ઇઝરાયેલની ચૂંટણીમાં નેતન્યાહુનું ભવિષ્ય દાવ પર! મતદારોનો નિર્ણય નક્કી કરશે દેશની રાજનીતિની દિશા
ઇઝરાયેલમાં સંસદીય ચૂંટણીને લઈને રાજકીય માહોલ ગરમાયો છે. વડાપ્રધાન બેન્જામિન નેતન્યાહુ માટે આ ચૂંટણી માત્ર સત્તા જાળવી રાખવાની લડાઈ નથી, પરંતુ તેમના લાંબા રાજકીય કાર્યકાળ અને નેતૃત્વની કસોટી પણ છે. બીજી તરફ, વિરોધ પક્ષો સરકારમાં પરિવર્તન લાવવા માટે પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. 7 ઑક્ટોબર, 2023ના હમાસના હુમલા અને ત્યારબાદ ગાઝા સહિતના વિસ્તારોમાં થયેલા સંઘર્ષની અસર આ ચૂંટણીમાં સ્પષ્ટ રીતે જોવા મળી રહી છે.
નેતન્યાહુ સામે ગાદી આઇઝનકોટનો પડકાર
નેતન્યાહુની લિકુડ પાર્ટી અને તેમના જમણેરી સહયોગીઓ સામે પૂર્વ સૈન્ય પ્રમુખ ગાદી આઇઝનકોટના નેતૃત્વમાં વિરોધી પક્ષો મેદાનમાં છે. ચૂંટણી પૂર્વેના સર્વેક્ષણોમાં બંને પક્ષો વચ્ચે કાંટાની ટક્કર જોવા મળી હતી. જોકે, કોઈ એક પક્ષ કે ગઠબંધનને સ્પષ્ટ બહુમતી મળશે કે નહીં તે અંગે અનિશ્ચિતતા છે.
નેતન્યાહુ પોતાના ચૂંટણી પ્રચારમાં દેશની સુરક્ષા, યુદ્ધ દરમિયાન લીધેલા નિર્ણયો અને અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ સાથેના સંબંધોને મહત્વ આપી રહ્યા છે. તેમનું માનવું છે કે વર્તમાન પડકારોનો સામનો કરવા માટે તેમના નેતૃત્વની જરૂર છે.
બીજી તરફ, આઇઝનકોટ સરકારની સુરક્ષા નીતિઓ અને 7 ઑક્ટોબરના હુમલા પહેલાં થયેલી સુરક્ષા સંબંધિત નિષ્ફળતાઓની જવાબદારી નક્કી કરવાની માંગ કરી રહ્યા છે. તેઓ સરકારમાં પરિવર્તન અને દેશની અંદર વધેલા રાજકીય મતભેદો ઘટાડવા પર ભાર મૂકે છે.
7 ઑક્ટોબરના હુમલાનો ચૂંટણી પર પ્રભાવ
વર્ષ 2023માં હમાસ દ્વારા કરવામાં આવેલા હુમલામાં ઇઝરાયેલમાં મોટા પ્રમાણમાં જાનહાનિ થઈ હતી અને અનેક લોકોને બંધક બનાવવામાં આવ્યા હતા. ત્યારબાદ ઇઝરાયેલે ગાઝામાં સૈન્ય કાર્યવાહી શરૂ કરી હતી. આ સંઘર્ષ લાંબો ચાલતાં દેશની સુરક્ષા, અર્થવ્યવસ્થા અને આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો પર તેની અસર પડી છે.
નેતન્યાહુના વિરોધીઓ માને છે કે હુમલો રોકવામાં થયેલી નિષ્ફળતા અંગે સ્વતંત્ર તપાસ થવી જોઈએ અને જવાબદારી નક્કી થવી જોઈએ. બીજી તરફ, તેમના સમર્થકોનું કહેવું છે કે યુદ્ધ દરમિયાન નેતન્યાહુએ દેશના હિતમાં નિર્ણયો લીધા છે અને સુરક્ષાના મુદ્દે તેઓ યોગ્ય નેતા છે.
આ રીતે મતદારોની સામે બે અલગ દૃષ્ટિકોણ છે—એક તરફ હાલના નેતૃત્વને ચાલુ રાખવાનો વિચાર અને બીજી તરફ નવી સરકાર દ્વારા જવાબદારી તથા નીતિઓમાં ફેરફાર લાવવાની અપેક્ષા.
ગઠબંધનનું ગણિત બનશે નિર્ણાયક
ઇઝરાયેલની સંસદ, જેને નેસેટ કહેવામાં આવે છે, તેમાં કુલ 120 બેઠકો છે. સરકાર બનાવવા માટે ઓછામાં ઓછી 61 બેઠકોનું સમર્થન જરૂરી છે. અહીં મતદારો સીધા વડાપ્રધાનની પસંદગી કરતા નથી, પરંતુ રાજકીય પક્ષોની યાદીને મત આપે છે. ત્યારબાદ સરકાર રચવા માટે પક્ષોએ ગઠબંધન બનાવવું પડે છે.
આથી કોઈ પક્ષને સૌથી વધુ બેઠકો મળે તો પણ તે પોતાની રીતે સરકાર બનાવી શકે જ એવું નથી. નેતન્યાહુ અને તેમના વિરોધીઓ બંને માટે અન્ય પક્ષોનું સમર્થન મેળવવું મહત્વપૂર્ણ રહેશે. અરબ સમુદાયના મતદારોનો મતદાનમાં કેટલો હિસ્સો રહે છે તે પણ બેઠકોના ગણિતને અસર કરી શકે છે.
ભ્રષ્ટાચારના કેસ અને આંતરરાષ્ટ્રીય છબી પણ મુદ્દા
નેતન્યાહુ સામે લાંબા સમયથી ચાલતા ભ્રષ્ટાચારના કેસ પણ ચૂંટણી ચર્ચાનો ભાગ છે. તેઓ આરોપોને નકારે છે. આ ઉપરાંત, ગાઝામાં યુદ્ધ, પશ્ચિમ કાંઠે હિંસા અને ઇઝરાયેલના આંતરરાષ્ટ્રીય સંબંધો અંગે પણ મતદારોમાં ચર્ચા ચાલી રહી છે.
એકંદરે, આ ચૂંટણી ઇઝરાયેલ માટે મહત્વપૂર્ણ રાજકીય વળાંક બની શકે છે. નેતન્યાહુ સત્તા જાળવી રાખશે કે વિરોધ પક્ષો નવી સરકાર રચવામાં સફળ થશે, તેનો આધાર માત્ર મતદાનના પરિણામ પર નહીં પરંતુ ત્યારબાદ થનારી ગઠબંધનની વાટાઘાટો પર પણ રહેશે.
