તમિલનાડુ સરકારની નવી યોજના, મિડ-ડે મિલમાં ચિકન બિરયાની સામેલ કરવાની તૈયારી
તમિલનાડુ લાંબા સમયથી શાળા પોષણ યોજનાઓના સંદર્ભમાં દેશભરમાં અગ્રણી અને રોલ મોડેલ માનવામાં આવે છે. દાયકાઓ પહેલા અહીં શરૂ કરાયેલ મધ્યાહન ભોજન યોજનાનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય હંમેશા બાળકોમાં કુપોષણનો સામનો કરવાનો, શાળામાં હાજરી વધારવાનો અને શાળા છોડી દેવાનો દર ઘટાડવાનો રહ્યો છે. હવે, આ પહેલને આગળ વધારીને, તમિલનાડુ સરકાર સરકારી શાળાના વિદ્યાર્થીઓ માટે મધ્યાહન ભોજનના મેનુમાં એક મોટો અને ઐતિહાસિક ફેરફાર કરવાનું વિચારી રહી છે. રાજ્યના શાળા શિક્ષણ મંત્રી રાજમોહને મુખ્યમંત્રી સી. જોસેફ વિજયને એક પ્રસ્તાવ રજૂ કર્યો છે જેમાં સૂચવવામાં આવ્યું છે કે શાળાના વિદ્યાર્થીઓને અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછું એક વાર સ્વાદિષ્ટ ચિકન બિરયાની પીરસવામાં આવે. જો કે, આ પ્રભાવશાળી યોજના હાલમાં મુખ્યમંત્રી વિજયના ડેસ્ક પર વિચારણા હેઠળ છે અને અંતિમ મંજૂરીની રાહ જોઈ રહી છે. જો મુખ્યમંત્રી વિજય આ દરખાસ્તને લીલી ઝંડી આપે છે, તો તે તાજેતરના વર્ષોમાં રાજ્યની શાળા પોષણ યોજનામાં સૌથી મહત્વપૂર્ણ ફેરફાર સાબિત થશે.
તમિલનાડુના મિડ-ડે મિલ ઇતિહાસમાં ક્યારે-ક્યારે થયા મોટા બદલાવો?
આ બાબતે બોલતા, શાળા શિક્ષણ મંત્રી રાજમોહને નોંધ્યું કે જ્યારે પણ તમિલનાડુમાં વિવિધ રાજકીય પક્ષોના નેતૃત્વ હેઠળની સરકારો સત્તામાં આવી, ત્યારે શાળા પોષણ કાર્યક્રમને વધુ સારો અને વધુ પૌષ્ટિક બનાવવા માટે નક્કર પ્રયાસો કરવામાં આવ્યા. ઇતિહાસ પર નજર નાખતા આ યોજનાના પાયા અને વિસ્તરણમાં ઘણા દિગ્ગજોના યોગદાનનો ખુલાસો થાય છે:
-
શરૂઆત: તમિલનાડુમાં મિડ-ડે મિલ યોજનાની શરૂઆત પૂર્વ મુખ્યમંત્રી કે. કામરાજના કાર્યકાળમાં થઈ હતી, જેનો ઉદ્દેશ્ય ગરીબ બાળકોને સ્કૂલ તરફ આકર્ષિત કરવાનો હતો.
-
ઈંડાની એન્ટ્રી: આ પછી પૂર્વ મુખ્યમંત્રી એમ. કરુણાનિધિએ આ યોજના હેઠળ બાળકોના ભોજનમાં ઈંડાને સામેલ કરવાનું ઐતિહાસિક પગલું ભર્યું, જેથી બાળકોને ભરપૂર પ્રોટીન મળી શકે.
-
પોષણનો વિસ્તાર: પૂર્વ મુખ્યમંત્રી એમજી રામચંદ્રન (MGR) એ આ કાર્યક્રમને એક વ્યાપક પૌષ્ટિક ભોજન યોજના તરીકે આગળ વધાર્યો.
-
દૈનિક ઈંડાની વ્યવસ્થા: દિવંગત મુખ્યમંત્રી જે. જયલલિતાના કાર્યકાળમાં વિદ્યાર્થીઓને અઠવાડિયાના ચૂંટેલા દિવસોને બદલે લગભગ દરેક કાર્યદિવસે ઈંડા ઉપલબ્ધ કરાવવાની વ્યવસ્થા લાગુ કરવામાં આવી.
