રાસાયણિક ખાતર વિના વિદેશી શાકભાજીની ખેતીથી વાવડી ગામના ખેડૂત જેન્તીભાઈ ચૌહાણે સર્જી સફળતાની નવી દિશા
ભાવનગર તાલુકાના વાવડી (રાજગોર) ગામના પ્રગતિશીલ ખેડૂત શ્રી જેન્તીભાઈ ચૌહાણે પ્રાકૃતિક ખેતીના ક્ષેત્રમાં એક નવો રાહ ચીંધ્યો છે. છેલ્લા આઠ વર્ષથી તેઓ પરંપરાગત ખેતીના બદલે પ્રાકૃતિક પદ્ધતિથી વિદેશી શાકભાજી ઉગાડી રહ્યા છે, જે અન્ય ખેડૂતો માટે પણ પ્રેરણા સ્ત્રોત બન્યા છે.
પ્રાકૃતિક ખેતી અને વિદેશી શાકભાજીનો સમન્વય
જેન્તીભાઈએ બજારની માંગને પારખીને પર્પલ કોબી (લાલ કોબીજ), ગાંઠ કોબી, કોહલરાબી અને બ્રોકોલી જેવા વિદેશી પાકોની પસંદગી કરી છે:
-
ઉત્તમ બજાર: તેમના ખેતરની શુદ્ધ અને પ્રાકૃતિક શાકભાજી અમદાવાદ તેમજ ભાવનગરના ‘અમૃત બજાર’માં વેચાય છે.
-
ખર્ચમાં ઘટાડો: ગાય આધારિત ખેતી પદ્ધતિ અપનાવી હોવાથી રાસાયણિક ખાતર અને મોંઘી જંતુનાશક દવાઓનો ખર્ચ શૂન્ય થઈ ગયો છે.
-
ગુણવત્તા: પ્રાકૃતિક રીતે ઉગાડેલ શાકભાજીનું પોષણમૂલ્ય વધુ હોવાથી ગ્રાહકો હોંશે હોંશે ઊંચા ભાવે ખરીદી કરે છે.
જમીનનું સ્વાસ્થ્ય અને પર્યાવરણ સંરક્ષણ
કેમિકલ મુક્ત ખેતીના કારણે માત્ર આર્થિક જ નહીં, પરંતુ જમીનને પણ મોટો ફાયદો થયો છે:
-
ફળદ્રુપતા: ખેડૂતના જણાવ્યા મુજબ, જમીનની ઉપજાઉ શક્તિમાં નોંધપાત્ર સુધારો થયો છે અને જમીન વધુ નરમ બની છે.
-
પાક સંરક્ષણ: પ્રાકૃતિક જંતુનાશકોનો ઉપયોગ કરવાથી પાકની પ્રતિકારક શક્તિ વધી છે.
અન્ય ખેડૂતો માટે પ્રેરણાનું કેન્દ્ર
વાવડી ગામનું આ ખેતર આજે અનેક ખેડૂતો માટે તાલીમ કેન્દ્ર જેવું બની ગયું છે:
-
માર્ગદર્શન: જિલ્લાના વિવિધ ગામોના ખેડૂતો જેન્તીભાઈના ખેતરની મુલાકાત લઈ વિદેશી શાકભાજીના વાવેતરની પદ્ધતિ શીખે છે.
-
પરિવર્તન: તેમના અનુભવ અને માર્ગદર્શનથી પ્રેરાઈને અનેક ખેડૂતો રાસાયણિક ખેતી છોડીને પ્રાકૃતિક ખેતી તરફ વળ્યા છે.
જેન્તીભાઈ ચૌહાણની આ સફળતા સાબિત કરે છે કે જો ખેડૂત આધુનિક માંગ અને કુદરતી પદ્ધતિનો સમન્વય કરે, તો ખેતી એ ખરેખર નફાકારક વ્યવસાય બની શકે છે.
