પશ્ચિમ એશિયામાં વધતો તણાવ, ટ્રમ્પે કહ્યું- પુતિન અને જિનપિંગ ઈરાનને હથિયાર નહીં આપે
પશ્ચિમ એશિયા (Middle East) માં વર્તમાન સમયમાં સ્થિતિ અત્યંત તણાવપૂર્ણ બનેલી છે. ઈરાન અને અમેરિકા વચ્ચે ચાલી રહેલા ઘર્ષણના આ દોરમાં હવે અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે રશિયા અને ચીનને લઈને એક એવું નિવેદન આપ્યું છે, જેનાથી સમગ્ર વિશ્વની રાજનીતિમાં હલચલ મચી ગઈ છે. ટ્રમ્પે રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન અને ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગને સીધી રીતે એક મોટી ચેતવણી આપી છે. અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિએ સ્પષ્ટ શબ્દોમાં કહ્યું છે કે જો આ બંને દેશોએ ઈરાનનો સાથ આપ્યો કે તેને સૈન્ય મદદ પહોંચાડી, તો તેના પરિણામો તેમના માટે ખૂબ જ ઘાતક સાબિત થશે.
શી જિનપિંગ અને પુતિન સાથે થયેલી વાતચીતનો ઉલ્લેખ કર્યો
પશ્ચિમ એશિયાના આ સળગતા સંકટ વચ્ચે, અમેરિકી રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે તેમના સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ ‘ટ્રુથ સોશિયલ’ પર એક લાંબી પોસ્ટ શેર કરી છે. આ પોસ્ટ દ્વારા તેમણે દુનિયા સામે પોતાની કૂટનીતિ અને રશિયા-ચીન સાથે થયેલી અંદરોઅંદરની વાતચીતનો ખુલાસો કર્યો છે.
ટ્રમ્પે પોતાની પોસ્ટમાં દાવો કર્યો કે તાજેતરમાં બેઇજિંગમાં તેમની ચીની રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ સાથે એક મહત્વપૂર્ણ મુલાકાત થઈ હતી. આ વાતચીતનો ઉલ્લેખ કરતા ટ્રમ્પે લખ્યું કે શી જિનપિંગે તેમની સાથે વ્યક્તિગત રીતે વાયદો કર્યો હતો કે તેઓ કોઈપણ સંજોગોમાં ઇસ્લામિક ગણરાજ્ય ઈરાનને ન તો હથિયારો પૂરા પાડશે અને ન તો કોઈ હથિયારોનું વેચાણ કરશે.
ચીની કંપનીઓ પર પણ લાગુ થાય છે આ નિયમ
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે આગળ જણાવ્યું કે ચીની રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા આપવામાં આવેલું આ આશ્વાસન માત્ર સરકાર પૂરતું મર્યાદિત નથી, પરંતુ તે ચીનની તમામ ખાનગી અને સરકારી કંપનીઓ પર પણ સંપૂર્ણપણે લાગુ થાય છે. ટ્રમ્પે કહ્યું કે બંને દેશો વચ્ચેના પરસ્પર વેપારી અને રાજકીય સંબંધોને ધ્યાનમાં રાખીને તેઓ શી જિનપિંગની આ વાત પર પૂરો ભરોસો કરે છે. આ સાથે તેમણે એ પણ ઉમેર્યું કે તેઓ જાતે પણ ચીન માટે કેટલાક મોટા અને મહત્વપૂર્ણ ઉપકાર કરી રહ્યા છે, જેના બદલામાં તેમને આ પ્રકારના કૂટનીતિક સહયોગની અપેક્ષા છે.
રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિનને લઈને શું બોલ્યા ટ્રમ્પ?
માત્ર ચીન જ નહીં, પરંતુ અમેરિકાના કટ્ટર વિરોધી મનાતા રશિયાને લઈને પણ ટ્રમ્પે મોટું નિવેદન આપ્યું છે. યુક્રેન સાથે લાંબા સમયથી ચાલી રહેલા ભયાનક યુદ્ધ અને તણાવ છતાં રશિયાના રાષ્ટ્રપતિ વ્લાદિમીર પુતિન સાથેના પોતાના સંબંધોનો ઉલ્લેખ કરતા ટ્રમ્પે કહ્યું કે પુતિને પણ તેમને એવો ભરોસો અપાવ્યો છે કે રશિયા ઈરાનને હથિયારો નહીં વેચે.
પોતાની કૂટનીતિક ચાલનો ખુલાસો કરતા ટ્રમ્પે પોતાની પોસ્ટમાં લખ્યું કે પુતિન સારી રીતે સમજે છે કે તેઓ (અમેરિકા) સીધી રીતે યુક્રેનને હથિયારો નથી વેચતા. તેના બદલે, અમેરિકા નાટો (NATO) દેશોને હથિયારો વેચે છે. નાટો દેશો તે હથિયારોની પૂરી કિંમત જાતે ચૂકવે છે અને ત્યારબાદ તેઓ તે હથિયારો ક્યાં, કેવી રીતે અને કોની સાથે વહેંચે છે, તે વિશે તેમને અધિકારીક રીતે કંઈપણ ખબર હોતી નથી. ટ્રમ્પનું આ નિવેદન આંતરરાષ્ટ્રીય કૂટનીતિમાં ભારે ચર્ચાનો વિષય બન્યું છે.
‘જો આવું થયું તો તે તેમના હિતમાં નહીં હોય’
પોતાના આ સોશિયલ મીડિયા સંદેશના અંતમાં રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે રશિયા અને ચીન બંનેને અત્યંત કડક શબ્દોમાં ચેતવણી આપી. તેમણે કહ્યું કે તેમના અંગત મતે તે બે મુખ્ય દેશો (રશિયા અને ચીન), જેનું નામ અવારનવાર ઈરાનના સંદર્ભમાં લેવામાં આવે છે, હાલમાં આ સમગ્ર સંઘર્ષમાં સીધી રીતે સામેલ નથી.
પરંતુ આની સાથે જ ટ્રમ્પે એ પણ સ્પષ્ટ કરી દીધું કે જો ભવિષ્યમાં આ બંને દેશો ઈરાનના સમર્થનમાં આગળ આવે છે અથવા યુદ્ધમાં તેની કોઈપણ પ્રકારે મદદ કરે છે, તો તે તેમના માટે ખૂબ જ ખરાબ સાબિત થશે. તેમણે બે ટેક અક્ષરે કહ્યું કે આ પગલું કોઈપણ સંજોગોમાં રશિયા અને ચીનના પોતાના રાષ્ટ્રીય હિતોમાં નહીં હોય.
વિશેષશોનું માનવું છે કે ટ્રમ્પનું આ નિવેદન દુનિયાની બે સૌથી મોટી મહાસત્તાઓને દબાણમાં રાખવા અને પશ્ચિમ એશિયાના યુદ્ધને વધુ ફેલાતા અટકાવવાની એક વિચારી-સમજી કૂટનીતિનો હિસ્સો છે. જોવાનું એ રહે છે કે આગામી દિવસોમાં રશિયા અને ચીન તરફથી આ ખુલ્લી ધમકી પર શું પ્રતિક્રિયા સામે આવે છે.