મંત્રી જણાવે છે કે, આ ઉત્તમ પરંપરાને આગળ ધપાવીને, તેઓ હવે સરકારી શાળાઓમાં બાળકો માટે અઠવાડિયામાં ઓછામાં ઓછા એક વખત લંચ મેનુમાં ચિકન બિરયાનીનો સમાવેશ કરવા આતુર છે, જેનો હેતુ તેમના ભોજન પ્રત્યે વધુ ઉત્સાહ પેદા કરવાનો છે.
ક્યારે અને કેમ થઈ હતી મિડ-ડે મિલ યોજનાની શરૂઆત?
જેમ કે સર્વવિદિત છે, તમિલનાડુ દેશનું એ રાજ્ય છે જેણે સૌથી પહેલા બાળકોના પોષણ અને શિક્ષણને એક સાથે જોડવાનો বিડો ઝડપ્યો હતો. 1950ના દશકના શરૂઆતી દોરમાં જ્યારે આ મિડ-ડે મિલ યોજનાનો પાયો નાખવામાં આવ્યો હતો, ત્યારે તેનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય માત્ર અને માત્ર બાળકોના શરીરમાં કુપોષણના સ્તરને ઘટાડવા, સરકારી સ્કૂલોમાં બાળકોની હાજરીમાં મોટો સુધારો લાવવા અને આર્થિક તંગીના કારણે અભ્યાસ અધવચ્ચે છોડી દેનાર બાળકોની સંખ્યાને ન્યૂનતમ કરવાનો હતો.
સમયના વહેણની સાથે-સાથે રાજ્યમાં સત્તામાં આવેલી અલગ-અલગ સરકારોએ આ યોજનામાં પોષણ સાથે જોડાયેલા ઘણા ઉત્તમ અને આધુનિક સુધારા કર્યા. આ જ દિશામાં વધુ એક મોટું પગલું સપ્ટેમ્બર 2022માં લેવામાં આવ્યું હતું, જ્યારે તત્કાલીન ડીએમકે સરકારે પ્રાથમિક વર્ગો (પ્રાઈમરી ક્લાસીસ) ના નાના બાળકો માટે ‘મુખ્યમંત્રી નાસ્તા યોજના’ ની શરૂઆત કરી હતી. આ મહત્ત્વાકાંક્ષી યોજનાને બાદમાં બદલીને ‘પેરુન્થલૈવર કામરાજર બ્રેકફાસ્ટ સ્કીમ’ નામ આપવામાં આવ્યું. આ યોજના હેઠળ સરકારી સ્કૂલોમાં ભણતા ન્હાના બાળકોને સવારના સમયે સ્કૂલમાં જ એક સ્વાદિષ્ટ અને પૌષ્ટિક નાસ્તો ઉપલબ્ધ કરાવવામાં આવે છે, જેથી કોઈ પણ બાળક ભૂખ્યા પેટે અભ્યાસ ન કરે.
શું ચિકન બિરયાનીનો આ પ્લાન બની શકશે હકીકત?
હાલ આ આખો પ્રસ્તાવ મુખ્યમંત્રી સી જોસેફ વિજય પાસે વિચારણા હેઠળ છે. રાજ્યના વાલીઓ, શિક્ષકો અને ખુદ સ્કૂલી વિદ્યાર્થીઓ આ વાતની મોટી આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે કે શું આવનારા દિવસોમાં તેમના મિડ-ડે મિલની થાળીમાં ચિકન બિરયાનીની સુગંધ આવશે કે નહીં. જો આ પ્રસ્તાવ પાસ થઈ જાય છે, તો નિઃશંકપણે આ તમિલનાડુની સરકારી સ્કૂલોના ઇતિહાસમાં એક સીમાચિહ્ન સાબિત થશે અને તેનાથી સ્કૂલોમાં બાળકોની સંખ્યામાં એક નવો રેકોર્ડ ઉછાળો જોવા મળી શકે છે. હવે જોવાનું એ છે કે મુખ્યમંત્રી વિજય આ લોક-લુભાવન અને બાળકોના સ્વાસ્થ્ય સાથે જોડાયેલા આ પ્રસ્તાવ પર શું અંતિમ નિર્ણય લે છે.
