પીપલવાડા અને બેડા રાયપુરાના 50 ખેડૂતોની સરભોણ મુલાકાત, ઝેરમુક્ત ખેતી માટે પ્રેરણાદાયી પહેલ
ગુજરાત રાજ્ય પ્રાકૃતિક કૃષિ વિકાસ બોર્ડના વિશેષ ઉપક્રમે ખેડૂતોમાં જાગૃતિ લાવવા માટે ‘રાજ્ય અંતર્ગત પ્રેરણા પ્રવાસ’નું સુંદર આયોજન કરવામાં આવ્યું હતું. આ કાર્યક્રમ હેઠળ મંગળવારે તાપી જિલ્લાના ડોલવણ તાલુકાના પીપલવાડા અને બેડા રાયપુરા ગામના આશરે ૫૦ જેટલા ખેડૂતોએ બારડોલીના સરભોણ વિસ્તારની મુલાકાત લીધી હતી. આ પ્રવાસનો મુખ્ય હેતુ ખેડૂતોને પરંપરાગત રાસાયણિક ખેતીના જોખમો સમજાવીને પ્રકૃતિ સાથે જોડાયેલી પ્રાકૃતિક ખેતી અપનાવવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો હતો, જેથી જમીન અને સ્વાસ્થ્ય બંને સુરક્ષિત રહે.
જમીનનું બંધારણ સુધારવા અને સૂક્ષ્મ જીવાણુઓના વધારા અંગે માર્ગદર્શન
પ્રવાસ દરમિયાન કૃષિ નિષ્ણાતો દ્વારા ખેડૂતોને પ્રાકૃતિક ખેતીના વિવિધ પાયાના આયામો વિશે ઊંડાણપૂર્વક સમજાવવામાં આવ્યું હતું. નિષ્ણાતોએ ખાસ કરીને જમીનમાં સૂક્ષ્મ જીવાણુઓની સંખ્યામાં કેવી રીતે વધારો કરી શકાય અને તેનાથી જમીનનું બંધારણ કેવી રીતે સુધરે છે તે અંગે વૈજ્ઞાનિક અને પ્રાયોગિક માહિતી આપી હતી. ખેડૂતોને નવીનતમ તકનીકો વિશે પણ માહિતગાર કરવામાં આવ્યા હતા, જેનો ઉપયોગ કરીને ઓછા ખર્ચે વધુ અને ગુણવત્તાયુક્ત ઉત્પાદન મેળવી શકાય છે. આ તાલીમથી ખેડૂતોમાં જમીનની ફળદ્રુપતા વધારવા પ્રત્યે નવો અભિગમ કેળવાયો હતો.
પ્રાકૃતિક ખેત પેદાશોનું સફળ વેચાણ અને માર્કેટિંગ વ્યૂહરચના
તાલીમ કાર્યક્રમના બીજા ચરણમાં ખેડૂતોને માત્ર ખેતી જ નહીં, પણ તૈયાર થયેલા પાકના સફળ વેચાણ અને માર્કેટિંગ વિશે પણ વિસ્તૃત સમજૂતી આપવામાં આવી હતી. ખેડૂતોને સમજાવવામાં આવ્યું કે કેવી રીતે પોતાની ઝેરમુક્ત પેદાશોનું યોગ્ય પેકેજિંગ અને બ્રાન્ડિંગ કરીને બજારમાં સારા ભાવ મેળવી શકાય છે. આર્થિક સમૃદ્ધિ મેળવવા માટે ખેડૂતોએ રાસાયણિક ખેતીનો ત્યાગ કરી ગ્રાહકોના સ્વાસ્થ્યને પ્રાધાન્ય આપતી ખેતી તરફ વળવું અનિવાર્ય છે. આ માર્ગદર્શનથી ખેડૂતોમાં ખેતીને એક નફાકારક વ્યવસાય તરીકે જોવાનો આત્મવિશ્વાસ વધ્યો હતો.
આદર્શ મોડેલ ફાર્મની પ્રત્યક્ષ મુલાકાત અને પ્રાયોગિક અનુભવ
કાર્યક્રમના અંતિમ તબક્કે તમામ ૫૦ ખેડૂતોને સરભોણ ખાતે આવેલા આદર્શ પ્રાકૃતિક ખેતી મોડેલ ફાર્મની રૂબરૂ મુલાકાત કરાવવામાં આવી હતી. અહીં ખેડૂતોએ પ્રત્યક્ષ નિહાળ્યું કે કેવી રીતે જીવામૃત અને અન્ય કુદરતી ખાતરોનો ઉપયોગ કરીને મબલખ પાક લઈ શકાય છે. ખેડૂતોએ મોડેલ ફાર્મની પદ્ધતિઓ જોઈને પોતાની જમીન પર પણ આ પ્રયોગો કરવાનો સંકલ્પ કર્યો હતો. આ પ્રેરણા પ્રવાસ ડોલવણના ખેડૂતો માટે સાચા અર્થમાં જ્ઞાનવર્ધક રહ્યો હતો, જે આવનારા સમયમાં તાપી જિલ્લામાં પ્રાકૃતિક ખેતીના વ્યાપને વધારવામાં પાયાનો પથ્થર સાબિત થશે.
