પશુપ્રેમ અને મહેનતનું ફળ, ગાંધીનગર જિલ્લાના શ્રેષ્ઠ પશુપાલક તરીકે સન્માન
ગાંધીનગર જિલ્લાના કલોલ તાલુકાના સાંતેજ ગામમાં આવેલો એક તબેલો આજે સમગ્ર વિસ્તારમાં ઓળખ બની ગયો છે. લીલા ચારા વચ્ચે ઉભેલો આ તબેલો પશુપાલન ક્ષેત્રે એક મોડેલ રૂપે જોવામાં આવે છે. આ સફળતાની પાછળ મહેન્દ્રભાઈ પટેલની વર્ષો લાંબી મહેનત અને ગાયો પ્રત્યેનો આત્મીય ભાવ છે. તેમણે પશુપાલનને માત્ર વ્યવસાય નહીં, પરંતુ જીવનશૈલી બનાવી છે.
બે ગાયથી શરૂ થયેલો સંઘર્ષનો માર્ગ
વર્ષ 2012માં મહેન્દ્રભાઈએ માત્ર ઘર માટે શુદ્ધ દૂધ મળે તે હેતુથી બે ગાય પાળી હતી. તે સમયે આ કાર્ય ભવિષ્યમાં મોટું રૂપ લેશે એવી કોઈ કલ્પના ન હતી. સમય જતા તેમણે ધીરજપૂર્વક ગાયોની સંખ્યા વધારવાનું શરૂ કર્યું. આજે તેમના તબેલામાં 70થી 80 ગાયો અને ઉચ્ચ ગુણવત્તાવાળા સાંઢ જોવા મળે છે.
પશુઓને સુખ આપતી આધુનિક વ્યવસ્થા
મહેન્દ્રભાઈ પોતાના તબેલામાં ગાયોને પરિવારના સભ્ય સમાન રાખે છે. ઉનાળાની ગરમીમાં પશુઓને આરામ મળે તે માટે પંખા અને ઠંડકની સુવિધા ઉભી કરી છે. તેઓ માને છે કે પશુઓ આરોગ્યમંદ હશે તો જ ઉત્પાદન ઉત્તમ રહેશે. આ વિચારધારા તેમની સફળતાનું મુખ્ય કારણ બની છે.
કુદરતી રીતે જીવાત નિયંત્રણની નવી રીત
તબેલામાં માખી અને જીવજંતુનો ત્રાસ ટાળવા માટે મહેન્દ્રભાઈએ અનોખી પદ્ધતિ અપનાવી છે. તેમણે 15થી 20 મરઘા પાળ્યા છે, જે આસપાસના કીટકોને નાશ કરે છે. આ રીતે કોઈ રસાયણ વગર તબેલો સ્વચ્છ રહે છે. કુદરત સાથે સુમેળ સાધતી આ રીત અન્ય પશુપાલકો માટે ઉદાહરણરૂપ છે.
સંતુલિત આહાર અને પ્રાકૃતિક ચારા પર ભાર
ગાયોને રોજનું આહાર મહેન્દ્રભાઈ જાતે તૈયાર કરે છે. ઘાસ સાથે રજકો, ખોળ, ગોળ, કપાસિયા અને મકાઈનું સંતુલિત મિશ્રણ આપવામાં આવે છે. આ તમામ ચારો પોતાના ખેતરમાં રસાયણ વિના ઉગાડવામાં આવે છે. પરિણામે ગાયોના સ્વાસ્થ્ય અને દૂધની ગુણવત્તા બંનેમાં વધારો થયો છે.
છાણમાંથી ખાતર અને વધારાની આવક
ગાયના છાણને મહેન્દ્રભાઈ કચરો નથી માનતા, પરંતુ સંસાધન તરીકે ઉપયોગ કરે છે. છાણમાંથી અળસિયા ખાતર બનાવીને તેઓ અન્ય ખેડૂતોને વેચે છે. આ ખાતર ખેતી માટે ઉપયોગી હોવાથી તેની સારી માંગ રહે છે. દૂધ સાથે ખાતર પણ આવકનું મહત્વપૂર્ણ સ્ત્રોત બન્યું છે.
દૂધ ઉત્પાદન અને રોજગારીનું કેન્દ્ર
હાલ મહેન્દ્રભાઈ પાસે 20થી વધુ દૂધણી ગાયો છે, જે રોજ આશરે 120 લીટર દૂધ આપે છે. આ દૂધ અને શુદ્ધ ઘીના વેચાણથી દર મહિને લાખોની આવક થાય છે. સાથે જ તબેલામાં કામ કરતા બે પરિવારોને રોજગારી પણ મળી રહી છે. આમ, તેમનો તબેલો સમાજ માટે પણ ઉપયોગી બન્યો છે.
ઓલાદ સુધારણા તરફ આગળ વધતો પ્રયાસ
મહેન્દ્રભાઈ હવે ગીર ગાય અને સાંઢ દ્વારા પશુ સંવર્ધન પર ખાસ ધ્યાન આપી રહ્યા છે. ઉત્તમ ઓલાદથી દૂધ ઉત્પાદન વધે તે દિશામાં તેઓ સતત પ્રયાસ કરી રહ્યા છે. તેમની મહેનત અને દૃષ્ટિને માન આપતા રાજ્યના પશુપાલન વિભાગે તેમને શ્રેષ્ઠ પશુપાલક તરીકે પસંદ કર્યા છે.
શ્રેષ્ઠ પશુપાલક તરીકે સન્માન
ગાંધીનગર ખાતે યોજાનાર કાર્યક્રમમાં મહેન્દ્રભાઈ પટેલને શ્રેષ્ઠ પશુપાલક તરીકે સન્માનિત કરવામાં આવશે. આ સન્માન માત્ર એક વ્યક્તિનું નથી, પરંતુ પશુપ્રેમ અને મહેનતની સંસ્કૃતિનું પ્રતિબિંબ છે. તેમની સફળતા અન્ય ખેડૂતો અને પશુપાલકો માટે પ્રેરણાસ્રોત બની રહી છે.
