કેન્સર વિશે 5 કઠોર સત્યો જે બહુ ઓછા લોકો જાણે છે: પ્રખ્યાત સર્જિકલ ઓન્કોલોજિસ્ટ ડૉ. જયેશ શર્માનો ખુલાસો
કેન્સર એક એવું નામ છે જે સાંભળતાં જ કોઈપણ વ્યક્તિ ડરી જાય છે. તાજેતરના વર્ષોમાં આ રોગ ઝડપથી ફેલાયો છે અને ભારતમાં પણ દર વર્ષે કેન્સરના કેસોમાં ચિંતાજનક વધારો નોંધાઈ રહ્યો છે. જોકે, રાહતની વાત એ છે કે સમયસર નિદાન અને યોગ્ય સારવારના કારણે હવે મૃત્યુદરમાં નોંધપાત્ર ઘટાડો થયો છે. તેમ છતાં, કેન્સરને લઈને આજે પણ સમાજમાં ઘણી ગેરસમજો પ્રવર્તે છે.
રાયપુરના જાણીતા કેન્સર સર્જન અને સર્જિકલ ઓન્કોલોજિસ્ટ ડૉ. જયેશ શર્માએ કેન્સર વિશે એવી ૫ મહત્ત્વની હકીકતો શેર કરી છે, જેના વિશે મોટાભાગના લોકો અજાણ છે. ચાલો જાણીએ કેન્સર વિશેના આ ૫ સત્યો, જે દરેક વ્યક્તિ માટે જાણવા અત્યંત જરૂરી છે
૧. પીડા થાય ત્યાં સુધી રાહ ન જુઓ (Do Not Wait For Pain)
સામાન્ય રીતે લોકો એવું માનતા હોય છે કે જો શરીરમાં કોઈ ગંભીર રોગ હોય તો પીડા કે દુખાવો ચોક્કસ થાય. પરંતુ કેન્સરના મામલામાં આ ધારણા તદ્દન ખોટી છે. કેન્સર અસામાન્ય રીતે વધતા કોષોથી વિકસે છે અને પ્રારંભિક તબક્કામાં તેમાં મોટાભાગે કોઈ દુખાવો થતો નથી. જ્યારે કેન્સરમાં પીડા શરૂ થાય છે, ત્યારે તે ઘણીવાર ત્રીજા કે ચોથા તબક્કા (Advanced Stage) માં પહોંચી ચૂક્યું હોય છે. તેથી શરીરમાં કોઈ અસામાન્ય ગઠ્ઠો, ફેરફાર કે લક્ષણ દેખાય ત્યારે પીડા થવાની રાહ જોયા વગર તુરંત જ ડોક્ટરનો સંપર્ક કરવો જોઈએ.
૨. કેન્સરના ૫૦% કેસ આપણા નિયંત્રણ બહાર છે
ઘણા લોકો એવું માને છે કે માત્ર ખરાબ આદતો વાળા લોકોને જ કેન્સર થાય છે. ડૉ. જયેશ શર્મા જણાવે છે કે કેન્સરના લગભગ અડધા કેસોને જ આપણે આપણી સારી સંતુલિત જીવનશૈલીથી રોકી શકીએ છીએ. પરંતુ બાકીના ૫૦% કેસ આપણા નિયંત્રણ બહારના પરિબળો પર નિર્ભર કરે છે. વધતી ઉંમર, પર્યાવરણીય પ્રદૂષણ, આંકડાકીય નસીબ (Luck Factor) અને આનુવંશિકતા (Genetics) જેવા પરિબળો પણ મુખ્ય ભૂમિકા ભજવે છે. તેથી, કેન્સરનું નિદાન થયેલી વ્યક્તિને જ તેની સ્થિતિ માટે સંપૂર્ણપણે દોષી માનવી ખોટી વાત છે.
૩. કેન્સરની સારવારમાં કોઈ ‘શોર્ટકટ’ નથી
આજના સમયમાં સોશિયલ મીડિયા કે અફવાઓ દ્વારા કેન્સરને કોઈ જડીબુટ્ટી, આયુર્વેદિક ચમત્કાર કે હોમિયોપેથિક શોર્ટકટથી ૧૦૦% મટાડવાના દાવા કરવામાં આવે છે. ડૉ. શર્મા ચેતવણી આપે છે કે આવી છેતરપિંડીથી બચવું જોઈએ. જો કોઈ વ્યક્તિ કે ક્લિનિક કેન્સર મટાડવાનો શોર્ટકટ દાવો કરે છે, તો હંમેશા તેમના સફળતાનો દર (Success Rate) પૂછો એટલે કે કુલ કેટલા દર્દીઓમાંથી કેટલા લોકો ખરેખર સાજા થયા છે. કેન્સર માટે માત્ર યોગ્ય અને પ્રમાણિત તબીબી સારવાર (Medical Treatment) જ એકમાત્ર સાચો રસ્તો છે.
૪. પ્રારંભિક તબક્કામાં ૮૦-૯૦% કેન્સર સંપૂર્ણ મટી શકે છે
કેન્સર અંગેનો સૌથી મોટો સકારાત્મક સંદેશ એ છે કે જો આ રોગનું નિદાન પ્રથમ કે બીજા તબક્કામાં (Stage 1 or Stage 2) થઈ જાય, તો ૮૦ થી ૯૦ ટકા કેસોમાં તેને શરીરમાથી સંપૂર્ણપણે નાબૂદ કરી શકાય છે. પ્રારંભિક તબક્કામાં સારવાર કરાવવાથી દર્દીને ઓછો શારીરિક ત્રાસ થાય છે, હોસ્પિટલનો ખર્ચ ખૂબ ઓછો આવે છે અને ઓછા સમયમાં બેસ્ટ પરિણામો પ્રાપ્ત થાય છે.
૫. સ્ક્રીનીંગ ટેસ્ટથી જોખમ ૫૦% ઘટી જાય છે
ભારતમાં સૌથી વધુ જોવા મળતા કેન્સર જેવા કે સ્તન (Breast), મોં (Oral), સર્વાઇકલ (Cervical), ફેફસાં (Lung) અને કોલોન (Colon) કેન્સર માટે હવે અત્યંત અસરકારક અને સરળ સ્ક્રીનીંગ ટેસ્ટ ઉપલબ્ધ છે. આ ટેસ્ટનો સૌથી મોટો ફાયદો એ છે કે શરીરમાં કોઈ લક્ષણો ન હોય (Asymptomatic Condition) ત્યારે પણ તે કેન્સરની શરૂઆતને પકડી પાડે છે. જો દરેક વ્યક્તિ નિયમિત અંતરાલે કેન્સર સ્ક્રીનીંગ કરાવે, તો કેન્સરથી થતા મૃત્યુનું જોખમ ૫૦% જેટલું ઘટી જાય છે.
