ફ્રિજરેટરનો દરવાજો વારંવાર ખોલવો પડી શકે છે મોંઘો; જાણો તેનાથી મશીન અને સ્વાસ્થ્ય પર થતી અસરો
આજના ભાગદોડભર્યા જીવનમાં આપણે શાકભાજી, દૂધ, ફળો અને બચેલા ખોરાકને તાજો રાખવા માટે સંપૂર્ણપણે રેફ્રિજરેટર પર નિર્ભર છીએ. જોકે, ઉતાવળમાં આપણે ઘણીવાર ફ્રીજનો દરવાજો વારંવાર ખોલીએ છીએ અથવા શું લેવું છે તે વિચારવા માટે દરવાજો લાંબો સમય ખુલ્લો રાખીએ છીએ. દેખીતી રીતે આ નાની લાગતી બાબત લાંબા ગાળે તમારા ઉપકરણ અને આર્થિક સ્થિતિ પર ગંભીર અસર કરે છે.
૧. વીજળીના બિલમાં તોતિંગ વધારો
રેફ્રિજરેટરની અંદરનું તાપમાન જાળવી રાખવા માટે કોમ્પ્રેસર સતત કામ કરતું હોય છે. જ્યારે તમે દરવાજો ખોલો છો, ત્યારે અંદરની ઠંડી હવા સેકન્ડોમાં બહાર નીકળી જાય છે અને બહારની ગરમ હવા અંદર પ્રવેશે છે. ફ્રીજને ફરીથી તે જ તાપમાન પર લાવવા માટે કોમ્પ્રેસરને બમણી તાકાતથી કામ કરવું પડે છે. દરવાજો જેટલો વધુ વખત ખુલશે, તેટલી વધુ વીજળી વપરાશે, જેની સીધી અસર તમારા માસિક વીજળી બિલ પર જોવા મળશે.
૨. કોમ્પ્રેસર પર વધારાનું દબાણ
કોમ્પ્રેસર એ રેફ્રિજરેટરનું હૃદય છે. વારંવાર તાપમાનમાં ફેરફાર થવાને કારણે કોમ્પ્રેસરને વારંવાર ચાલુ-બંધ થવું પડે છે. આ પ્રક્રિયાથી કોમ્પ્રેસર ગરમ થઈ શકે છે, અવાજ વધી શકે છે અને તેના આયુષ્યમાં મોટો ઘટાડો થાય છે. નિષ્ણાતોના મતે, જે ફ્રીજનો દરવાજો વધુ વખત ખુલે છે, તેના કોમ્પ્રેસરના રિપેરિંગનો ખર્ચ અન્ય ફ્રીજ કરતા ૪૦% વધુ હોય છે.
૩. ખોરાકની ગુણવત્તા અને સ્વાસ્થ્ય જોખમ
રેફ્રિજરેટરનું મુખ્ય કામ ખોરાકને બેક્ટેરિયાથી મુક્ત રાખવાનું છે. જો તાપમાનમાં વારંવાર ઉતાર-ચઢાવ આવે, તો દૂધ, દહીં અને રાંધેલા ખોરાકમાં બેક્ટેરિયા ઝડપથી વધવા લાગે છે. આનાથી ખોરાક જલ્દી બગડી જાય છે અથવા તેમાં ફુગ (Fungus) લાગી શકે છે. આવો ખોરાક ખાવાથી પાચન સંબંધી સમસ્યાઓ અને ફૂડ પોઈઝનિંગનું જોખમ વધી જાય છે. ખાસ કરીને લીલા શાકભાજી પણ ગરમ હવાના સંપર્કમાં આવવાથી જલ્દી સુકાઈ જાય છે.
૪. ભેજ અને બરફની સમસ્યા
જ્યારે બહારની ગરમ અને ભેજવાળી હવા ફ્રીજની અંદર જાય છે, ત્યારે તે અંદરની ઠંડી સપાટી પર ટીપાં સ્વરૂપે જામી જાય છે. આ ભેજને કારણે ફ્રીજમાં બરફ (Frost) વધુ જામવા લાગે છે, જે કુલિંગ કેપેસિટી ઘટાડે છે. આ ભેજને કારણે ફ્રીજમાં ગંધ આવવાની સમસ્યા પણ ઊભી થઈ શકે છે.
૫. રબર સીલ (ગાસ્કેટ) ને નુકસાન
ફ્રીજના દરવાજાની કિનારી પર જે રબર હોય છે તેને ‘ગાસ્કેટ’ કહેવામાં આવે છે. તે ઠંડી હવાને અંદર રોકી રાખે છે. દરવાજો વારંવાર ખોલવા-બંધ કરવાથી આ રબર ઢીલું થઈ જાય છે અથવા તેમાં તિરાડો પડી જાય છે. જો સીલ બગડી જાય, તો ફ્રીજ બંધ હોવા છતાં હવા લીક થયા કરે છે, જે મશીન પર કાયમી તાણ લાવે છે.
રેફ્રિજરેટરનો સ્માર્ટ ઉપયોગ કેવી રીતે કરવો? (Quick Tips)
યાદી બનાવો: ફ્રીજ ખોલતા પહેલા નક્કી કરી લો કે તમારે શું શું કાઢવું છે, જેથી દરવાજો માત્ર એક જ વાર ખોલવો પડે.
લેબલિંગ: વસ્તુઓને વ્યવસ્થિત ડબ્બામાં રાખો જેથી શોધવામાં સમય ન બગડે.
ગરમ ખોરાક ન મૂકવો: ક્યારેય ગરમ દૂધ કે શાક સીધું ફ્રીજમાં ન મૂકવું, તેને પહેલા બહાર ઠંડુ થવા દો.
સીલ ચેક કરો: દર છ મહિને ફ્રીજનું રબર ચેક કરો. જો રબર અને દરવાજા વચ્ચે કાગળ અટકાવા પર તે સહેલાઈથી નીચે પડી જાય, તો સમજવું કે સીલ બદલવાની જરૂર છે.
રેફ્રિજરેટર એ લાંબા ગાળાનું રોકાણ છે. તમારી નાની સાવધાની માત્ર વીજળી જ નહીં બચાવે, પણ તમારા પરિવારના સ્વાસ્થ્યને પણ સુરક્ષિત રાખશે.
