બ્રિક્સ સમિટના બહાને ભારત અને ચીન આવશે નજીક? ગલવાન વિવાદ બાદ પ્રથમ વખત શી જિનપિંગ આવી શકે છે ભારત
વર્ષ 2020 ની ગલવાન ઘટના બાદ ભારત-ચીન સંબંધો અત્યંત કટોકટીના તબક્કામાંથી પસાર થયા છે. જોકે, હવે સ્થિતિ બદલાઈ રહી છે. આ વર્ષે ભારતમાં યોજાનારી બ્રિક્સ શિખર સંમેલનમાં ભાગ લેવા માટે ચીનના રાષ્ટ્રપતિ શી જિનપિંગ ભારત આવી શકે છે. જો આ મુલાકાત સફળ રહેશે, તો ગલવાન વિવાદ બાદ જિનપિંગની આ પ્રથમ ભારત યાત્રા હશે, જે બંને દેશો વચ્ચે વિશ્વાસ વધારવામાં ખૂબ જ મહત્વની ભૂમિકા ભજવી શકે છે.
બ્રિક્સ મંચ: સંબંધો સુધારવાનું માધ્યમ
ભારત આ વર્ષે બ્રિક્સ સમિટનું યજમાનપદ સંભાળી રહ્યું છે. નોંધપાત્ર વાત એ છે કે ચીને ભારતની આ અધ્યક્ષતાને સંપૂર્ણ સમર્થન જાહેર કર્યું છે. બીજી તરફ, ભારત સરકાર પણ વિવિધ પ્રવૃત્તિઓમાં ચીનના સહકારની પ્રશંસા કરી રહી છે.
સીધા સંવાદની તક: બ્રિક્સ જેવું બહુપક્ષીય મંચ બંને દેશોને સીધા સંઘર્ષથી બચીને સહયોગ વધારવાની ઉત્તમ તક આપે છે.
ચીની દૂતની મુલાકાત: તાજેતરમાં ચીનના વિશેષ દૂત ઝાઈ જુન નવી દિલ્હીની મુલાકાતે આવ્યા હતા. તેમણે ભારતીય વિદેશ મંત્રાલયના સચિવ નીના મલ્હોત્રા સાથે મુલાકાત કરી અને જણાવ્યું કે ચીન અને ભારત હંમેશા આંતરરાષ્ટ્રીય મુદ્દાઓ પર વાતચીત ચાલુ રાખવા માંગે છે.
રાજદ્વારી પ્રયાસોથી તૈયાર થઈ જમીન
ભારત અને ચીનના સંબંધોમાં આવેલો આ સુધારો અચાનક નથી થયો, પરંતુ તેની પાછળ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોની મહત્વની ઘટનાઓ જવાબદાર છે:
મોદી-જિનપિંગ મુલાકાત: વર્ષ 2024 માં રશિયાના કઝાનમાં યોજાયેલી બ્રિક્સ બેઠક દરમિયાન વડાપ્રધાન નરેન્દ્ર મોદી અને શી જિનપિંગ વચ્ચે થયેલી મુલાકાતે વાતચીતના દ્વાર ખોલ્યા હતા.
LAC પર સમજૂતી: વાસ્તવિક નિયંત્રણ રેખા (LAC) પર પેટ્રોલિંગ (ગશ્ત) ફરી શરૂ કરવા અંગે બંને દેશો વચ્ચે થયેલી સમજૂતીએ સરહદી તણાવ ઘટાડવામાં મોટી મદદ કરી છે.
SCO બેઠકનો સહયોગ: વર્ષ 2025 માં SCO બેઠક દરમિયાન પણ બંને દેશો વચ્ચેનો સંવાદ સકારાત્મક દિશામાં આગળ વધ્યો હતો.
વૈશ્વિક રાજકારણ પર અસર
ભારત અને ચીન એશિયાની બે સૌથી મોટી અર્થવ્યવસ્થાઓ છે. વૈશ્વિક રાજકારણ અને આર્થિક સ્થિરતા માટે આ બંને પાડોશી દેશો વચ્ચે સુમેળભર્યા સંબંધો હોવા અત્યંત જરૂરી છે.
આર્થિક ફાયદો: જો સરહદી વિવાદ ઉકેલાય તો બંને દેશો વચ્ચે વ્યાપારિક સંબંધો વધુ મજબૂત બની શકે છે.
સ્થિરતા: બંને દેશો વચ્ચેના સુધરેલા સંબંધો માત્ર દક્ષિણ એશિયા જ નહીં, પરંતુ સમગ્ર વિશ્વમાં શાંતિ અને સ્થિરતા લાવવામાં મદદરૂપ થઈ શકે છે.
