે? જાણો અરજીની વિન્ડો
આરબીઆઈના નિયમો અનુસાર, જુલાઈ ૨૦૨૬ના અલગ-અલગ દિવસોમાં સૉવરેન ગોલ્ડ બોન્ડની ઘણી બધી સિરીઝ પાત્ર બની રહી છે. રોકાણકારોએ આ માટે ચોક્કસ સમયગાળા (રિકવેસ્ટ વિન્ડો) ની અંદર જ પોતાની બેંક, પોસ્ટ ઓફિસ, NSDL, CDSL અથવા આરબીઆઈ રીટેલ ડાયરેક્ટ પોર્ટલ પર જઈને ફોર્મ સબમિટ કરવાનું રહેશે.
સૌથી પહેલાં, ૨૦૧૮-૧૯ ની સિરીઝ ૪ ના બોન્ડ જેની ઇશ્યૂ ડેટ ૧ જાન્યુઆરી ૨૦૨૬ હતી, તેની રિડેમ્પશન તારીખ ૧ જુલાઈ ૨૦૨૬ છે અને તેના માટેની અરજી મે મહિનાના અંતથી જૂન ૨૨ સુધી સ્વીકારવામાં આવી હતી. ત્યારબાદ, ૨૦૨૦-૨૧ ની સિરીઝ ૯ માટેની રિડેમ્પશન તારીખ ૪ જુલાઈ ૨૦૨૬ છે, જેના માટે જૂનની શરૂઆતમાં વિન્ડો ખૂલી હતી. તેવી જ રીતે, ૨૦૨૦-૨૧ ની સિરીઝ ૪ જે ૧૪ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ રિડીમ થવા જઈ રહી છે, તેના માટે ગ્રાહકો ૧૨ જૂનથી ૪ જુલાઈ ૨૦૨૬ સુધી અરજી કરી શકતા હતા. ૨૦૧૯-૨૦ ની સિરીઝ ૨ ના બોન્ડ ૧૬ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ રિડીમ થશે અને તેની વિન્ડો ૧૫ જૂનથી ૬ જુલાઈ ૨૦૨૬ સુધી ખુલ્લી હતી.

આગળ વાત કરીએ તો, ૨૦૨૦-૨૧ ની સિરીઝ ૧૦ ના બોન્ડ ૧૮ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ વટાવી શકાશે, જેની રિકવેસ્ટ વિન્ડો ૧૮ જૂનથી ૮ જુલાઈ ૨૦૨૬ સુધી કાર્યરત હતી. ૨૦૨૧-૨૨ ની સિરીઝ ૪ ના બોન્ડ ૨૦ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના દિવસે રિડીમ થશે, જેની અરજી ૧૯ જૂનથી ૧૦ જુલાઈ ૨૦૨૬ દરમિયાન કરવાની હતી. છેલ્લે, ૨૦૧૯-૨૦ ની સિરીઝ ૮ અને ૨૦૧8-૧૯ ની સિરીઝ ૫ ના બોન્ડ્સ અનુક્રમે ૨૧ જુલાઈ અને ૨૨ જુલાઈ ૨૦૨૬ ના રોજ રિડીમ થશે, જેના માટે રોકાણકારો ૨૦ જૂનથી ૧૩ જુલાઈ ૨૦૨૬ સુધી પોતાની રિકવેસ્ટ ઓનલાઇન કે ઓફલાઇન સબમિટ કરી શકે છે. જો આ તારીખો દરમિયાન કોઈ સરકારી રજા જાહેર થાય, તો રિડેમ્પશનની તારીખ આગલા કામકાજના દિવસે લંબાઈ શકે છે.
કઈ રીતે નક્કી થાય છે રિડેમ્પશનની કિંમત?
ગોલ્ડ બોન્ડ વટાવતી વખતે ગ્રાહકોને સોનાના કયા ભાવ મળશે, તે અંગે પણ આરબીઆઈનો કડક નિયમ છે. રિડેમ્પશન વેલ્યુની ગણતરી કરવા માટે, બોન્ડ વટાવવાના છેલ્લા ત્રણ કામકાજના દિવસો દરમિયાન ‘ઇન્ડિયા બુલિયન એન્ડ જ્વેલર્સ એસોસિએશન’ (IBJA) દ્વારા જાહેર કરવામાં આવેલા ૯૯૯ શુદ્ધતાવાળા (૨૪ કેરેટ) સોનાના ક્લોઝિંગ ભાવની સરેરાશ (એવરેજ) કાઢવામાં આવે છે. આ એવરેજ ભાવના આધારે જ રોકાણકારને પ્રતિ ગ્રામ સોનાના નાણાં ચૂકવવામાં આવે છે. આ તમામ વ્યવહાર રોકડમાં થતો હોવાથી સોનાના સિક્કા કે બિસ્કિટ હાથમાં નથી આવતા, પરંતુ સીધા પૈસા ખાતામાં જમા થાય છે.

ગોલ્ડ બોન્ડમાંથી બહાર નીકળવાના અન્ય રસ્તાઓ
જો કોઈ રોકાણકાર ૫ વર્ષ પહેલાં પણ આ સ્કીમમાંથી બહાર નીકળવા માંગતો હોય, તો તેના માટે પણ વિકલ્પો ઉપલબ્ધ છે. જો ગોલ્ડ બોન્ડ ડીમેટ (Demat) સ્વરૂપમાં રાખવામાં આવ્યા હોય, તો તેને સ્ટોક એક્સચેન્જ (NSE અથવા BSE) પર ચાલુ બજાર ભાવે વેચી શકાય છે અથવા તો અન્ય કોઈ પાત્ર ભારતીય નાગરિકને ટ્રાન્સફર પણ કરી શકાય છે. જો તમે સમય પહેલાં ઓફિશિયલ રિડેમ્પશન કરવા માંગો છો, તો વ્યાજ એટલે કે કૂપન પેમેન્ટની તારીખના ઓછામાં ઓછા ૩૦ દિવસ પહેલાં જે-તે બેંક અથવા પોસ્ટ ઓફિસનો સંપર્ક કરવો હિતાવહ છે. પ્રક્રિયા પૂર્ણ થયા બાદ વ્યાજ અને બોન્ડના નાણાં રોકાણકારના એ જ બેંક ખાતામાં સીધા જમા થાય છે, જે તેમણે બોન્ડ ખરીદતી વખતે રજીસ્ટર કરાવ્યું હતું.